Danıştay 13. Daire E.2024/2629 K.2024/4263

Sanayi Ticaret Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Elazığ Gençlik ve Spor İl Müdürlüğünce 18/11/2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "Personel Taşıma Servis Hizmet Alımı İşi (2023-2024 Yılı)" ihalesine katılan dava dışı ...'in tek ortağı ve yöneticisi olduğu davacı şirketin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 17. maddesinin (a) bendi uyarınca "anlaşma veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırıldığından bahisle" 1 yıl süreyle kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin 24/02/2023 tarih ve 32114 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davaya konu ihaleye 11 isteklinin katıldığı, ihale komisyonu tarafından 8 isteklinin, sınır değerin altında teklif sunduğu tespitinin yapıldığı, 3 isteklinin teklif bedelinin ise ..., ... ve davacı şirketin tek ortağı ve yöneticisi olan ...'in teklifinin sınır değerin üzerinde olduğunun belirlendiği, bu kapsamda, ihale komisyonu tarafından hesaplanan sınır değerin altında teklif sunduğu tespit edilen 8 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği,

sınır değerin altında teklif sunan 8 istekliden biri olan ... tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, ihale konusu işte kullanılacak 3 adet aracın kiralama giderini tevsik etmek amacıyla davacı şirketten alınan 21/11/2022 tarihli fiyat teklifinin sunulduğu, 07/08/2020 tarih ve 10133 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi'nin davacı şirkete ilişkin olarak yayımlanan bölümünde davacı şirketin tek kurucusu, tek ortağı ve şirketi münferiden temsile yetkili tek müdürünün ... olduğu, bu bağlamda davacı şirket ile ...’in aynı amaç ve iradeye sahip kişilikler olduğu,

...'ın davacı şirketin tek ortağı ve yöneticisi olan ...'in de ihaleye katılan isteklilerden biri olduğu bilgisini haiz olmasına karşın, ihale konusu işte kullanılacak 3 adet aracın kiralama giderini tevsik etmek amacıyla ...'in tek ortağı ve yöneticisi olduğu davacı şirketten fiyat teklifi aldığı, bilahare ihale isteklisi ... aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında araçların kiralama giderini tevsik etmek amacıyla sunmuş olduğu fiyat teklifinin, ihaleye teklif sunan bir diğer istekli olan ...’in tek ortağı ve yöneticisi olduğu davacı şirketten alındığı,

dolayısıyla iki istekli arasında danışıklı teklif verme ilişkisinin bulunduğu ve ihale şartlarını ve fiyatı etkilemek için danışıklı teklif oluşturdukları anlaşıldığından, davacı şirketin 4734 sayılı Kanun'un 17. maddesinin (a) bendi uyarınca 1 yıl süreyle kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanması yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince; anılan ihalede istekli pozisyonunda olan ... tarafından teklifinin değerlendirme dışı bırakılması üzerine yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddine ilişkin 28/12/2022 tarih ve 2022/UH.I-1692 sayılı Kamu İhale Kurulu kararının aleyhine olan kısmının iptali istemiyle ... tarafından açılan davada ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyiz incelemesinde Danıştay Onüçüncü Dairesinin 21/12/2023 tarih ve E:2023/3317, K:2023/6126 sayılı kararıyla "... her ne kadar davacı ... ve ...'ın tekliflerini mutabakat yaparak sundukları, söz konusu tekliflerin danışıklı olduğu ileri sürülmüş ise de, anılan isteklilerin ihale tarihinde birbirlerinin tekliflerinden haberdar olabileceklerine, irade birliği çerçevesinde, birlikte hareket etmiş olabileceklerine ilişkin herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı,

aşırı düşük teklif açıklamasının ihaleye sunulan tekliflerin ve ihale yaklaşık maliyetinin açıklanmasından sonraki aşamaya ilişkin olduğu da dikkate alındığında ... tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan fiyat teklifinin davacının tek ortağı ve yöneticisi olduğu şirketten alınmasının tek başına isteklilerin irade birliği içinde hareket ettiğine karine oluşturmayacağı, söz konusu durum dışında, isteklilerin rekabeti bozucu, ihale kararını etkileyecek tutum ve davranışlar içinde bulunduklarını ortaya koyan başkaca somut bilgi ve belge bulunmadığı,

isteklilerin yasak fiil ve davranışlarda bulunduğunun açıkça ve tereddüte mahal bırakmaksızın ortaya koyulmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı..." gerekçesine yer verilerek iptal kararının onandığı görülmekte olup, bu haliyle davacı şirketin sahibi ... ile ...'ın dava konusu ihalede irade birliği içerisinde hareket ettikleri ve danışıklı olarak teklif sunduklarının somut bilgi ve belgelerle ortaya koyulamadığı,

... tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan fiyat teklifinin davacı şirketten alınmasının tek başına isteklilerin irade birliği içinde hareket ettiğine karine oluşturmayacağı, bu durum rekabeti bozucu, ihale kararını etkileyecek tutum ve davranış olarak kabul edilemeyeceğinden, anlaşma veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırıldığından bahisle davacı şirket hakkında tesis edilen yasaklama kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, harçtan muaf olunduğundan yargılama giderleri içerisinde aleyhe harca hükmedilemeyeceği, davacı da işbu ihaleye teklif verdiği halde, dava dışı ... tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, araçların kiralama giderlerini tevsik etmek amacıyla davacının tek kurucusu, tek ortağı ve şirketi münferiden temsile yetkili tek müdürü olduğu şirketten alınan fiyat teklifinin sunulduğu, davacı ile şirketinin aynı amaç ve iradeye sahip kişilikler olduğu, davacı ile ...ın ihale şartlarını ve fiyatı etkilemek için irade birliği içerisinde hareket ettiği sabit olduğundan işlemin mevzuata uygun tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğundan onanması gerektiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 10. maddesinde, 17. maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen isteklilerin ihale dışı bırakılması gerektiği belirtilmiş; aynı Kanun’un 17. maddesinde ise, anlaşma veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek yasak fiil ve davranışlar arasında sayılmış ve bu yasak fiil ve davranışlarda bulunan kişiler hakkında, Kanun’da belirtilen yasaklama hükümlerinin uygulanacağı kurala bağlanmıştır.

Öte yandan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun “İhaleye fesat karıştırma” başlıklı 235. maddesinin ikinci fıkrasının (d) bendinde, “ihaleye katılmak isteyen veya katılan kişilerin ihale şartlarını ve özellikle fiyatı etkilemek için aralarında açık veya gizli anlaşma yapmaları” ihaleye fesat karıştırma suçunu teşkil eden fiiller arasında sayılmıştır.

Uyuşmazlık konusu ihalenin 18/11/2022 tarihinde gerçekleştirildiği, bahse konu ihaleye 11 isteklinin katıldığı, ihale komisyonu tarafından ...'ın da aralarında bulunduğu 8 isteklinin, sınır değerin altında teklif sunduğu tespitinin yapıldığı; 3 isteklinin teklif bedelinin ise (..., ... ve ...) sınır değerin üzerinde olduğunun belirlendiği; bu kapsamda, ihale komisyonu tarafından hesaplanan sınır değerin altında teklif sunduğu tespit edilen 8 istekliden, 21/11/2022 tarihinde tebliğ edilen yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği anlaşılmıştır.

Dava konusu ihaleye katılan ve aşırı düşük teklif açıklaması istenilen ... tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, ihale konusu işte kullanılacak 3 adet aracın kiralama giderini tevsik etmek amacıyla ...'in tek ortağı ve kurucusu olduğu davacı ... Turz. İnş. Nak. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti.'den alınan 21/11/2022 tarihli fiyat teklifinin sunulduğu görülmüş olup, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde yapılan inceleme neticesinde.

07/08/2020 tarih ve 10133 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi'nin ... Turz. İnş. Nak. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti.ye ilişkin olarak yayımlanan bölümünde şirketin tek kurucusu, tek ortağı ve şirketi münferiden temsile yetkili tek müdürünün ... olduğu belirlenmiş ve davacı ... Turz. İnş. Nak. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti. ile ...’in aynı amaç ve iradeye sahip kişilikler olduğu tespit edilmiştir.

Buna göre; ...’in aşırı düşük teklif açıklaması sunan ...’ın da ihaleye katılan isteklilerden biri olduğu bilgisini haiz olunduğu, buna karşın ihale konusu işte kullanılacak 3 adet aracın kiralama giderini tevsik etmek amacıyla ...'in tek ortağı ve yöneticisi olduğu davacı ... Turz. İnş. Nak. Tar. Hay. San. Tic. Ltd.

Şti.'den fiyat teklifi alınmasının, bahse konu isteklilerin tekliflerini mutabakat yaparak sundukları, bir diğer deyişle ihale şartlarını ve fiyatı etkilemek için danışıklı teklif oluşturdukları hususunda kuvvetli kanı oluşturduğu, ihale süreci devam ederken isteklilerden birinin, diğer isteklilerden herhangi birinin lehine diğer isteklilerin ise aleyhine olacak şekilde davranarak lehine davrandığı istekli ile ihale konusu işte irade birliğinin oluşmasına ve böylece ihalenin şartlarının değişmesine sebebiyet verildiği anlaşılmıştır.

Bu itibarla, “aşırı düşük teklif açıklaması sunan ...'ın aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında araçların kiralama giderini tevsik etmek amacıyla sunduğu fiyat teklifinin, ihaleye teklif sunan bir diğer istekli olan ...’in tek ortağı ve yöneticisi olduğu davacı şirketten alındığı, dolayısıyla iki istekli arasında danışıklı teklif verme ilişkisinin bulunduğu, anlaşma veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırıldığı" gerekçesiyle istekli ...'in tek ortağı olduğu davacı şirket hakkında tesis edilen yasaklama kararında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile dava konusu işlemin iptali yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararının bozularak davanın reddine karar verilmesi gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum.