Danıştay 13. Daire E.2023/1318 K.2023/2853

Dava konusu istem: Dağıtıcı lisansına sahip davacının sözleşmeli bayisi olan 19 adet akaryakıt istasyonunda stok hareketleri ve akaryakıt alım satım işlemlerinin elektronik ortamda, günlük olarak izlenebilmesine yönelik otomasyon sistemini kurmadığından bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 7. maddesinin 6. fıkrası ile fiil tarihinde yürürlükte olan hâliyle 19. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin (4) numaralı alt bendi uyarınca, her bir bayi için 739.666,00-TL olmak üzere 19 bayi için toplam 14.053.654,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirket tarafından, idari para cezasına konu olan 19 adet bayi istasyonunda otomasyon sisteminin kurulması için verilen sürenin son günü olan 30/06/2011 tarihi itibarıyla sistemin kurulmadığının anlaşıldığı, dava konusu işlem, idari yargı yerlerince verilen karar üzerine tesis edildiğinden, davacı şirketin idari para cezası verilebilmesi için soruşturma zamanaşımı süresinin geçtiğine ilişkin iddiasına itibar edilmediği; yine, davacı şirket tarafından, her bir bayi yönünden ayrı ayrı ceza verildiği,

içtimanın uygulanmadığı ileri sürülmüş ise de, ... sayılı Kurul kararına aykırılılığın her bir bayi yönünden ayrı ayrı gerçekleştiği, bir başka ifadeyle cezalandırmaya esas tek bir fiilin bulunmadığı anlaşıldığından, davacı şirketin bu iddiasının yerinde görülmediği;

bunun yanında, davacı şirket tarafından, söz konusu bayilerde kayıtsız akaryakıt satışının söz konusu olmadığı ileri sürülmüş ise de, bu hususun sözleşmeli bayisi olan 19 adet akaryakıt istasyonunda stok hareketleri ve akaryakıt alım satım işlemlerinin elektronik ortamda, günlük olarak izlenebilmesine yönelik otomasyon sisteminin kurulmaması nedeniyle tesis edilen para cezasını hukuka aykırı hâle getirmeyeceği; bu itibarla, otomasyon sisteminin kurulması gereken tarihin son günü olan 30/06/2011 tarihi itibarıyla davacı şirket tarafından, bayisi olan 19 adet akaryakıt istasyonunda otomasyon sisteminin kurulmadığı anlaşıldığından,

dava konusu kararda hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesi'nce, Dairemizin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kısmen onama kısmen bozma kararı üzerine bozulan kısım yönünden bozma kararına uyularak verilen kararda; lisans sahiplerinin, lisans sahibi olmasından dolayı her türlü yükümlülüğe uymak zorunda oldukları, Kurum tarafından belirlenen esaslara uygun olarak bayilerinde kaçak akaryakıt satışının yapılmasını önleyen teknolojik yöntemleri de içeren bir denetim sistemi kurmanın ve uygulamanın da dağıtıcı lisansı sahiplerinin uymak zorunda olduğu yükümlülüklerden biri olduğu,

dağıtıcı lisansı sahiplerinin bu yükümlülüğü yerine getirmeleri için belirlenen sürenin son gününün ise 30/06/2011 olduğunun Kurul kararı ile belirlendiği, Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 23/11/2021 tarihli ara kararına Tepecik Belediye Başkanlığı'nca verilen ... tarih ve ... sayılı cevabî yazıda, akaryakıt istasyonu kiracısı olan ... 'nın sözleşmesinin feshedildiği ve tasfiyenin tamamlandığı 30/06/2011 tarihi itibarıyla kiracı sıfatının bulunmadığı,

İnebolu Belediye Başkanlığı'nca verilen .. tarih ve ... sayılı cevabî yazıda ise, davacının bayisi ... 'e ait akaryakıt istasyonunun 21/04/2011 tarihi itibarıyla mühürlenerek faaliyetten men edildiği, akabinde 19/08/2011 tarihinde mühür açma tutanağı düzenlenerek istasyonun başka bir şirket tarafından işletilmeye başlandığı belirtildiği, dağıtım şirketlerinin bayilerinde otomasyon sistemi kurmaları gereken son tarih olan 30/06/2011 tarihi itibarıyla bir bayiye ait istasyonun mühürlenip faaliyetten men edildiği,

diğerinin ise önceden kiracısı olduğu istasyonla ilişiğinin kalmadığı dikkate alındığında, davacının, adı geçen bayilere ait akaryakıt istasyonunda otomasyon sistemi kurmasının beklenemeyeceği, bu itibarla, davacı şirketin sözleşmeli bayisi olarak faaliyet gösteren ... ile ...'e ait akaryakıt istasyonlarında stok hareketleri ve akaryakıt alım-satım işlemlerinin elektronik ortamda günlük olarak izlenebilmesine yönelik otomasyon sistemini kurmadığından bahisle, 1.479.332,00-TL idarî para cezası verilmesine ilişkin kısmı yönünden dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, davacı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile davanın reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının dava konusu işlemin 1.479.332,00-TL idarî para cezası verilmesine ilişkin kısmının kaldırılmasına ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca esastan incelenen davada bu kısım yönünden dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, dava konusu Kurul kararının hukuka uyun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, Bölge İdare Mahkemesi kararında dava konusu işlemin iptaline kısmının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.