Danıştay 13. Daire E.2022/4397 K.2023/286

Dava konusu istem: Erzurum ili, Aşkale ilçesi sınırlarında bulunan sahada II-A grubu maden işletme izni bulunan davacı şirket tarafından, kendi ruhsat sahası içinde yapılmaya başlanan güneş enerji santrali (GES) için davalı yanında müdahil ... Enerjisi A.Ş.'ye gönderilen … tarih ve … sayılı Bağlantı Görüşü ve Bağlantı Anlaşmasına Çağrı Mektubu'nun iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davalı ...

Dağıtım A.Ş. tarafından davanın görüm ve çözümünün adli yargının görev alanına girdiğinden bahisle görev itirazında bulunulduğu, Mahkemelerinin 24/03/2021 tarihli ara kararı ile davalı idarenin görev itirazının reddine, bu uyuşmazlıkta görevli olunduğuna ve 2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun'un 12. maddesi uyarınca görev itirazında bulunan davalı idarenin işbu kararın tebliği tarihinden başlayarak on beş (15) gün içinde uyuşmazlık çıkarılmasını istemeye yetkili makama (Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı) sunulmak üzere iki nüsha dilekçeyi Mahkemeye verebileceğinin duyurulmasına karar verildiği, davalı ...

Dağıtım A.Ş. tarafından olumlu görev uyuşmazlığı çıkarılması istemiyle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na başvurulması üzerine, dosyanın olumlu görev uyuşmazlığı talebinin incelenmesi için Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gönderildiği, yapılan inceleme sonucunda Uyuşmazlık Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla "Davalı ... Dağıtım Anonim Şirketi'nin ana hissedarı (…),.

Anonim Şirketi olup, anılan şirket (...) Özelleştirme Yüksek Kurulu'nca özelleştirme kapsamına alınmıştır. Bu doğrultuda Özelleştirme Yüksek Kurulu'nun … tarihli ve … sayılı kararı ile ...'ın ... Dağıtım A.Ş.'deki hisselerinin tamamının ... Alışveriş Hizmetleri Gıda San. ve Tic. A.Ş.'ye 128.500.000 ABD Doları karşılığında devredildiği belirlenmiştir. Bu itibarla davalı şirketin özel hukuk tüzel kişisi sıfatında bir tereddüt yoktur.

Buna göre, davanın açıldığı tarihte davalı mevkiinde kamu kuruluşu niteliği taşımayan ... Dağıtım Anonim Şirketi’nin olması karşısında, bu şirket bakımından idari yargı yetkisi kapsamında açılmış bir idari dava bulunduğundan söz etmek olanaksız olduğundan, uyuşmazlığın, davalılardan ...

Dağıtım A.Ş. ile ilgili kısmının özel hukuk hükümlerine göre görüm ve çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır." gerekçesiyle adli yargının görevli olduğuna, Mahkemelerinin ...

Dağıtım A.Ş.'ye yönelik 24/03/2021 tarih ve E.2020/712 sayılı görevlilik kararının kaldırılmasına karar verildiği, 2247 sayılı Kanun'un 28. maddesi uyarınca Uyuşmazlık Mahkemesi kararına uymak zorunlu olduğundan 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu, davacı ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacı tarafından, Uyuşmazlık Mahkemesi kararının İdare Mahkemesi'nin görevlilik kararını sadece ... Dağıtım A.Ş. yönünden kaldırdığı, diğer davalı olan Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu yönünden davaya devam edilmesi ve esasa yönelik bir karar verilmesi gerektiği, uyuşmazlığın çözümünde idari yargının görevli olduğu ileri sürülmektedir.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından, uyuşmazlıkta idarelerince tesis edilen herhangi bir işlem bulunmadığından kendilerine husumet yöneltilemeyeceği, İdare Mahkemesi'nin görev yönünden davanın reddi kararına dayanak oluşturan Uyuşmazlık Mahkemesi kararında kurumları yönünden adli yargının görevli olduğuna hükmedilmediği, Kurumlarının hasım mevkinden çıkartılmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesinin 3. fıkrasının (f) bendinde, dava dilekçelerinin husumet yönünden ilk incelemeye tâbi tutulacağı kuralına yer verilmiş; 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, temyiz incelemesi sonunda Danıştay'ın kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç bulunmayan maddî hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı kurala bağlanmıştır.

Bakılan dava, davalı yanında müdahil ... Enerjisi A.Ş.'ye lisanssız GES kurulmasını sağlamak üzere gönderilen … tarih ve … sayılı Bağlantı Görüşü ve Bağlantı Anlaşmasına Çağrı Mektubunun iptali istemiyle açılmış, ... Dağıtım A.Ş. tarafından yapılan görev itirazı üzerine ... İdare Mahkemesi'nce "görevlilik kararı" verilmiş, ...

Dağıtım A.Ş. tarafından başvuruda bulunulması üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nca olumlu görev uyuşmazlığı çıkarılması isteminde bulunulmuş, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davanın çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğuna ve ... İdare Mahkemesi'nce verilen görevlilik kararının ... Dağıtım A.Ş.'ye yönelik olarak kaldırılmasına karar verilmiş, bunun üzerine...

İdare Mahkemesi'nce davanın görev yönünden reddine karar verilmiş, anılan karara yönelik istinaf başvurusunun reddine karar verilmesi üzerine davacı ... Sanayi T.A.Ş. ve davalı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından, Uyuşmazlık Mahkemesi kararının davalı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu bakımından İdare Mahkemesi'nin görevlilik kararını kaldırmadığı iddiasıyla istinaf başvurusunun reddine ilişkin kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmiştir.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin …. tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla ... İdare Mahkemesi'nce verilen görevlilik kararının ... Dağıtım A.Ş.'ye yönelik kısmının kaldırılmasına karar verilmiş ise de, söz konusu görevlilik kararı diğer davalı bakımından hüküm ve sonuçlarını devam ettirdiğinden, bakılan davada Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun davalı idare olarak hasım konumunda bulunduğu anlaşılmaktadır.

Öte yandan, ... Enerjisi A.Ş.'ye lisanssız GES kurulmasını sağlamak üzere Bağlantı Görüşü ve Bağlantı Anlaşmasına Çağrı Mektubu gönderilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı dava konusu işlemin tesis edilmesi kapsamında herhangi bir işlem tesis etmediği anlaşılan Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'na husumet yöneltilmesinde usûl hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır.

Belirtilen bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, İdare Mahkemesi kararının "Davalılar" kısmından "Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu"nun çıkartılması ve hüküm fıkrasındaki, "karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 2.550,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine" ibaresinin, "karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 2.550,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Dağıtım A.Ş.'ye verilmesine" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.

İdare ve vergi mahkemelerinin nihaî kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdarî Yargılama Usûlü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkün olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen temyiz nedenlerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmaması nedeniyle, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.