Danıştay 2. Daire E.2021/1469 K.2024/543

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

…İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; her ne kadar davacının üzerine zimmetli cihazı görevinin bitmesinden itibaren mevzuat hükümlerinde belirtildiği şekilde ilgili yere teslim etmediği hususunda tereddüt bulunmasa da, davacıya isnat edilen fiilin, söz konusu cihazı ihmal nedeniyle yitirmek olduğu, bununla birlikte davacının soruşturma kapsamında verdiği ifadesinde;

cihazın kendisi görevden ayrılsa da araç içerisinde kullanılmaya devam edildiğini beyan ettiği, bu nedenle davalı idarece söz konusu iddianın araştırılıp, örneğin davacıdan sonra söz konusu aracın şoförlüğünü yapan personelin ifadesine başvurulup, anılan cihazın davacının kullanımındayken mi yoksa sonrasında mı yiritildiğinin ortaya konulması gerekmekte iken bu yola gidilmeyip, eksik inceleme ve araştırma neticesinde, cihazın kaybına sebep olan şahsın davacı olduğu kabul edilmek suretiyle ceza tayinine gidildiğinin görüldüğü;

olayda, davacının söz konusu cihazı görevinin sona ermesine rağmen usulüne uygun olarak teslim etmediği dolayısıyla sübuta eren fiilinin "Devlet malı araç, gereç, silah ve mermisini ihmal nedeniyle yitirmek" değil "Görevle ilgili, resmi belge, araç ve gereçleri, görevin sona ermesine ya da kurumca istenmesine karşı geri vermemek" olduğu anlaşıldığından, eksik inceleme ve araştırmaya binaen tesis edilen dava konusu kararın davacıya ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı,

öte yandan, yapılacak yeni bir değerlendirme sonucunda davacının fiiline uygun olan disiplin cezasının tesis edilebileceğinin açık olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; davacı hakkında yürütülen soruşturma neticesinde davacıya isnat edilen fiilin sübuta erdiği anlaşıldığından, eylemine uygun olarak 20 ay uzun süreli durdurma cezası verildiği, mevzuata uygun tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile Mahkeme kararının gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Beşinci Dairesi tarafından Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının incelenmesinden. Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü hizmetlerinde kullanılan malzemelerin ve demirbaş eşyanın devir-teslim işlemlerinin düzenli yapılmadığı, bu nedenle bazı malzemelerin kaybolduğunun anlaşılması üzerine aralarında davacının da bulunduğu anılan Şube Müdürlüğünde görev yapan bir takım personel hakkında yürütülen soruşturma sonucu düzenlenen rapor kapsamında alınan ifadesinde davacının.

Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğünde görev yapmakta iken Şube Müdürünün talebi üzerine Şube Müdürünün şoförü olarak görev yapmaya başladığı, bu kapsamda makam aracını ve içerisindeki PDA cihazını zimmetine aldığı, cihazın kimlik sorgulaması vb. amaçla hiç kullanılmayıp sadece navigasyon cihazı olarak kullanıldığı, makam şoförlüğünden ayrılması esnasında da cihazı araç içerisinde bıraktığı, sonrasında Narkotik Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğünde göreve başladığı, söz konusu cihazı Yönetmelik hükümlerine uygun olarak zimmetine alsa da Yönetmelik'te belirtildiği şekilde teslim etmediği,

cihazın kendisinden sonra da araç içerisinde kullanılmaya devam ettiğini beyan ettiği, yapılan incelemeler ve alınan ifadeler ışığında; davacıya zimmetle teslim edilen söz konusu cihazın sonrasında bütün aramalara rağmen bulunamadığı, cihazın tam ve sağlam olarak teslim edilmediği, bu fiilinin "Devlet malı araç, gereç, silah ve mermisini ihmal nedeniyle yitirmek" kapsamına girdiğinden bahisle davacının 20 ay süre ile durdurma cezası ile tecziyesinin teklif edildiği, yapılan teklif doğrultusunda dava konusu kararın alınması üzerine temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/C-2 maddesinde, "Devlet malı araç, gereç, silah ve mermisini ihmal nedeniyle yitirmek, resmi giysi ve donanımını satmak" fiili "20 ay uzun süreli durdurma" cezasını gerektiren fiiler arasında düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.

Uyuşmazlıkta; davacının söz konusu cihazı görevinin sona ermesine rağmen usulüne uygun olarak teslim etmediği sabit ise de; bu haliyle davacının fillinin Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/C-2 maddesinde yer alan "Devlet malı araç, gereç, silah ve mermisini ihmal nedeniyle yitirmek" şeklindeki suç tanımına uymadığı, anılan fiil yönünden disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği,

davacının eylemine uyan başka bir disiplin cezası verilebileceği açık olmakla birlikte, kamu görevlilerinin disipline aykırı fiillerine verilecek cezanın tayininde yetkili makamın ilgili disiplin otoritesi olduğu gözetildiğinde, Mahkemece davacının eylemine uyan disiplin cezasının da tespitinin yapılmasının yerinde olmadığı, disiplin cezasının uyuşmazlık konusu yapıldığı durumlarda yargı yerlerince sadece disiplin soruşturmasının usulüne uygun yapılıp yapılmadığı, isnat edilen fiilin sübut bulup bulmadığı,

sübut bulmuş ise ilgilinin eylemine uyan disiplin cezasıyla cezalandırılıp cezalandırılmadığı yönünden hukukilik denetimi yapılabileceği, ayrıca ilgilinin eylemine uyan disiplin cezasının da tespitinin yapılmasının disiplin otoritesinin yetki alanına girilmesi ve hukukilik denetiminin sınırlarının aşılması sonucunu doğuracağı hususları birlikte değerlendirildiğinde dava konusu işlemde hukuka uyarlık, İdare Mahkemesi kararında ise sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.