Danıştay 13. Daire E.2024/223 K.2024/1905

...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacı şirkete ait otogaz istasyonunda 07/03/2012 tarihinde gerçekleştirilen denetimde, satış pompasından alınan LPG (otogaz) numunesinin analizi sonucunda "Gösterge Buhar Basıncının en az 150 kPa'da olduğu sıcaklık" parametresi yönünden teknik düzenlemelere aykırı olduğunun tespit edildiğinden bahisle,

5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanunu'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 16. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (4) numaralı alt bendi uyarınca 339.814,00-TL idari para cezası verilmesine ve aynı Kanun'un 17. maddesinin 2. fıkrası uyarınca numune alınmasına konu tankta bulunan ürün miktarı esas alınarak bu miktar üzerinden müsadere işlemlerinin başlatılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; analiz konusunda akredite edilmiş olan ODTÜ Petrol Araştırma Merkezi tarafından yapılan analizler sonucunda hazırlanan rapora göre, davacı şirkete ait tesisten alınan LPG'nin teknik düzenlemelere aykırı olduğunun tespit edilmiş olması nedeniyle davacı şirkete idari para cezası verilmesine ve numune alınan tankta bulunan miktar esas alınarak müsadere işlemlerine başlanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, ODTÜ Petrol Araştırma Merkezi'nin akredite olmadığı ileri sürülmekte ise de, dava dosyası kapsamında alınan rapordan da anlaşıldığı üzere ODTÜ-PAL'in AB- 0022-T akreditasyon numarası ile akredite edilmiş deney laboratuvarı olduğu görüldüğünden, davacı şirketin iddiasına itibar edilmediği, davacı şirketin diğer iddialarının da dava konusu işlemi kusurlandıracak nitelikte bulunmadığı ifade edilmiştir.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce Dairemizin 17/05/2023 tarih ve E:2020/340, K:2023/2455 sayılı kararıyla kısmen onanması kısmen bozulması üzerine, bozma kararına uyularak bozulan kısım yönünden verilen kararda.

Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 27/12/2022 tarih ve E:2020/340 sayılı ara kararıyla ODTÜ Petrol Araştırma Merkezi ve Türkiye Petrol Rafinerileri Anonim Şirketi'nden; "yalnızca 'Gösterge Buhar Basıncının 150 kPa'da Olduğu Sıcaklık' parametresi yönünden teknik düzenlemelere aykırı bulunan numuneye, sonradan herhangi bir müdahalede bulunulup bulunulamayacağının, müdahale imkânı var ise,

diğer bütün parametreler sınır değerlere uygun tutulmak suretiyle sadece 'Buharlaşma Kalıntısı' parametresinin sonradan müdahale ile standardının altında veya üzerinde olacak şekilde değiştirilmesinin teknik olarak mümkün olup olmadığının ve bu durumun farklı bir sebebe (numune kabının temiz olmaması, usulüne uygun numune alınmaması, tank homojen hâle getirilmeden numune alınması, dip seviyeden numune alınması gibi) bağlı olarak ortaya çıkıp çıkmayacağının sorulmasına" karar verildiği.

ODTÜ Petrol Araştırma Merkezi'nin 19/04/2023 tarihli cevabi yazısında. "Gösterge Buhar Basıncının 150 kPa'da olduğu sıcaklık değeri, LPG kompozisyonuna bağlıdır. Bu nedenle, Gösterge Buhar Basıncının 150 kPa'da olduğu sıcaklık sonucunun standardın altında veya üstünde olacak şekilde değiştirilebilmesi için numune tüpüne numune ilave edilmesi veya tüpten numune çıkarılması gerekmektedir.

Böyle bir durumda, sadece Gösterge Buhar Basıncının 150 kPa'da olduğu sıcaklık değeri sonucu değil aynı zamanda kompozisyon, yoğunluk gibi diğer parametrelerin de değişmesi söz konusu olacaktır. LPG numune alma ile ilgili esaslar, TS EN 4257- Sıvılaştırılmış Petrol Gazları - Numune Alma Yöntemi standardında açıklanmaktadır. Bu standartta, temsili bir numune elde etmek için dikkat edilmesi gereken hususlar ile ilgili açıklamalara yer verilmiştir.

Ayrıca, TS EN 589 standardında temsili bir numune elde edilmesi için dispenser hortumundan deney numunesi alınmadan önce yaklaşık 20L ürünün pompalanması veya devridaim ettirilmesi gerektiği belirtilmektedir. Numune alma ile ilgili bu hususlara dikkat edilmemesi durumunda Gösterge Buhar Basıncının 150 kPa'da olduğu sıcaklık değerinin etkilenmesi mümkündür.

