Danıştay 13. Daire E.2023/1648 K.2023/3801

Dava konusu istem: Adana ili, Seyhan ilçesi, … Mahallesi'nde kayıtlı … ada … parsel numaralı 2013,12 m² yüzölçümlü taşınmazın 391,68 m²'lik DSİ hissesinin … tarihinde … sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca açık teklif usulü ile gerçekleştirilen ihalesine ilişkin olarak satış ilanının, ihale şartnamesinin ve ihalenin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; davacının ihaleye konu taşınmazda, Seyhan Belediye Encümeni'nin imar uygulaması yapılması yönünde alınan 2018 tarihli kararı ile DSİ ile hissedar konumuna geldiği, ancak dava konusu parselin oluşumunu sağlayan imar uygulaması işleminin Mahkeme kararlarıyla iptal edilmesi nedeniyle yeniden imar uygulaması yapılması yönünde Seyhan Belediye Encümeni'nce karar alındığı ve yeni yapılmakta olan imar uygulamasında … ada içinde yer alan tüm parsellerin birleştirilerek tek parsel hâline geleceğinin bildirildiği,

anılan belgelere göre taşınmaz üzerinde davacı adına kayıtlı iş yeri açma ve çalışma ruhsatlı bir iş yerinin (yapının) 2004 yılından bu yana bulunduğu, tapu kaydında niteliği arsa vasfında olan taşınmazın üzerinde bulunan yapının davacıya ait olduğu, taşınmazın bedel tespiti yapılırken muhdesat bedelinin dikkate alınmadığı,

Bu durumda, ihale işlemlerinin usulüne uygun olarak gerçekleştirildiği, arsa vasıflı taşınmaz üzerinde bulunan yapı bedelinin taşınmazın satış bedeline eklenmeden belirlenen muhammen bedel üzerinden taşınmazın ihaleye çıkarılabileceği, bu durumun bedel açısından davacı lehine bir durum oluşturacağı, davacının yapıyı yapan olması sebebiyle hak ve tazminat talep etme hakkının saklı olduğu,

dolayısıyla muhammen bedel tespit edilirken bina bedelinin satış bedeline dâhil edilmemesinin davacı açısından yapıya ilişkin masrafları almasının önünde herhangi bir engel oluşturmayacağı, davacı tarafından başvuruda bulunularak veya dava açılarak masraflarının davalı idareden talep edilebileceği anlaşıldığından, davalı idarece taşınmazın üzerindeki yapı dikkate alınmaksızın hesaplanan muhammen bedel üzerinden ihaleye çıkılmasında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, ihaleye konu 391,68 m²'lik DSİ hissesinin oluşmasına sebep olan parselasyon işleminin mahkeme kararıyla iptal edildiği, ihaleye usulünce davet edilmediği, oysa ihale konusu parselin büyük hissedarı olması hasebiyle ön alım hakkının bulunduğu, taşınmaz üzerinde mülkiyeti kendisine ait muhdesat bulunduğu, bu durum dikkate alınmadan ihalenin gerçekleştirildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Mahkeme kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Adana ili, Seyhan ilçesi, … Mahallesi'nde kayıtlı … ada … parsel numaralı 2013,12 m² yüzölçümlü taşınmazın 391,68 m²'lik DSİ hissesinin 05/07/2022 tarihinde saat:12.00'da DSİ Adana 6. Bölge Müdürlüğü ihale salonunda 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesi ve DSİ Genel Müdürlüğüne Ait Taşınmaz Mal Satışı Ve Kiraya Verilmesine Ait Yönetmelik hükümlerine göre açık teklif usulü ile ihalesi gerçekleştirilmiş, ihale ... isimli istekli üzerinde kalmış, 22/08/2022 tarihinde tapuda tescil işlemi gerçekleştirilmiş, bunun üzerine taşınmazın diğer hissedarı olan davacı tarafından 05/07/2022 tarihinde gerçekleştirilen ihalenin, satış ilanının, ihale şartnamesinin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun "Kapsam" başlıklı 1. maddesinin 1. fıkrasında, genel bütçeye dâhil dairelerle katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işlerinin Kanun'da yazılı hükümlere göre yürütüleceği; "İlkeler" başlıklı 2. maddesinin 1. fıkrasında, Kanun'un yürütülmesinde, ihtiyaçların en iyi şekilde, uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve ihalede açıklık ve rekabetin sağlanmasının esas olduğu; "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, tahmin edilen bedelin, ihale konusu olan işlerin tahmin edilen bedelini ve yapım işlerinde keşif bedelini; uygun bedelin, artırmalarda, tahmin edilen bedelden aşağı olmamak üzere, teklif edilen bedellerin en yükseğini ifade edeceği belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, Seyhan Belediye Encümeni'nin … tarih ve … sayılı parselasyon kararı ile Adana ili, Seyhan ilçesi, … Mahallesi'nde kayıtlı … ada … parsel numaralı 2013,12 m² yüzölçümlü taşınmazın 1.621,44 m²'lik kısmı davacıda kalırken, 391,68 m²'lik kısmının DSİ mülkiyetinde kaldığı, oluşan ortaklık sonrası davacının 391,68 m²'lik kısmın satışı için DSİ'ye yaptığı başvuru üzerine gerçekleştirilen ihalenin başka bir istekli üzerinde kaldığı, bunun üzerine davacı tarafından ilgili ihale ve ihale işlemlerinin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Her ne kadar temyize konu ilk derece mahkemesi tarafından, ihalenin usulüne uygun olarak gerçekleştirildiği ve taşınmaz üzerindeki muhdesattan kaynaklı maddi kayıpların ayrı bir dava yoluyla talep edilebileceği gerekçesiyle davanın reddedildiği görülmekte ise de uyuşmazlıkta, dava dışı Seyhan Belediye'sinin 02/01/2023 tarihli yazısından, … ada … parsel sayılı taşınmazın oluşumuna mesnet parselasyon işleminin iptal edildiği görüldüğünden, parselasyon işleminin iptal edilmiş olmasının dava konusu ihale üzerindeki etkisinin tartışılması gerekmektedir.

Seyhan Belediyesi'nin 02/01/2023 tarihli yazısında, Seyhan Belediye Encümeni'nin … tarih ve … sayılı kararı ile yeni bir parselasyon işlemi yapılacağı ve yeni parselasyonda 15413 adadaki tüm parsellerin birleştirilerek 7 numaralı tek parselin oluşturulacağının ifade edildiği, dava konusu parseldeki ortaklık yapısından bağımsız olarak, ihalenin gerçekleştirildiği tarihte DSİ mülkiyetinde bulunan 391,68 m²'lik bir hissenin usulüne uygun olarak gerçekleştirilen ihale neticesinde satışının gerçekleştirildiği, yeni yapılacak parselasyon işleminin ise yeni mülkiyet durumuna bağlı ve uygun olarak gerçekleştirilmesinin önünde bir engel bulunmadığı anlaşıldığından, dava konusu ihalede hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, davanın reddi yolundaki temyize konu Mahkeme kararında sonucu itibarıyla hukukî isabetsizlik bulunmamaktadır.