Danıştay 2. Daire E.2021/15324 K.2025/428

Dava Konusu İstem

Dava; ... İl Emniyet Müdürlüğünde 4. sınıf emniyet müdürü olarak görev yapan davacı tarafından, "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle 657 Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-g maddesi uyarınca devlet memurluğundan çıkarma cezası ile tecziyesine ilişkin ... günlü, ... sayılı İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu Kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; her ne kadar davacı tarafından "..." isimli Twitter hesabının ele geçirildiği beyan edilmişse de, davacının hesabını kurtardığını iddia ettiği 17/07/2014 tarihinden sonraki tarihlerde de disiplin soruşturmasına konu olan tweetlerinin içeriğinin değişmediği,

ayrıca davacının hesabının çalındığı veya ele geçirildiğini beyan etmesine rağmen bu konuda adli makamlara başvuru da yapmadığı dikkate alındığında, davacının Twitter isimli sosyal medya sitesinde "..." rumuzu ile yoğun olarak RT (retweet) yoluyla veya doğrudan yorum yapmak suretiyle FETÖ/PDY Terör Örgütü propagandası yaparak Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı aleyhine yorumlarda bulunduğu görüldüğünden, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; Mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu, kararın kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından; hakkında kesinleşmiş bir ceza mahkemesi kararı olmadığı, savunma hakkının ihlal edildiği, idare mahkemesinin yetki alanını aşarak ceza yargılaması yaptığı ve suçluymuş gibi karar verdiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Davalı idare tarafından; temyiz istemi reddedilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının incelenmesinden; ... İl Emniyet Müdürlüğü emrinde 4. sınıf emniyet müdürü olarak görev yapan davacı hakkında, sosyal medya üzerinden yaptığı iddia edilen paylaşımların ihbar edilmesi sonucu ...

Cumhuriyet Başsavcılığınca soruşturma başlatıldığı, davacının soruşturma kapsamında gözaltına alınarak telefon ve bilgisayarına el konulduğu, olayın internet haberlerinde yer alması sonucu haber küpürlerinde yer alan iddialarla ilgili davacı hakkında disiplin soruşturmasına başlandığı, soruşturma sonucunda düzenlenen 18/04/2016 günlü soruşturma raporunda;

davacının sosyal medya (twitter) üzerinden Cumhurbaşkanına, siyasal görüş ve düşüncelerine istinaden hakaret nitelikli ve kasıtlı paylaşımlarda bulunduğundan bahisle bu paylaşımları yönünden 657 sayılı Kanun'un 125/E-b maddesi uyarınca memuriyetten çıkarma cezasıyla cezalandırılmasının teklif edildiği,

İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının 1. maddesi ile davacının "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-g maddesi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile tecziyesine karar verilmesi üzerine mezkur işlemin iptali istemiyle temyizen bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

UYAP ortamında yapılan incelemede; davacının twitter hesabı üzerinden yaptığı sosyal medya paylaşımları nedeniyle, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, Dosya No: ..., Karar No:... sayılı kararıyla Cumhurbaşkanına hakaret suçundan dolayı 1 yıl 14 ay 7 gün hapis cezasıyla cezalandırıldığı, karara karşı yapılan istinaf isteminin ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla esastan reddine kesin olmak üzere karar verildiği görülmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinde; "Devlet memurluğundan çıkarma; "Bir daha Devlet memurluğuna atanmamak üzere memurluktan çıkarmaktır." şeklinde tanımlanmış, aynı maddenin (g) alt bendinde; "memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Disiplin cezaları, kamu hizmetinin gereği gibi yürütülebilmesi için kamu görevlilerinin mevzuat uyarınca yerine getirmek zorunda oldukları ödev ve sorumlulukları ifa etmemeleri veya mevzuatta yasaklanan fiillerde bulunmaları durumunda uygulanan yaptırımlar olup, memurların özlük hakları üzerinde doğrudan ve önemli sonuçlar doğurmaları sebebiyle subjektif ve bireysel etkileri bulunduğu gibi kamu görevinin gereği gibi sürdürülmesi ve kamu düzeninin sağlanması bakımından objektif ve kamusal öneme sahiptirler.

"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve yasanın hangi tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir tereddüde mahal bırakmayacak şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması ve tesis edilen işlemde disiplin cezasının yasal dayanağının belirtilmesi zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezasının hukuka aykırı olacağı açıktır.

Olayda; davacı hakkında yürütülen disiplin soruşturması ve yukarıda anılan ceza yargılaması süreci birlikte değerlendirildiğinde; davacının kendisine ait twitter hesabından, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanına yönelik olarak hakaret içerikli paylaşımlar yaptığı sabit ise de; bu paylaşımların, 657 sayılı Kanun'un 125/E-g maddelerinde yer alan "memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiilleri kapsamında bulunmadığı, anılan fiilin, kanunilik ve tipiklik ilkesi uyarınca Yasada belirlenen suç tanımına uymadığı anlaşıldığından, davacının Devlet memurluğundan çıkarılmasına ilişkin işlemde bu yönüyle hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Bu durumda, davacıya isnat edilen fiile uygun olan disiplin cezasının verilmemesi nedeniyle dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır.

(X) KARŞI OY

İşlem tarihinde yürürlükte olan 682 sayılı KHK'nin Geçici 1. maddesinde;

"1-1) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 657 sayılı Kanun, 6413 sayılı Kanun ve 3201 sayılı Kanun ile 23/3/1979 tarihli ve 7/17339 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü hükümlerine göre resen veya yetkili disiplin kurullarınca verilmiş olan disiplin cezaları bu Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uyarınca verilmiş addolunur." hükmü getirilmiştir.

Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/6. maddesindeki düzenlemede, kanunlarda yüz kızartıcı suç sayılan kimi eylem, işlem, tutum ve davranışlara yer verilerek bunları yapanların meslekten çıkarılacağı kurala bağlanmış, 682 sayılı KHK' de Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/6. maddesindeki düzenleme yer almamış ve "Devlet memurluğundan çıkarma" başlıklı 9. Maddesinde ise; Devlet memurluğundan çıkarma cezası uygulanacak fiiller ve bu cezayı verme yetkisi ile ilgili olarak 657 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.

Sonuç olarak, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/6. maddesindeki düzenlemede yer alan yüz kızartıcı eylem, işlem, tutum ve davranışlar yönünden; 682 sayılı KHK, Devlet memurluğundan çıkarma disiplin cezasını öngörürken, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nde yer almış olan, meslekten çıkarma cezası daha lehe hüküm haline geldiği gibi, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/6. maddesinde "hakaret" fiili de sayılmamış ve amire hakarete; Tüzüğün 7/D-6 maddesinde ve 682 sayılı KHK'nin 8/ç-7. maddesinde 24 ay süreli durdurma cezası verilmesi öngörülmüştür.

Öte yandan, davacı tarafından gerçekleştirildiği adli yargı kararı ile sabit olan hakaret eyleminin işlenmesinden önce yürürlükte bulunan hiç bir yasal düzenlemede, bu eylem yüz kızartıcı suç olarak da belirlenmemiştir.

Bu durumda; davacının 657 Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-g maddesi uyarınca devlet memurluğundan çıkarma cezası ile tecziyesine ilişkin ... günlü, ... sayılı İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu Kararının iptali gerekirken, davanın reddine ilişkin temyize konu kararın belirtilen gerekçeyle bozulması gerektiği oyu ile gerekçe yönünden karara katılmıyorum.