Danıştay 13. Daire E.2024/1969 K.2024/3617

Dava konusu istem: Devlet Malzeme Ofisi Genel Müdürlüğü (DMO) Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı'nca 11/10/2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Devlet Malzeme Ofisi Genel Müdürlüğü Hizmet Binası, Yenimahalle Ek Hizmet Binası ve Tesisleri ile İşletme, İrtibat Büro ve Bölge Müdürlüğü Binaları Temizliği, Depolardaki Yükleme- Boşaltma ve Nitelikli İşçi” ihalesine ilişkin olarak yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine dair 27/12/2023 tarih ve 2023/UH.I-1621 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; söz konusu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen davacı şirket tarafından, ihale üzerinde bırakılan ... Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ye yönelik iddialarla yapılan şikayet ve itirazen şikayet başvurularının reddi üzerine bakılan davanın açıldığı, itirazen şikâyet başvurusundaki;

1) İhalede asgari işçilik maliyetinin 108.918.219,96-TL, ... şirketi tarafından sunulan teklif tutarının ise 108.918.219,97-TL olduğu, ihalede işçilik maliyeti dışındaki maliyet kalemi olan “24 kalem temizlik malzemesi” için 0,01-TL teklif edildiği, 24 iş kalemi dikkate alındığında her bir iş kalemi için 0,00041667-TL teklif edildiği ve teklife konu tutarın yarım kuruşun altında geçersiz bir teklif olduğu iddiası yönünden; ihalenin 193 personel ve 24 kalem temizlik malzemesi alımına ilişkin olduğu,

... şirketi tarafından işçilik giderleri için asgari işçilik maliyeti olan 108.918.219,96-TL, 24 kalem temizlik malzemesi için ise birim fiyat 0,0004166666-TL olmak üzere toplam 0,0099999984-TL teklifte bulunulduğu, söz konusu tutarın toplam teklif tutarına, virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yansıtıldığı (0,01-TL) ve netice olarak teklife konu edilen toplam tutarın 108.918.219,97-TL olarak hesaplandığı,

birim fiyat teklif mektubunun farklı kalemlerden oluştuğu, bu kalemlerdeki tutarların toplamı sonucu nihai bir rakamın ortaya çıktığı ve ödeme aşamasında yarım kuruşun altındaki değerlerin dikkate alınmayacağına ilişkin düzenlemenin, maliyet kalemlerinden bir tanesi için yarım kuruşun altında bir teklife yer verilmeyeceği sonucunu doğurmayacağı;

2) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerin Teknik Şartname'ye uygun olmadığı, her iş kalemine ilişkin olarak ayrı ayrı açıklama yapılması gerektiği ve Ticaret Sicili Gazetesinin aslı ya da onaylı sureti ile tutanağı imzalayan yetkilinin noter tasdikli imza belgelerinin sunulmadığı, sunulan tutanakların ise mevzuata aykırı olduğu iddiası yönünden; ihaleyi gerçekleştiren idarece ... şirketine gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması istenmesine ilişkin yazıda önemli teklif bileşeninin “temizlik malzemesi gideri” olarak belirtildiği, ... şirketince işçilik kalemleri için EKAP işçilik hesaplama modülü kullanılarak,

24 aylık temizlik malzemesi gideri için ise üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınarak açıklama yapıldığı, teklife konu kalemler için alınan fiyat tekliflerinin toplamının (0,0099999984-TL) ve toplam teklif tutarının (0,01-TL) birim fiyat teklif cetveline yansıtıldığı, fiyat teklifi eki olarak satış tutarı tespit tutanağı sunulduğu, tutanak ekinde mükellef adına tutanağı imzalayan şahsa ait imza beyannamesi ve mükellefe ait temsile yetkili olunduğunu gösteren Ticaret Sicili Gazetesi ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, fiyat teklifinde mevzuat gereğince bulunması gereken ifadenin bulunduğu,

meslek mensubunun serbest muhasebeci mali müşavir olduğu, ilgili tutanağın son geçici vergi beyanname dönemine (2023 yılı 3. dönem) ilişkin olarak düzenlendiği, fatura bilgileri tablosunda teklife konu 24 aylık temizlik malzemesine ilişkin bilgilerin doldurulduğu, fiyat teklifinin tutanakta belirtilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80'inden düşük olmadığının anlaşıldığı, dolayısıyla itirazen şikayet başvurusunun reddine yönelik dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, ... şirketinin teklifinde belirtilen miktarların oldukça fazla malzemeye karşılık geldiği, bu malzemelerin sunulan fiyat teklifindeki tutarlara tedarik edilmesinin mümkün olmadığı, somut gerçeğe ve ticari teamüllere açıkça aykırı olan bu meblağların somut piyasa değerlerinde hiçbir gerçek karşılıkları bulunmadığı, ne teklif edilen bir parça malzemeye ilişkin birim fiyatın ne de toplam tutar olan meblağın tedavüldeki herhangi bir para birimi ile açıklanmasının mümkün olmadığı, esasında şirketin teklifinin 0-TL olduğu,

bilirkişi eliyle defter incelemesi yapılması gerektiği, Mahkemece eksik inceleme ile hatalı hüküm kurulduğu, fiyat teklifi eki tutanakların eksik ve hatalı olduğu, iş kalemlerine ilişkin olarak ayrı ayrı tutanak düzenlenip düzenlenmediğinin araştırılmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu Kurul kararı ile temyiz edilen Mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.