Danıştay 2. Daire E.2021/17702 K.2025/3476

Dava Konusu İstem

Dava; ... İl Emniyet Müdürlüğü Narkotik Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacının, "Yetki almadan gizli bilgileri açıklamak" suçunu işlediğinden bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-h maddesi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına yönelik İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının 2/D bendine ilişkin kısmının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; ...

Ağır Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla, davacı hakkında her ne kadar soruşturmanın gizliliğini ihlal ve görevi kötüye kullanma suçundan kamu davası açılmış ise de davacının polis memuru arkadaşlarını arayarak, irtibatta olduğu suç işleyen kişilerin yakalanmaması ve haklarında işlem yapılmaması için operasyon yapılacak yerleri öğrendiği ve bu şekilde operasyon yapılacak kişileri arayarak suç unsurları eşyalarla yakalanmamalarını sağladığı,

bu suretle sanığın eyleminin vasfının değiştiği, Türk Ceza Kanunu'nun 283/1. maddesi uyarınca "Suçluyu kayırmak" suçunu işlediğinin sabit olduğu gerekçesiyle davacının "3 yıl 1 ay 15 gün hapis" cezasıyla cezalandırılmasına karar verildiği, anılan kararın istinaf edildiği ve istinaf mahkemesince henüz karar verilmediği, davacının görevli polis memurlarından operasyon yapılacak yerleri öğrendiği ve operasyon yapılacak kişileri arayarak bilgi verdiği, bu şekilde operasyon bilgilerini açıklamak suretiyle yetki almadan gizli belgeleri açıklamak suçunu işlediği sonucuna varıldığı,

bu nedenle dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; her ne kadar istinaf başvurusuna konu idare mahkemesi kararında işlemin dayanağı Kanun maddesi sehven 657 sayılı Kanun'un 125/E-g maddesi olarak belirtilse de işbu davanın davacının "yetki almadan gizli bilgileri açıklamak suretiyle uyuşturucu ticareti yapan şahıslarla paylaşarak göreve ilişkin sırları açıklamak ve gizliliği ihlal etmek" suçunu işlediğinden bahisle 657 sayılı Kanunun 125/E-h maddesi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açıldığı;

mahkeme kararında belirtilen gerekçe doğrultusunda davacının 657 sayılı Kanunun 125/E-h maddesi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun gerekçeli reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, isnat olunan fiilin hukuki nitelendirilmesinde hataya düşüldüğü, disiplin cezasına konu fiilin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125/D-k maddesinde düzenlenen "Açıklanması yasak bilgileri açıklamak" suçunu teşkil ettiği, bu suçun yaptırımının ise kademe ilerlemesini durdurma cezası olduğu, “Yetki almadan gizli belgeleri açıklamak” suçunun siyasal ve askeri casusluk faaliyetlerine karşı Devleti koruma saiki ile düzenlendiği, uyuşmazlığa konu vakıaların ise siyasal veya askeri bir casusluk faaliyeti ile ilişkisinin bulunmadığı,

gerek ceza yargılaması gerekse de idari soruşturma sürecinde açıkladığı ileri sürülen gizli bilgi ve belgelerin somut olarak hangi belgeler olduğu, bu belgelere usulüne uygun olarak verilmiş bir gizlilik derecesi olup olmadığı gibi hususların araştırılmadığı, aynı fiilden iki kez ceza verilmesinin açıkça hukuka aykırı olduğu, hakkında verilen iletişimin tespiti kararı "rüşvet almak” ve “uyuşturucu madde ticareti yapmak” suçlarından verilmiş olmasına rağmen, elde edilen tesadüfi deliller kapsamında dava konusu işleme dayanak gösterilen tape kayıtlarının yasak deliller kapsamında olduğu,

muhbirlerle güven ilişkisi kurmak amacı ile gerçekte mevcut olmayan uygulamalar üzerinden şahıslara bilgi verdiği, bu tarihlerde narkotik şubenin ilgili kişiler yönünden hiçbir uygulamasının mevcut olmadığı, bu kapsamda paylaştığı gizli bir bilgi olmadığı gibi suç işleme kastının da olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

...

