Danıştay 13. Daire E.2022/771 K.2024/5188

Dava konusu istem: ... Makine Parçaları Sanayi A.Ş. (...) pay piyasasında 27/08/2018-23/11/2018 döneminde gerçekleştirilen işlemlerin VI-104.1 sayılı Piyasa Bozucu Eylemler Tebliği'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (a), (c), (ç) ve (f) bentlerinde tanımlanan eylemleri oluşturduğundan bahisle 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 104. maddesi uyarınca davacıya elde edilen menfaatin iki katı olan 131.327,44-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Sermaye Piyasası Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; ... payında 27/08/2018-23/11/2018 döneminde (inceleme dönemi) olağan dışı fiyat ve miktar hareketi gözlemlendiği, 12,70-TL olan pay ağırlıklı ortalama fiyatının (AOF) önce %131 oranında artarak 16/11/2018 tarihinde 29,34-TL'ye yükseldiği, daha sonra %47,1 oranında düşerek 23/11/2018 tarihinde 15,51-TL'ye gerilediği, BİST 100 Endeksinin ise AOF'nin %131 oranında arttığı 27/08/2018-16/11/2018 döneminde %3,1 oranında değer kazandığı,

AOF'nin %47,1 oranında düştüğü 19/11/2018-23/11/2018 döneminde ise %0,7 oranında değer kaybettiği, 63 işlem gününü kapsayan inceleme dönemi içinde gerçekleşen ortalama günlük işlem miktarının (728.793 adet), 02/04/2018-20/08/2018 dönemi ortalamasına göre (124.385 adet) yaklaşık 5 kat arttığı, gün bazında işlem yapan yatırımcı sayısı ortalamasının da (348 kişi) yaklaşık %27 oranında arttığı, davacının inceleme döneminde 2.660.081 adet alım ve 2.660.081 adet satım işlemiyle en fazla işlem gerçekleştiren 6. kişi, en fazla kendinden kendine işlem gerçekleştiren 5. kişi, en fazla fiyat yükseltici işlem gerçekleştiren 8. kişi olduğu,

en fazla işlem gerçekleştiren yatırımcılar arasında akrabalık bağı, iş ilişkisi ve vekalet ilişkisi bulunduğu, ...'nin ... Bankası A.Ş. nezdindeki hesabından, davacının ... Bankası A.Ş. hesabına 21/09/2018 tarihinde 15.000,00-TL, ...'nin ... Bankası A.Ş. nezdindeki hesabından davacının ...

Bankası A.Ş. hesabına 21/09/2018 tarihinde 15.000,00-TL, ...Bankası A.Ş. nezdindeki hesabına 24/09/2018 tarihinde 15.000,00-TL para gönderildiği ve davacı tarafından diğer grup üyeleri ile aynı IP adresi üzerinden emir iletildiği dikkate alınarak ..., ..., davacı, ..., .... ve ... adlı kişilerin grup olarak birlikte hareket ettiklerinin değerlendirildiği, grubun 13.136.307 adet (%28,61) alım ve 13.136.307 adet (%28,61) satım işlemi gerçekleştirdiği, alım işlemlerinin tüm dönem itibarıyla gerçekleşen işlemler içindeki payının %28,61, satım işlemlerinin payının ise %28,61 olduğu, grubun tüm dönemde hem alıcı hem de satıcı tarafta yer aldığı,

karşılıklı/kendinden kendine işlemlerin miktarının toplam işlem miktarının %6,78'ini, grubun alım işlem miktarının ise %23,71'ini oluşturduğu, grubun karşılıklı/kendinden kendine işlemlerinin alım işlem miktarına oranının günlük bazda (19/09/2018 tarihinde) %61,65'e kadar çıktığı, söz konusu işlemlerden 98.262 adedinin davacı tarafından gerçekleştirildiği, grup tarafından bu dönemde 1 dakikadan kısa süre içerisinde 2.730 kez yön değiştiren emir verildiği ve davacı tarafından 65.663,72-TL net realize menfaat elde edildiğinin tespit edildiği;

Davacının, söz konusu inceleme döneminde ... pay piyasasında, söz konusu grup üyeleriyle birlikte hareket etmek suretiyle borsada gerçekleştirilen, sermaye piyasası araçlarının fiyatları, fiyat değişimleri, işlem hacimleri, işlem miktarları, işlem oranları, emir miktarları, emir oranları, emir iptal miktarları, emir iptal oranları veya emir gerçekleşme oranları gibi sermaye piyasalarının işleyişi veya sermaye piyasası araçlarının fiyatlarının belirlenmesiyle ilgili veriler dikkate alındığında, önemli veya etkili kabul edilebilecek nitelikte alım veya satım yapması, hesap hareketi gerçekleştirmesi, emir vermesi,

emir iptali veya emir değiştirmesi, bir dakikadan daha az zaman dilimlerinde yön değiştiren emirler vermesi, kendinden kendine veya karşılıklı, fiyat yükseltici, fiyat düşürücü veya fiyatı sabit tutmaya yönelik işlemler gerçekleştirmesinin VI-104.1 sayılı Piyasa Bozucu Eylemler Tebliği'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (a), (c), (ç) ve (f) bentlerinde tanımlanan eylemleri oluşturduğu anlaşıldığından, idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, haksız ve dayanaksız bir şekilde, yoğun işlem yapmasından dolayı işlem yasağı uygulandığı, işlem yasağından sonra doğal olarak işlem yapamadığı, işlem yaptığı dönemde annesinin borsa hesabının dahi bulunmadığı, ceza verilen dönemde ne annesinin ne kayınvalidesinin işlemlerinin bulunmadığı, inceleme dönemi olarak belirtilen dönemde arkadaşlarına da işlem yasağı uygulandığı, grup olarak hareket ettiklerini iddia etmenin doğru olmadığı, asıl mağdurun kendisi olduğu, uygulanan işlem yasağı nedeniyle işlem yapamadığı ve kazanç elde edemediği, aleyhine ileri sürülebilecek tek bir somut delil dahi bulunmadığı, davalı idarece tek taraflı olarak sunulan birtakım verilere dayalı olarak karar verilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu Kurul kararı ile temyiz edilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.