Danıştay 2. Daire E.2021/802 K.2021/2857

İstemin konusu

Davacı tarafından işletilmekte olan "…" faaliyet konulu işyeri adına düzenlenen … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin Kastamonu İl Özel İdaresinin … günlü, … sayılı işleminin iptali talebiyle açılan davada, … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın bozulmasına dair Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesinin 17/02/2016 günlü, E:2015/7042, K:2016/981 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava Konusu İstem : Dava, "restoran market" faaliyet konulu işyeri adına düzenlenen … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin Kastamonu İl Özel İdaresinin … günlü, … sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı temyize konu kararıyla; restoran market olarak işletilen işyerinde kolluk kuvvetlerince tespit edilen aykırılıkların idari para cezasını gerektiren aykırılıklar olduğu, söz konusu aykırılıklar nedeniyle işyerine idari para cezası yaptırımının uygulandığı, işyerine bir yıl içinde herhangi bir faaliyetten men cezasının verilmediği, kolluk kuvvetince 'genel güvenlik ve asayiş yönünden benzer olayların yaşanabileceği' şeklinde verilen görüşe istinaden ruhsat iptalinin mümkün olmadığı dikkate alındığında tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Daire Kararının Özeti : Davalı idarenin temyiz başvurusu üzerine, Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesinin 17/02/2016 günlü, E:2015/7042, K:2016/981 sayılı kararıyla, restoran market faaliyet konulu işyerinde içkili yer ruhsatı bulunmaksızın içki satışı yapıldığı, pavyon ruhsatı olmaksızın konsomatris çalıştırıldığı, usulsüz olarak alkollü içki satıldığı, hijyen kurallarına uyulmadığı,

canlı müzik izni olmadığı halde canlı müzik yayını yapıldığı hususlarının 14/12/2009 tarihinde Jandarma tutanağı ile tespit edilerek 12/01/2010 tarihinde para cezası uygulandığı halde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların 12/01/2012 tarihine kadar giderilmediği, işyerinin başka bir şahsa devredildiği halde yeni işletmeci adına ruhsat başvurusunda bulunulmadığı,

anılan işyerinde 12/01/2012 tarihinde bir kişinin öldürüldüğü ve iki kişinin yaralandığı ruhsata aykırı bir şekilde fiilen pavyon olarak işletilen işyerinin açık kalması halinde benzer olayların sürekli olarak yaşanabileceği belirtilerek tesisin sürekli olarak kapatılmasının uygun olduğu yönünde Jandarma Komutanlığı tarafından verilen görüşün somut delil ve tespitlere dayandığı da dikkate alındığında, dava konusu işlemde hukuka aykırılık aksi yöndeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle, temyize konu İdare Mahkemesi kararı bozulmuştur.

KARAR DÜZELTME TALEBİNDE

BULUNANIN İDDİALARI

Davacı tarafından, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 42. maddesinde hangi durumlarda işletmenin faaliyetten men edilebileceğinin ve belirtilen fiiller sebebiyle bir yıl içinde üç defa faaliyetten men edilen işyerlerinin, fiilin tekrar işlendiği takdirde işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edileceğinin belirtildiği, işletmeye bu madde kapsamında herhangi bir faaliyetten men kararının verilmediği, işyerinin 30/01/2012 tarihinde süresiz olarak kapatıldığı, 12/02/2012 tarihli tutanak sonrasında tespit edilen noksan ve aykırılıkların giderilmesi için herhangi bir süre verilmediği ileri sürülerek, Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Karar düzeltme isteminin reddi gerektiği ileri sürülmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Karar düzeltme isteminin kabul edilerek, İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 01/08/2016 günlü, K:2016/32 sayılı kararı uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Danıştay Onuncu Dairesine; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından ise, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen davada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından, davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin esasına geçildi, gereği görüşüldü:

Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davacının karar düzeltme isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulmasına dair Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesinin 17/02/2016 günlü, E:2015/7042, K:2016/981 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE

İLGİLİ MEVZUAT VE HUKUKİ DEĞERLENDİRME

3572 sayılı işyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Yasa'nın 4. maddesinde, 3. maddede belirtilen mercilerin, iznin verilmesi için yapılacak beyan ve incelemelerde; a) İnsan sağlığına zarar vermemek, b) Çevre kirliliğine yol açmamak, c) Yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak genel kriterlerine göre düzenlenecek yönetmeliği esas alacakları kuralı yer almıştır.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesinde, "İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri, yetkili idareler tarafından ruhsatın verildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde kontrol edilir. İşyerinin bu süre içinde kontrol edilmemesi halinde ruhsat kesinleşir. Kontrol görevini yerine getirmeyen yetkili idare görevlileri hakkında kanuni işlem yapılır.

İşyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilir. Verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, ruhsat iptal edilerek işyeri kapatılır.

Ayrıca ilgililerin yalan, yanlış ve yanıltıcı beyanı varsa haklarında kanunî işlem yapılır." kuralı yer almaktadır.

Davacıya ait işyerine, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesinin 1. fıkrası uyarınca, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesini müteakip 1 ay içinde kontrol edilmemesi nedeniyle ruhsatının kesinleştiği, kesinleşen ruhsatlarla ilgili yapılacak denetimin ise Yönetmeliğin 13. maddesinin 2. fıkrasına göre, işyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilmesi gerektiği, somut olayda ise davacıya ait işyerinde yapılan denetimler sonucunda mevzuatta öngörülen bu sürenin verilmeksizin işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, davalı idarece yapılacak denetimlerde mevzuata aykırılıkların tespiti üzerine, noksanlıkların giderilmesi için onbeş günlük süre verilmesi gerekirken, Yönetmelikte öngörülen usule uyulmaksızın tesis edilen işlemde bu yönüyle hukuka uyarlık bulunmadığından, temyize konu Mahkeme kararında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır.