Danıştay 2. Daire E.2021/4730 K.2022/679

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

... İdare Mahkemesince. İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik ve Otopark Yönetmeliği'nde yer verilen düzenlemelere göre, birinci sınıf lokantalara iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenebilmesi için iş yerlerinin müşteri kapasitesine uygun otoparkının olması gerektiği, bu tür iş yerlerinin bulunduğu yapılar için otopark bedeli alınması hâlinde ise otopark ihtiyacının belediyece karşılanmasının zorunlu olduğu,

dolayısıyla, otopark bedeli alınan bir yapıda bulunan birinci sınıf lokantanın müşteri kapasitesine uygun otoparkının bulunmaması nedeniyle iş yeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilemeyeceği, bakılan davada, birinci sınıf lokanta faaliyet konulu iş yeri açma ve çalışma ruhsatı olan davacıya ait iş yerinin bulunduğu yapı için daha önce otopark bedeli ödendiğinden,

söz konusu iş yerinin otopark ihtiyacının belediyece karşılanmasının zorunlu olduğu dikkate alındığında, iş yerinin müşteri kapasitesine uygun otoparkının bulunmaması nedeniyle iş yeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Daire Kararının Özeti : Davalı idarenin temyiz başvurusu üzerine anılan karar, Danıştay Onuncu Dairesince; ilgili Yönetmelik maddelerinin birlikte değerlendirilmesinden, birinci sınıf lokantalar açısından, müşteri kapasitesine uygun otoparkın bulunması gerektiği, işyerlerinin faaliyet konusuna göre mevzuata uygun bir şekilde işletilip işletilmediğinin denetiminin yetkili idareler tarafından yapılacağı, iş yerinde yapılacak denetimlerde tespit edilen eksikliklerin giderilmesi için bir defaya mahsus olmak üzere on beş günlük süre verileceği ve bu süre içinde tespit edilen eksiklikler giderilmediği takdirde,

ruhsatın iptal edilerek iş yerinin kapatılacağının anlaşıldığı; olayda, iş yerine ait otopark bulunmadığına ilişkin tespit üzerine şirket adına düzenlenen iş yeri ruhsatının iptal edildiği; davalı belediye tarafından, söz konusu eksikliğin giderilmesi için ruhsat sahibine on beş günlük süre verilmesi gerekirken, mevzuat gereği olan bu imkan tanınmadan iş yeri ruhsatının iptal edilmesinde mevzuata uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle onanmıştır.

KARAR DÜZELTME TALEBİNDE

BULUNANIN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; ilgili yönetmelikte yer alan “İşyeri açma ve çalıştırma ruhsatının verilmesinden sonra bir aylık sürede yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere on beş günlük süre verilir.” hükmünde, ruhsat verildikten sonra bir ay içerisinde yapılacak kontrollerden bahsedildiği, işyeri ruhsatının kesinleşmesinden sonra yapılacak her türlü kontrollerde değerlendirilmesi ve yeniden 15 günlük süre verilmesi şeklinde yorumlanmasının mümkün olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile onama kararının kaldırılarak, Mahkeme kararının gerekçe değiştirilmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen davada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

Kararın düzeltilmesi dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme istemin kabulü ile Danıştay Onuncu Dairesinin 25/10/2017 günlü, E:2016/9180, K:2017/4307 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlığın esası yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dosyanın incelenmesinden. Sakarya ili, Adapazarı ilçesi, ... Mahallesi, ... Cadddesi, No:... adresinde ... Gıda ve Meş. Paz. Ltd.

Şti. tarafından işletilen "..." unvanlı iş yerine, Adapazarı Belediye Başkanlığı tarafından ... günlü, ... sayılı "birinci sınıf lokanta" faaliyet konulu iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verildiği, Sakarya Büyükşehir Belediye Başkanlığına bağlı zabıta ekiplerince 12/03/2014 tarihinde iş yerinde yapılan denetim sonucunda düzenlenen tutanakta, "...işletme trafiğe kapalı alanda olduğundan otoparkı olmadığı.." tespitine yer verildiği, Sakarya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Zabıta Dairesi Başkanlığının ... günlü, ... sayılı yazılarına istinaden, Adapazarı Belediye Başkanlığı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünün ... günlü, ... sayılı işlemi ile,

ilgili lokantanın müşteri kapasitesine uygun otoparkı bulunmasına ilişkin şartı taşımadığından iş yeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edildiği, ayrıca, en kısa süre içerisinde belediyeye müracaat edilerek iş yerinin sınıfına uygun iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alması gerektiği, aksi takdirde iş yeri hakkında yasal işlemlerin başlatılacağının belirtilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 5. maddesinde, iş yerlerinde aranacak genel şartlar düzenlenmiş, Yönetmelik'in Sıhhî Müesseseler İçin Sınıflarına ve Özelliklerine Göre Aranacak Nitelikler başlıklı Ek-1 listesinin (A) bendinde iş yerlerinde aranacak asgarî ortak şartlar sayılmış ve (D) bendinin birinci sınıf lokantalara ilişkin ilave hükümler içeren (a) alt bendinde de ikinci ve üçüncü sınıf lokantalardan farklı olarak, "...13- Lokantanın müşteri kapasitesine uygun otoparkı bulunacaktır..." düzenlemesine yer verilmiştir.

30/12/1993 günlü, 21804 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Otopark Yönetmeliği Hakkında Genel Tebliğ’in 1. maddesinin (d) bendinde, Meskun alanlarda yaya yollarından veya merdivenli yollardan cephe alan ve başka yollardan araç giriş ve çıkışı mümkün olmayan parsellerde ... otopark yeri aranmaz." hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Her ne kadar, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte, birinci sınıf lokantalar için, "Lokantanın müşteri kapasitesine uygun otoparkı bulunacaktır..." düzenlemesine yer verilmiş ise de; uyuşmazlıkta, Sakarya Büyükşehir Belediye Başkanlığına bağlı zabıta ekiplerince 12/03/2014 tarihinde iş yerinde yapılan denetim sonucunda düzenlenen tutanakta, "...işletme trafiğe kapalı alanda olduğundan otoparkı olmadığı.." tespitine yer verildiğinin görüldüğü; yukarıda aktarılan Otopark Yönetmeliği Hakkında Genel Tebliğ’in 1. maddesinin (d) bendindeki düzenlemeden de anlaşılacağı üzere, trafiğe kapalı alanda bulunan birinci sınıf lokantalar için, müşteri kapasitesine uygun otoparkının bulunması şartının aranmayacağı sonucuna ulaşılmıştır.

Bu nedenle, İdare Mahkemesince dava konusu işlemin iptaline karar verilmesinde sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Danıştay Onuncu Dairesinin 25/10/2017 günlü, E:2016/9180, K:2017/4307 sayılı kararına yönelik davalı idarenin karar düzeltme isteminin reddi gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.