Danıştay 13. Daire E.2025/1065 K.2025/2022

Dava konusu istem: İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığınca 04/11/2024 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "İstanbul Genelinde Kültür, Spor, Eğitim, Hizmet ve Otopark Yapılarına Ait Projelerin Hazırlanması (...)" ihalesine yönelik dava dışı şirket tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusu neticesinde ihalenin iptal edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda.

Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği uyarınca, teknik tekliflerin her bir ihale komisyonu üyesi tarafından ayrı ayrı değerlendirilerek isteklilere gerekçeli şekilde teknik puan verilmesi gerektiği, bu puan ve gerekçelere her üyenin kendisine ait olan Teknik Teklif Üye Değerlendirme Formu'nda yer verilerek, her bir isteklinin teknik puanının üyelerin verdiği puanların ortalaması alınmak suretiyle hesaplanacağı, dolayısıyla teknik değerlendirmede esas olanın ihale komisyonu üyelerinin birbirinden bağımsız şekilde teknik teklifleri değerlendirmesi olduğu,

bununla birlikte, ihale komisyonu üyelerince bağımsız şekilde yapılan değerlendirmeler neticesinde isteklilere hukuken geçerli sebeplerin varlığı halinde aynı teknik puan verilmesinin önünde bir engelin bulunmadığı;

İhaleye ilişkin Teknik Teklif Komisyon Değerlendirme Formu'nda, tüm istekliler için her bir ihale komisyonu üyesinin verdiği teknik puanların birebir aynı olduğu, Gerekçeli Teknik Teklif Üye Değerlendirme Formları incelendiğinde, her bir istekli için komisyon üyelerince ayrı ayrı oluşturularak imza altına alınan formların içeriklerinin birebir aynı olduğunun görüldüğü, bu durumda, danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde mali tekliflerin teknik tekliflerden sonra açıldığı ve teknik değerlendirme tamamlanarak teknik puanların belirlenmesinin ardından mali tekliflerin değerlendirildiği,

somut olayda, isteklilerin mali tekliflerinin açılmış olduğu göz önüne alındığında ihale komisyonu üyelerince mali teklifleri öğrenilen isteklilerin teknik tekliflerinin her türlü kuşkudan uzak, objektif ve nesnel şekilde yeniden değerlendirilmesi imkanının ortadan kalktığı, dolayısıyla gelinen aşama itibarı ile mevzuata aykırı şekilde gerçekleştirilen teknik değerlendirme sürecinin tekrar teknik puanlama yaptırılarak ihya edilmesi mümkün olmadığı anlaşıldığından, dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, dava konusu Kurul kararında ihalenin iptaline ilişkin gerekçenin ihale komisyon üyelerinin her bir istekli için verdiği teknik puanların aynı olması ve gerekçeli teknik teklif üye değerlendirme formlarının içeriklerinin aynı şekilde oluşturulması şeklinde açıklandığı, ancak bu durumun mevzuata ve emsal Kurul kararlarına aykırı olduğu, Kurul kararının komisyon üyelerinin etki altında kaldıklarından aynı puanları verdiği yönünde komisyon üyelerini zan altında bırakan sübjektif kanaatleri içerdiği,

davalı idarenin belirttiği üzere teknik teklif değerlendirmesinin hatalı olduğu kabul edilse dahi puanlamanın yenilenmesi yönünde düzeltici işlem kararı verilmesi gerekirken ihalenin iptal edilmesine yönelik verilen kararın emsal Kurul kararlarına aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlem ile temyiz edilen İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığınca 04/11/2024 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "İstanbul Genelinde Kültür, Spor, Eğitim, Hizmet ve Otopark Yapılarına Ait Projelerin Hazırlanması (...)" ihalesine yönelik dava dışı şirket tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusu neticesinde ihalenin iptal edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı alınmıştır. Anılan Kurul kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "İhalelere yönelik başvurular" başlıklı 54. maddesinde, "İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

(...)

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

a) İhale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzeltici işlemle giderilemeyecek hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihalenin iptaline,

b) İdare tarafından düzeltme yapılması yoluyla giderilebilecek ve ihale sürecinin kesintiye uğratılmasına gerek bulunmayan durumlarda, düzeltici işlem belirlenmesine,

(...) karar verilir. (...)" kuralına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanun'un "Kuruma itirazen şikayet başvurusu" başlıklı 56. maddesinde, "İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55. maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir.

Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. (...)" kuralı yer almıştır.

Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin "Teknik Puanlama" başlıklı 64. maddesinde, "(1) Teknik puanlama aşağıda belirtilen esaslara göre yapılır:

a) İsteklilerin teknik teklif belgeleri her üye tarafından tek tek incelenerek idari şartnamede belirtilen kriterlere göre her istekliye gerekçeli olarak ayrı ayrı puan verilir ve bu teknik puanlar ile gerekçeleri Teknik Teklif Üye Değerlendirme Standart Formuna yazılarak imzalanır. Üyelerin doldurduğu bu formlar biraraya getirilerek verilen puanlar Teknik Teklif Komisyon Değerlendirme Standart Formuna geçirilir. Her istekli için komisyon üyelerinin verdiği puanlar toplanarak üye sayısına bölünmek suretiyle isteklilerin ayrı ayrı teknik puanları bulunur. İdari şartnamede belirlenen asgari puanın altında kalan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır. (…)" kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Aktarılan mevzuatın değerlendirilmesinden, teknik tekliflerin her bir ihale komisyonu üyesi tarafından ayrı ayrı değerlendirilerek isteklilere gerekçeli şekilde teknik puan verilmesi gerektiği, bu puan ve gerekçelere her üyenin kendisine ait olan Teknik Teklif Üye Değerlendirme Formu'nda yer verilerek her bir isteklinin teknik puanının üyelerin verdiği puanların ortalaması alınmak suretiyle hesaplanacağı, dolayısıyla teknik değerlendirmede esas olanın ihale komisyonu üyelerinin birbirinden bağımsız şekilde teknik tekliflerin değerlendirilmesi olduğu, bununla birlikte, ihale komisyonu üyelerince bağımsız şekilde yapılan değerlendirmeler neticesinde isteklilere hukuken geçerli sebeplerin varlığı halinde aynı teknik puanın verilmesinin önünde bir engel bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, uyuşmazlık konusu ihaleye yedi istekli tarafından teklif sunulduğu, altı teklifin ihale komisyonunca geçerli teklif olarak belirlendiği, dava dışı şirketçe yapılan itirazen şikayet başvurusuna konu "ihale komisyonu tarafından teknik puanlama yapılırken tüm komisyon üyelerince aynı metin üzerinde uzlaşılarak müşterek değerlendirmede bulunulduğu" iddiasına yönelik davalı idarece yapılan değerlendirme sonucunda, dava konusu olayın salt ihale komisyonu üyelerince isteklilere aynı puanların verilmesinden ibaret olmadığı,

ihale komisyonu üyelerinin teknik değerlendirme sürecini birlikte yürüterek Teknik Teklif Üye Değerlendirme Formlarını da bir örnek şekilde tanzim ettiği belirtilerek düzeltici işlem belirlenmesi suretiyle ihalenin ihya edilemeyeceği gerekçesiyle iptaline karar verildiği, anılan işlemin iptali istemiyle açılan işbu davada İdare Mahkemesince teknik değerlendirmenin ortak iradenin sonucu olarak gerçekleştirilmesinin kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı gerekçesiyle dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verildiği görülmektedir.

Dava konusu Kurul kararındaki, komisyon üyelerinin teknik değerlendirme sürecini birlikte yürütmesi ve Teknik Teklif Üye Değerlendirme Formlarını bir örnek şeklinde tanzim etmelerinin hukuka uygun olmadığına yönelik tespitler yerinde olmakla birlikte, danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde mali teklifler, teknik tekliflerden sonra açıldığından düzeltici işlem belirlenmesi üzerine ihale komisyonu üyelerince mali teklifleri öğrenilmiş olan isteklilerin teknik tekliflerinin her türlü kuşkudan uzak,

objektif ve nesnel şekilde yeniden değerlendirilmesi imkanı ortadan kalktığı gerekçesinin uyuşmazlık konusu ihalenin iptali için yeterli görülemeyeceği, bu kapsamda somut herhangi bir tespit olmaksızın yalnızca isteklilerin mali tekliflerini öğrenen komisyon üyelerince düzeltici işlem belirlenmesi sonrasında teknik teklif değerlendirmesinin yeniden yapılmasının objektif ve nesnel olamayacağı gerekçesi kabul edilemeyeceğinden dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Aksi durumda, danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde teknik değerlendirme aşamasında herhangi bir hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde, söz konusu aykırılıkların giderilmesine yönelik düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmeden doğrudan ihalenin iptal edilmesi sonucu ortaya çıkacaktır.

Öte yandan, söz konusu ihaleye ilişkin teknik teklif değerlendirme sürecine yönelik düzeltici işlem belirlenmesi neticesinde, komisyon üyelerince isteklilerin teknik tekliflerinin her türlü kuşkudan uzak, objektif ve nesnel şekilde değerlendirilmediği kanaatine ulaşılması durumunda ilgili komisyon kararının dava konusu edilebileceği de açıktır.

Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.