Danıştay 2. Daire E.2021/17695 K.2024/3322

Dava Konusu İstem

Dava; Konya ili, Çeltik İlçe Jandarma Komutanlığında jandarma uzman onbaşı olarak görev yapan davacı tarafından; 7068 Sayılı Kanun'un 8/6-d maddesi kapsamında "Hizmetle ilgili her türlü dosya, kayıt, resmi evrak veya belgeyi ya da örneklerini yetkisiz kişilere vermek, verilmesini emretmek, verilmesine göz yummak" disiplin suçunu işlediğinden bahisle meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesine ilişkin Konya İl Jandarma Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı işleminin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ...

İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu olayda Jandarma Teşkilatı Disiplin Kurullarının uzman jandarmaların meslekten çıkarma cezaları konusunda yetkili olmadıkları ve davacı hakkında tesis edilen meslekten çıkarma cezasının valinin önerisi, Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun uygun görüşü ve Bakanın onayıyla kesinleşmesi gerektiği, Konya İl Jandarma Disiplin Kurulu tarafından davacı hakkında verilen meslekten çıkarma cezasında yetki unsuru yönünden hukuka uyarlık görülmediği;

hukuka aykırı bulunan idari işlem nedeniyle ilgililerin uğramış oldukları zararların tazmininin Anayasa'nın 125. maddesi gereğince zorunlu olduğu, davacının dava konusu işlem sebebiyle yoksun kaldığı mali haklarının davalı idarece dava tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesi, özlük haklarının da iade edilmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, dava konusu işlem sebebiyle davacının yoksun kaldığı mali haklarının dava tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine, özlük haklarının iadesine hükmedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi, ... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararla; başvuruya konu mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45'inci maddesinin 3'üncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı İdare tarafından; Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararı ile Konya Valiliği İl Jandarma Disiplin Kurulu tarafından verilen meslekten çıkarma kararının uygun bulunmadığı ve dosyanın İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kuruluna gönderildiği, anılan Kurulun ... günlü, ... sayılı kararıyla davacının 24 ay uzun süreli durdurma cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, işbu davanın konusuz kaldığından reddedilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Konya ili, Çeltik İlçe Jandarma Komutanlığında jandarma uzman onbaşı olarak görev yapan davacı, 7068 sayılı Kanun'un 8/6-d maddesi kapsamında "Hizmetle ilgili her türlü dosya, kayıt, resmi evrak veya belgeyi ya da örneklerini yetkisiz kişilere vermek, verilmesini emretmek, verilmesine göz yummak" disiplin suçunu işlediğinden bahisle meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesine ilişkin Konya İl Jandarma Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı işleminin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenmekte olan davayı açmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdarî Yargılama Usûlü Kanunu'nun 2/1-a maddesinde, idarî işlemlerin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurlarından biri yönünden hukuka aykırı olduğu iddiasıyla, menfaatleri ihlâl edilenler tarafından açılan iptal davaları idarî dava türleri arasında sayılmış; 14/3-d maddesinde, idarî dava dilekçelerinin "İdarî davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı" yönünden inceleneceği, 15/1-b maddesinde ise, kesin ve yürütülmesi gerekli olmayan işlemlere kaşı açılan davaların reddedileceği hükme bağlanmıştır.

2577 sayılı Kanun'un 2. maddesinde tanımlanan iptal davalarına, kişilerin hukuksal durumlarında değişiklik meydana getiren etkili ve yürütülmesi zorunlu idari işlemler konu edilir. Kesin ve yürütülmesi zorunlu olan işlemler ise; idarelerin kamu gücüne dayanarak tek yanlı irade beyanıyla tesis ettikleri, hukuk düzeninde değişiklik yapan, başka bir ifadeyle ilgililerin hukukunu etkileyen işlemlerdir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6 maddesinin (d) bendinde yer alan 'Hizmetle ilgili her türlü dosya, kayıt, resmi evrak veya belgeyi ya da örneklerini yetkisiz kişilere vermek, verilmesini emretmek, verilmesine göz yummak" fiili meslekten çıkarma cezası verilmesini gerektiren fiiller arasında sayıldıktan sonra.

20. maddesinin birinci fıkrasında, il jandarma disiplin kurullarının il jandarma, ilçe jandarma ve geçici bölge komutanlıklarındaki uzman erbaş, sözleşmeli erbaş ve sözleşmeli erlere Devlet memurluğundan çıkarma cezası dışında kalan disiplin cezalarını verebileceği, 21. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde ise il jandarma disiplin kurullarının meslekten çıkarma cezası dışındaki kararlarının valinin onayıyla, meslekten çıkarma cezası kararlarının ise valinin önerisi, Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun uygun görüşü ve Bakanın onayıyla kesinleşeceği hükümlerine yer verilmiştir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlık konusu olayda davacı hakkında il disiplin kurulunca verilen meslekten çıkarma cezasının valinin önerisi, Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun uygun görüşü ve Bakanın onayıyla kesinleşerek kesin ve yürütülebilir işlem niteliği kazanacağı dikkate alındığında, davanın açıldığı sırada kesin ve yürütülebilir işlem niteliğini haiz olmayan ... günlü, ... sayılı Konya İl Jandarma Disiplin Kurulu kararının iptali istemiyle açılan davanın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15/1-b maddesi uyarınca incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerekirken,

dava konusu işlemin iptali ile davacının özlük haklarının iadesi ve parasal haklarının yasal faiziyle birlikte tazminine ilişkin Mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.