Danıştay 13. Daire E.2023/760 K.2023/3375

Turizm Taşımacılık İnşaat Petrol Gıda İmalat Pazarlama Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI) : …

VEKİLİ : Av…

İSTEMİN KONUSU

... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Yıldız Teknik Üniversitesi İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı'nca 09/08/2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı “Yemek Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak davacı şirket tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin 28/09/2022 tarih ve 2022/UH.I-1159 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda.

Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik’te işletme kayıt belgesinin üzerinde yazılı ticaret unvanı, gerçek ve tüzel kişi, işletme adresi ve faaliyet konusu için geçerli olduğu, bu bilgilerden herhangibirinin değişmesi durumunda kayıt belgesinin geçerliliğini kaybedeceği düzenlemesi yer almakla birlikte, işletme kayıt belgesine konu işe ait sözleşmenin bitiş tarihinde belgenin kendiliğinden geçersiz olacağının belirtilmediği,

nitekim aynı Yönetmelik’te gıda işletmecisinin değişiklik durumlarında ilgili bilgi ve belgeler ile işletme kayıt belgesinin aslını bir dilekçeye ekleyerek en geç üç ay içerisinde yetkili mercie yazılı başvuruda bulunacağı, yetkili merci tarafından ilgili değişiklik yapılarak işletme kayıt belgesinin yeniden düzenleneceğinin belirtildiği, şikâyete konu belgeyi düzenleyen idarece ihaleyi gerçekleştiren idareye gönderilen yazılarda da, işletme faaliyetinin sona erdirilmesinin işletme yetkililerinin beyanı veya risk esaslı denetim ile yerinde tespit edildiği,

söz konusu belgeyi sunan isteklinin ilgili adreste faaliyetlerine son verdiklerine dair herhangi bir müracaatlarının bulunmadığı ve ilgili işletmeye risk esaslı denetim tarihi gelmemiş olduğu ifade edilerek 18/08/2022 tarihinden önceki tarihlerde Gıda Güvenliği Bilgi Sisteminde işletme kayıt belgesinin faal olarak görüldüğü şeklinde bilgi verildiği, böylelikle ihale tarihi olan 09/08/2022 tarihinde ihale uhdesinde kalan şirketin geçerli bir işletme kayıt belgesine sahip olduğu anlaşıldığından, davacının itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, ihale uhdesinde bırakılan firmanın daha önceden de idarenin yemek hizmetini yürüten firma olduğu ve yapmış olduğu sözleşme gereği idarenin adresi, kurum mutfağı ve idarede çalıştırmış olduğu personelleri göstererek T.C.

Beşiktaş Kaymakamlığı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü'nden işletme kayıt belgesi aldığı, söz konusu belgede yer alan adresteki faaliyetinin idare ile yapmış olduğu sözleşmenin bitiş tarihi olan 30/06/2022 tarihinde sona erdiği, 01/07/2022 tarihi itibarıyla söz konusu adreste kendilerinin faaliyet göstermeye başladığı ve hâlen devam etmekte olduğu,

5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu’na dayanılarak hazırlanan Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik’in “Kayıt usul ve esasları” başlıklı 6. maddesinde, işletme kayıt belgesinin üzerinde yazılı ticaret unvanı, gerçek ve tüzel kişi, işletme adresi ve faaliyet konusu için geçerli olduğu, bu bilgilerden herhangibirinin değişmesi durumunda kayıt belgesi geçerliliğinin kendiliğinden kaybedeceğinin düzenlendiği, ihale uhdesinde bırakılan firma tarafından sunulan işletme kayıt belgesinin ana unsurlarından olan işletme adresi ile ihale uhdesinde kalan şirketin ilişkisinin kalmadığı,

söz konusu firmanın idare adresinde ihale tarihi itibarıyla bir faaliyeti olmadığından ihalede sunmuş olduğu işletme kayıt belgesinin kendiliğinden geçersiz hâle geldiği, sistemde belgenin ihale tarihi itibarıyla aktif görülmesinin denetim eksikliğinden kaynaklandığı, idarenin işlem gerekçesinin tamamen Beşiktaş İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü'nün denetim/kontrol eksikliği nedeniyle ihale tarihinde sistemde belgenin faal olarak gözüktüğüne yönelik yazısına dayandırıldığı, mevzuatta ilçe tarım müdürlüğüne verilen denetim yetkisi kullanılmamak suretiyle, aslında geçersiz olan bir belgeye geçerlilik kazandırıldığı, ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihaî kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Diğer taraftan, yapılan ihale kapsamında ki şartnamelerde yeterlik kriterleri içerisinde istenilen işletme kayıt belgesinin ihale tarihi itibarıyla geçerli olması gerektiğine yönelik bir düzenlemenin yer almadığı, anılan belgenin ihale tarihi itibarıyla kayıtlı olduğu sistemde aktif olarak gözüktüğü, ihaleyi yapan idare tarafından da yapılan kontrolde belgenin sistemde aktif olduğunun tespit edildiği, bununla birlikte; belgeyi düzenleyen İlçe Tarım Müdürlüğünce de işletme kayıt belgesinin 17/08/2022 tarihinden itibaren geçerli olmadığının, ancak ihale tarihinde geçerli olduğunun bildirildiği,

söz konusu belgenin ihaleye katılacak olanların daha önce ihale konusu alanda faaliyette bulunup bulunmadığının ve bu konuda yeterliğinin olup olmadığının tespitine yönelik olduğu, nitekim davacının da ihaleyi yapan idare ile sözleşme yaparak ihale konusu işi yaptığı göz önüne alındığında ihale tarihi itibarıyla yeterlik şartlarını taşıdığı açıktır.

(X) KARŞI OY

Uyuşmazlığa konu ihalede, İdari Şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7. maddesinde, “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir … ı) İşletme Kayıt Belgesi ” düzenlemesi yer almıştır.

Buna göre, istekliler tarafından, işletme kayıt belgesinin e-teklifleri kapsamında beyan etmelerinin zorunlu olduğu, bu itibarla isteklilerin ihale tarihi itibarıyla geçerli bir işletme kayıt belgesine sahip olmaları gerektiği ve bunun bir yeterlik kriteri olarak belirlendiği anlaşılmaktadır.

5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu’na dayanılarak hazırlanan Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik’in “Kayıt usul ve esasları” başlıklı 6. maddesinde, “ İşletme kayıt belgesi; üzerinde yazılı ticaret unvanı, gerçek ve tüzel kişi, işletme adresi ve faaliyet konusu için geçerlidir. Bu bilgilerden herhangi birinin değişmesi durumunda kayıt belgesi geçerliliğini kaybeder. Gıda işletmecisi, değişiklik durumlarında ilgili bilgi ve belgeler ile işletme kayıt belgesinin aslını bir dilekçeye ekleyerek en geç üç ay içerisinde yetkili mercie yazılı başvuruda bulunur. Yetkili merci tarafından ilgili değişiklik yapılarak işletme kayıt belgesi yeniden düzenlenir.” kuralı yer almaktadır.

Olayda, ihale üzerinde bırakılan isteklinin Yeterlik Bilgileri Tablosunda beyan ettiği işletme kayıt belgesindeki adresin ihaleyi yapan üniversitenin "Yıldız Mah. Barbaros Bulvarı Yıldız Teknik Üniversitesi M Blok Merkez Beşiktaş - İstanbul/Türkiye' adresi olduğu ve faaliyetine konu işe ait sözleşmenin ihale tarihinden (09/08/2022) önce 30/06/2022 tarihinde sona erdiği, dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan isteklinin işletme kayıt belgesinde yer alan adresin ihaleyi yapan üniversitenin adresi olduğu, gerek ihale ilan tarihinde gerekse ihale tarihinde anılan firmanın beyan ettiği adreste faaliyet göstermediği ve ihalede sunmuş olduğu işletme kayıt belgesinin geçersiz bir belge olduğu anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede, anılan Yönetmelik hükmü gereğince işletme belgesinin işletme adresi değiştiğinde, kendiliğinden geçerliliğini kaybedeceğinin açık olduğu, belgenin geçersiz olması için idare tarafından yapılacak herhangi bir pasife almaya yönelik bir tespit gerekmediği, sistemde belgenin aktif ya da pasife alınmasının belgenin geçerlik şartları arasında yer almadığı,

Yönetmelik düzenlemesinde belgenin geçerliliğini kaybetmesinde herhangi bir idarî tespit aranmadığı için aksi yönde yapılacak yorum ile geçerliliğini kaybeden belgelerin tespit tarihine kadar geçerli kabul edilerek yeterlik şartlarını taşımayan isteklilere yeterlik kazandırılması neticesinin doğacağı, ihale tarihi itibarıyla geçerli bir işletme kayıt belgesi bulunmayan, dolayısıyla yeterlik şartlarını taşımayan firmanın belgesinin yeterli kabul edilmesinin mâddi gerçeklikle ve mevzuat düzenlemesi ile bağdaşmadığı anlaşıldığından,

davacı şirketin itirazen şikâyet başvurusunun kabul edilmesi gerekirken reddine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davacının temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği oyu ile aksi yöndeki karara katılmıyorum.