Danıştay 2. Daire E.2021/7979 K.2023/3020

Dava Konusu İstem

Dava; polis memuru olan davacının, Manisa İl Emniyet Müdürlüğü emrinde görev yaptığı dönemde borçlanıp ödememeyi alışkanlık haline getirdiğinden bahisle, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/C-2 maddesi uyarınca "10 ay kısa süreli durdurma" cezası ile cezalandırılması gerekmekte ise de, aynı Tüzüğün 15. maddesi uyarınca geçmiş hizmetlerinin ve sicilinin iyi olması nedeniyle bir alt ceza olan "11 günlük aylık kesimi" cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin 10/04/2013 günlü, 65 sayılı Manisa Valiliği İl Polis Disiplin Kurulu kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesince verilen... günlü, E:..., K:...sayılı kararla; dava konusu işlemin .... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararı üzerine tesis edilmiş olduğu, ....

İdare Mahkemesinin anılan kararıyla, davacının borçlanıp ödememeyi alışkanlık haline getirdiğinden bahisle 10 ay kısa süreli durdurma cezası ile tecziyesine ilişkin... günlü, ... sayılı Manisa İl Polis Disiplin Kurulu kararının, idarece davacının geçmiş hizmetlerinin olumlu ve sicillerinin iyi olup olmadığı hususunda bir değerlendirme yapılarak Tüzüğün 15. maddesinin tatbik edilip edilmeyeceğine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle iptal edildiği, anılan iptal kararı doğrultusunda davalı idarece, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 28. maddesi uyarınca, söz konusu karara uygun olarak,

Tüzüğün 15. maddesi dikkate alınmak suretiyle, davacıya daha önce verilen 10 ay kısa süreli durdurma cezasının bir derece aşağısı olan 11 günlük aylık kesimi cezası verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Daire Kararının Özeti : Davacının temyiz başvurusu üzerine, Danıştay Beşinci Dairesinin 10/12/2018 günlü, E:2016/18254, K:2018/18210 sayılı kararıyla, uyuşmazlık konusu olayda, davacıya isnat edilen fiilin sabit olduğu anlaşılmakta ise de, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 6/C-2. maddesinde düzenlenen disiplin suçu ve cezasının,

7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun ile değiştirilerek "kabul edilebilir mücbir sebepler haricinde borçlanıp ödememeyi alışkanlık haline getirmek" fiilinin karşılığının "6 ay kısa süreli durdurma" cezası olarak düzenlendiği ve davacı lehine bir düzenleme olduğu görüldüğünden, idare mahkemesince davacı lehine olan düzenleme dikkate alınarak ve olayda "mücbir sebep" bulunup bulunmadığı hususu da araştırılmak suretiyle dava hakkında yeniden bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle, temyize konu karar bozulmuştur.

KARAR DÜZELTME TALEBİNDE

BULUNANIN İDDİALARI

Davalı tarafından; işlem tarihinde yürürlükte olan Tüzük hükmü uyarınca tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek, Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Düzeltilmesi istenen kararın yöntem ve yasaya uygun olduğu, bu nedenle istemin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Karar düzeltme isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulmasına dair Danıştay Beşinci Dairesinin 10/12/2018 günlü, E:2016/18254, K:2018/18210 sayılı kararı kaldırılarak, uyuşmazlık yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Polis memuru olan davacının, kredi borçları sebebiyle icra takibi başlatılması üzerine açılan disiplin soruşturması sonucunda düzenlenen raporda, davacının borçlanıp ödememeyi alışkanlık haline getirdiğinin tespit edilmesi üzerine, Manisa Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararı ile, davacının Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/C-2. maddesi uyarınca 10 ay kısa süreli durdurma cezası ile cezalandırılmasına, aynı Tüzüğün 15. maddesinin uygulunmasına yer olmadığına karar verilmiş, anılan kararın iptali istemiyle açılan davada, ....

İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararı ile; her ne kadar davacının borçlanıp ödememeyi alışkanlık haline getirdiği kanaatine varılsa da, Tüzüğün 15. maddesinin uygulanmamasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle söz konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Davalı idare tarafından anılan mahkeme kararı doğrultusunda yeniden değerlendirme yapılarak, 10/04/2013 günlü, 65 sayılı İl Polis Disiplin Kurulu kararı ile, davacının Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/C-2. maddesi uyarınca 10 ay kısa süreli durdurma cezası ile cezalandırılması gerekmekte ise de, geçmiş hizmetleri olumlu ve sicili iyi olduğundan aynı Tüzüğün 15. maddesi uygulanarak bir alt ceza olan "11 günlük aylıktan kesim cezası" ile cezalandırılmasına karar verilmiştir. Bunun üzerine anılan işlemin iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/C-2 maddesinde yer alan, "Borçlanıp ödememeyi alışkanlık haline getirmek" fiili, 10 ay kısa süreli durdurma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.

08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8-4-b-2 maddesinde, "Kabul edilebilir mücbir sebepler haricinde borçlanıp ödememeyi alışkanlık haline getirmek" fiili, 6 ay kısa süreli durdurma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta; davacıya isnat edilen "borçlanıp ödememeyi alışkanlık haline getirmek" fiilinin karşılığının, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 6/C-2 maddesiyle "10 ay kısa süreli durdurma" şeklinde düzenlenmişken, anılan disiplin suçu ve cezasının, 08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarının tabi olduğu disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Kanunun 8-4-b-2 maddesiyle "kabul edilebilir mücbir sebepler haricinde borçlanıp ödememeyi alışkanlık haline getirmek" şeklinde değiştirilerek bu kez fiilin karşılığının "6 ay kısa süreli durdurma" cezası olarak düzenlendiği görülmektedir.

Yürürlüğe giren 7068 sayılı Kanun'un yukarıda anılan maddesindeki düzenleme uyarınca, mülga Tüzük hükmünden farklı olarak, disiplin suçunun oluşabilmesi için, "kabul edilebilir mücbir sebepler haricinde" borçlanıp ödememenin alışkanlık haline getirilmesi gerektiği, "kabul edilebilir mücbir sebepler"in neler olduğunun ise, her somut olayın koşullarına göre idarece yapılacak ayrı bir değerlendirmeyi gerektirdiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda; davacının "borçlanıp ödememeyi alışkanlık haline getirmek" eylemine ilişkin olarak, 7068 sayılı Kanun hükümleri kapsamında, fiilin sübuta erip ermediği noktasında, davacı yönünden kabul edilebilir mücbir sebep koşullarının bulunup bulunmadığına yönelik değerlendirmenin davalı idare tarafından yapılmak suretiyle bir karar verilmesi gerektiğinden, bu değerlendirme yapılmaksızın davacının Tüzüğün 6/C-2 ve 15. maddeleri uyarınca tecziyesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddine ilişkin idare mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.