İl Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının ve bir kısım polis memurunun "Suç işlemek amacıyla örgüt kurmak, örgüt kurmak suretiyle uyuşturucu ticareti yapmak, rüşvet, göreve ilişkin sırların açıklanması ve gizliliğin ihlali" suçları kapsamında ... tarihinde gözaltına alınarak haklarında adli işlem başlatılması, davacının kuzeni olan ve uyuşturucu madde kullanmak ve bulundurmak suçlarından kaydı bulunan ... isimli şahsın evinde yapılan aramada 4,98 gram "Line" diye tabir edilen uyuşturucu madde ele geçirilmesi olayıyla ilgili davacının ev aramasını yapan polis memuru ...'den işlem yapılmamasını talep etmesi,

memurun işlem yapmak zorunda olduğunu, konunun idarece bilindiğini söylemesi üzerine tutanağı hafifletmesi için ricada bulunduğu, talebi kabul görmeyince buluşma talebinde bulunduğu, akabinde görevli diğer polis memuru ... ile görüştüğü iddiası ile başlatılan disiplin soruşturması neticesinde, İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü,

... sayılı kararı ile davacının "Uyuşturucu madde ticareti yapmak amacıyla örgüt kurmak” ve "Rüşvet almak" suçlarından ayrı ayrı 657 sayılı Kanun’un 125/E-g maddesi ve “Yetki almadan gizli bilgileri açıklamak suretiyle uyuşturucu ticareti yapan şahıslarla paylaşıp göreve ilişkin sırları açıklamak ve gizliliği ihlal etmek” suçunu işlediği gerekçesiyle 657 sayılı Kanun’un 125/E-h maddesi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına,

görevli memurlara akrabasına işlem yapılmaması ya da tutanağın hafifletilmesi yönündeki girişimi dolayısıyla “Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak” suçundan 7068 sayılı Kanun’un 8/6-ç maddesi, "Örgüt kurmak suretiyle uyuşturucu maddelerin kullanılmasına, saklanmasına, nakledilmesine, yakalanacağı sırada ortadan kaldırılmasına, satılmasına ve satın alınmasına aracı olmak” suçundan 7068 sayılı Kanun’un 8/6-m maddesi uyarınca iki kez meslekten çıkarılmasına karar verildiği;

anılan işlemin davacının 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-h maddesi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına karar verilen 2/D bendine ilişkin kısmının iptali istemiyle temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

7068 sayılı "Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun"un Devlet memurluğundan çıkarma başlıklı 9. maddesinin 1. fıkrasında "Devlet memurluğundan çıkarma cezası uygulanacak fiiller ve bu cezayı verme yetkisi ile ilgili olarak 657 sayılı Kanun hükümleri uygulanır..." kuralına yer verilmiştir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-h maddesinde; "Yetki almadan gizli bilgileri açıklamak" fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Disiplin cezaları, kamu görevlilerinin mevzuata, çalışma düzenine, hizmetin gereklerine aykırı fiillerine karşı düzenlenen idari yaptırımlardır. Kamu hizmetlerinden sürekli uzaklaştırılabilmek gibi ağır sonuçlara neden olabilen disiplin cezaları, ağırlığı ve önemi sebebiyle Anayasa'nın 38. maddesindeki suç ve cezalara ilişkin kurallara tabi tutulmuştur.

"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.

Dava konusu uyuşmazlıkta; disiplin soruşturmasına konu fiilleri nedeniyle davacı hakkında yapılan ceza yargılamasında ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; soruşturmanın gizliliğini ihlal ve görevi kötüye kullanma suçundan kamu davası açılsa da suç vasfının değiştiğinden bahisle “suçluyu kayırma” suçundan davacının "3 yıl 1 ay 15 gün hapis" cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine ...

Bölge Adliye Mahkemesi ...

Ceza Dairesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla istinaf başvurusunun esastan reddine kesin olarak karar verildiği görülmekle birlikte, ceza yargılamasına konu "Suçluyu kayırmak" suçu ile disiplin cezasına konu edilen fiilin örtüşmediği, olayda davacının yetkisini ve nüfusunu kötüye kullanmak suretiyle önceki görev yerindeki arkadaşlarından elde ettiği operasyon bilgilerini operasyon yapılacak şahıslara telefonla aktardığı sabit ise de davacının eyleminin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-h maddesinde yer alan "Yetki almadan gizli bilgileri açıklamak" şeklindeki suç tanımına uymadığı,

bu fiil yönünden disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uygunluk; davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik davacının istinaf başvurusunun gerekçeli reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen kararda da hukuki isabet görülmemiştir.

Diğer yandan, davalı idarece, emniyet hizmetlerinin niteliği dikkate alınarak söz konusu disiplin soruşturması kapsamında davacının fiiline uyan başka bir disiplin cezasının verilebileceği de açıktır.