Danıştay 13. Daire E.2023/339 K.2023/2655

Dava konusu istem: Konya Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı'nca … tarihinde gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı "Güneysınır Düğün Salonu Yapımı İşi" ihalesi uhdesinde kalan davacının, ihale dokümanı ve sözleşme düzenlemelerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmediğinden bahisle 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 26. maddesi uyarınca 1 (bir) yıl süreyle tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin 27/07/2021 tarih ve 31550 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi’nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı tarafından, dava konusu yasaklama kararının yetkili idare tarafından verilmediğinin ileri sürüldüğü, ancak yasaklama kararının Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından verildiği anlaşıldığından anılan iddiaya itibar edilmediği;

Davacı tarafından, kendisine mevzuata uygun şekilde yer teslimi yapılmadığının iddia edildiği, ancak davacı ile davalının yanında müdahil arasında 01/02/2021 tarihinde sözleşme imzalandığı, aynı tarihte davacı ile idare yetkilileri arasında işe başlama tutanağının düzenlendiği ve imzalandığı, söz konusu tutanakta "yukarıda bahsi geçen yapım işinin yüklenicisi, işe başlamak için idaremize şifahen müracaat ederek işi başlatmak istemesi üzerine, 11/02/2021 günü, şartname hükümlerine göre başlamasında herhangi bir sakınca olmadığından anılan tarihte işe başlaması uygun görülmüştür" ifadelerine yer verildiği,

davacı tarafından, idareye 16/02/2021 tarihinde başvurularak, kendilerine 11/02/2021 tarihinde evrak üzerinden yer tesliminin yapıldığı, kontrol teşkilatı ile inşaat sahasına gittiklerinde aracı uzak bir yere park ederek şantiye alanına öyle ulaşabildikleri, sahada çalışacak ekipman araçlarının ulaşımı mümkün olmadığından imalatların yapılamayacağı, bu sebeple imzaladıkları yer teslim tutanağının iptal edilip ulaşımla ilgili eksiklikler giderildikten sonra yer tesliminin yapılmasının talep edildiği, söz konusu talebe karşılık Belediye tarafından … tarih ve … sayılı yazıyla, yer tesliminin yapıldığı,

davacının İhale Şartnamesi'ne göre yeri ihaleden önce gördüğü, teklif verdikten sonra bu konudaki itirazların kabul edilmeyeceğinin bildirildiği, bunun üzerine davacı tarafından, 02/03/2021 tarihinde yeniden Belediyeye başvurularak, yolun ihale teklif sürecinde yapılacağı tahmin edilerek ihaleye teklif sundukları, şantiyeye ulaşamadıklarından çalışamadıkları belirtilerek yer teslim tutanağının iptal edilmesi ve yer hazır olduğunda yeni yer tesliminin yapılmasının talep edildiği, bu talebin de Belediyenin … tarih ve … sayılı yazısıyla reddedildiği,

bunun üzerine davacı tarafından Belediyeye 24/03/2021 tarihinde başvurularak süre uzatım talebinde bulunulduğu, süre uzatım talebinin Belediyenin … tarih ve … sayılı yazısı ile reddedildiği, … tarih ve … sayılı yazı ile de, gerekli uyarılar yapılmasına rağmen inşaat çalışmalarına hiç başlanmadığı belirtilerek on günlük süre verilerek ihtar edildiği, bunun üzerine davacı tarafından 14/06/2021 tarihinde Belediyeye başvurularak, pandemi sebebiyle inşaat malzemelerinde yaşanan fiyat artışları ve fiili olarak iş yerinin teslim edilememesi nedeniyle sözleşmenin tasfiye edilmesinin talep edildiği,

ancak bu talebe idare tarafından cevap verilmeyerek sözleşmenin feshedildiği, davacının aslında 01/02/2021 tarihinde Belediye ile imzaladığı tutanağın yer teslim tutanağı olarak kabul edildiği, ihale öncesinde ihale konusu alanda gerekli incelemeleri yapmanın davacının sorumluluğunda olduğu, teklif verme aşamasından sonra bu konuda yapılacak itirazların değerlendirilmeyeceğinin İdari Şartname'de açıkça ifade edildiği,

dolayısıyla davacının ihale sürecinde gerekli yol çalışmalarının tamamlanacağı tahminine göre teklif vermesinin ve sonrasında bu hususu ileri sürerek yeniden yer teslimi yapılmasını istemesinin basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğüne aykırı olduğu, öte yandan, Mahkemelerinin 08/10/2021 tarihli ara kararı ile müdahil Belediyeden, dava konusu alana ilişkin yolun açılıp açılmadığının sorulduğu, müdahil tarafça verilen cevapta, ilgili yolun 10/03/2021 tarihinde açılmaya başlandığı, 20/03/2021 tarihinde yolun tamamen kullanıma hazır hâle getirildiğinin bildirildiği ve 18/03/2021 tarihli fotoğraflarda da yolun açıldığının açıkça görüldüğü;

Davacının yüklenici olarak sözleşme imzaladıktan sonra hiçbir iş yapmayarak yükümlülüğünü yerine getirmediği ve ihale öncesinde ihale konusu alanda gerekli incelemeleri yapmanın davacının sorumluluğunda olduğu, teklif verme aşamasından sonra bu konuda yapılacak itirazların değerlendirilmeyeceğinin İdari Şartname'de açıkça ifade edildiği hususları bir arada değerlendirildiğinde, davacı hakkında verilen yasaklama kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, yasaklama kararının Bakan tarafından verilmesi gerektiği, yasaklama kararının yetkisiz idare tarafından verildiği, dava konusu işlemin yetki yönünden hukuka aykırı olduğu, pandemi nedeniyle sözleşmenin tasfiyesi için dilekçe verildiği, sözleşmenin feshinin hukuka aykırı olduğu, idarenin sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmediği, tasfiyenin değerlendirilmesinde geçen süre için süre uzatımı verilmesi gerektiği, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın görüşünün alınmadığı, yer teslim tutanağının düzenlenmediği, idare tarafından yer tesliminin yapıldığının iddia edildiği,

ancak bilirkişi tarafından bu tutanağın bulunmadığının belirtildiği, idarenin yeni ihale dosyasında parselasyon görüntüsüne otopark eklediği, davalı idarenin maddi hatası nedeniyle sözleşmenin feshedildiği, ihaleye çıkılan taşınmaz için inşaat ruhsatının alınmasının mümkün olmadığı, eksik incelemeyle hüküm kurulduğu, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare ve davalı idare yanında müdahil tarafından, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile hukuka uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davacı tarafından, dava konusu işlemin yetkisiz makam tarafından tesis edildiği iddia edilmişse de, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Merkez Teşkilatı İmza Yetkileri Yönergesi'nin 6. maddesinin 1. fıkrasının (zzz) bendinde, mahalli idarelerle ilgili 4734 sayılı Kanun ve 4735 sayılı Kanun'dan kaynaklanan ihaleden yasaklamaya ilişkin onayların Bakan Yardımcısı tarafından yapılacağının düzenlendiği görüldüğünden, davacının bu iddiasına yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.