Gösterge Bubar Basıncının 150 kPa'da olduğu sıcaklık değerinin TS EN 589'a göre en çok -5*C (Kış) olması gerekirken -2,6*C çıkması, numunenin kendi özelliğinden kaynaklanabileceği gibi, tank içeriğinin homojen hale getirilmeden numune alınması nedeniyle temsili bir numune elde edilememesi ve/veya numune alınan kabın dip seviyesinden numune alınması gibi durumlardan da kaynaklanabilir.

Numune kabının her numune alımı öncesinde temizlenmemesi, numune alınan tankın temizliğinin yapılmaması ve numune aktarma hatlarının ve bağlantı elemanlarının temiz olmaması gibi durumlar Gösterge Buhar Basıncının 150 kPa'da Olduğu Sıcaklık sonucunu etkilemeyecektir...".

Türkiye Petrol Rafinerileri Anonim Şirketi'nin 27/04/2023 tarihli cevabi yazısında, "Gösterge Buhar Basıncının 150 kPa olduğu sıcaklık değeri TS EN 589 Standardının şartlarından biri olup, söz konusu otogaz numunesini meydana getiren hidrokarbon kompozisyonuna bağlı olarak hesaplanmaktadır. Kompozisyon değiştiğinde bu değer de değişecektir. Kompozisyonun değişmesi, numune tüpünün sızdırmazlığı dolayısıyla ve/veya içine yeni numune konması ile mümkün olabilir.

Bununla beraber otogaz istasyonundan numune alma sürecinin TS EN 589 ve TS EN ISO 4257 standardına uygun yapılması ve daha sonra tüplerin dışarıdan müdahaleyi engelleyecek şekilde mühürlenmesi kritiktir... Usulüne uygun olmayan, tank homojen hâle getirilmeden ve dip seviyeden numune alınması durumları, TS EN 589 ve TS EN 1SO 4257 standardında detaylı bir şekilde açıklanmaktadır.

Özellikle otogaz istasyonlarından numune alırken, tank içindeki ürünün daha iyi temsil edilebilmesi için numune almadan önce, dispenserdeki yaklaşık 20 L ürünün geçirilmesi gerektiği TS EN 589 standardında tanımlanmıştır. Bu standartlara uygun şekilde alınmayan numune, zaten ilgili tanktaki hidrokarbon kompozisyonunu temsil etmeyecektir.

Dolayısıyla uygun alınmayan numune, tank içeriğindeki kompozisyondan farklılık gösterebileceğinden, Gösterge Buhar Basıncının 150 kPa olduğu Sıcaklık Değeri de farklı çıkabilir..." şeklinde açıklamalar yapıldığı,

Bu durumda, akredite laboratuvarlar tarafından verilen görüşler de göz önünde bulundurulduğunda, numunenin sadece "Gösterge Buhar Basıncının en az 150 kPa'da olduğu sıcaklık" parametresinin teknik düzenlemelere aykırı çıkması, diğer parametrelerin uygun bulunması, davacının numune alınan LPG'ye herhangi bir müdahalesinin olduğuna, piyasaya teknik kriterlere aykırı akaryakıt arz ettiğine yönelik somut tespitlerin de bulunmaması karşısında, davacının LPG'yi teknik düzenlemelere uygun olarak arz etme yükümlülüğünü yerine getirmediğinden söz etmeye imkân bulunmadığından, dava konusu Kurul kararın bu kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun kabulü ile idari para cezası verilmesi yönünden davanın reddi yolundaki Mahkeme kararının kaldırılmasına, 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca esastan incelenen davada, dava konusu işlemin idari para cezası verilmesine ilişkin kısmının iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, Kurumun harçtan muaf olduğu, denetimin eğitim almış uzman personel tarafından gerçekleştirildiği, davacının teknik düzenlemelere uygun LPG sağlama yükümlülüğünün bulunduğu, ODTÜ PAL'in TÜRKAK tarafından akredite edildiği, raporda teknik kriterlere aykırı akaryakıt arz ettiğinin belirtildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge İdare Mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Anılan Kanun'un 50. maddesinin 4. fıkrasında, "Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesi, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılır." hükmü bulunmaktadır. Aktarılan kurallar göz önünde bulundurulduğunda, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri, Dairemizin bozma kararındaki esaslara uyularak verilen temyize konu kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.