Danıştay 2. Daire E.2021/9084 K.2024/1155

Dava Konusu İstem

Dava; İzmir ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde komiser yardımcısı olarak görev yapan davacının, denetim görevini yerine getirmediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/A-3 maddesi uyarınca 4 ay kısa süreli durdurma cezasıyla tecziyesi gerekmekte ise de, aynı Tüzüğün 14. maddesi uygulanarak 12 ay uzun süreli durdurma cezası ile tecziyesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı İzmir Valiliği İl Polis Disiplin Kurulu kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ...

İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; bakılan davada; alınan tanık ifadeleri, kamera görüntüleri ile davacının ifade ve savunmasının birlikte değerlendirilmesinden, davacı tarafından, daha önceden bilgilendirildiği halde iki personel arasında yaşanan tartışma olayıyla ilgili olarak önleyici tedbirleri almadığı, iki personelin tartışmaları olayına zamanında ve yeterli müdahale etmediği, böylece denetim görevini gereği gibi yerine getirmediğine yönelik fiili sabit olmakla birlikte.

Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 14. maddesi uyarınca tekerrür hükmünün uygulanabilmesi için; disiplin cezası verilmesine neden olmuş bir eylem, işlem, tutum veya davranışın cezaların sicilden silinmesine ilişkin süre içinde yenilenmesi ya da aynı derecede cezayı gerektiren değişik eylem, işlem, tutum veya davranışlar nedeniyle verilen disiplin cezalarının üçüncü uygulanmasının olması gerektiği,

davacıya ... tarih ve K:... sayılı Disiplin Kurulu kararıyla verilen iki ayrı cezanın Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/B-5 maddesinde yer alan hizmet dışında resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak fiili nedeniyle, dava konusu disiplin cezasının ise Tüzüğün 6/A-3 maddesi uyarınca denetim görevini yerine getirmemek fiilinden dolayı verilmiş olması karşısında, tekerrür hükümlerini uygulama koşulları oluşmadığından, olayda davacının tekerrür hükmü uygulanarak 12 ay uzun süreli durdurma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle;

dava konusu işlem iptal edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; dava konusu işlemden önce, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/B-5 maddesini ihlalden dolayı alt ceza uygulanmak suretiyle iki ayrı disiplin cezası bulunan davacı hakkında tekerrür hükümlerinin doğru uygulandığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının incelenmesinden. İzmir ili, ...

Polis Merkez Amir Yardımcısı olarak görev yapan komiser yardımcısı davacının, görevli bulunduğu Polis Merkezinde 14/01/2014 günü iki polis memuru arasında yaşanan tartışma olayıyla ilgili olarak başlatılan soruşturma sonucunda; asayiş ekiplerinde görevli polis memuru ...'ın, davacının odasına gelerek Polis Merkezinde görevli polis memuru ... ile şüphelilerin teslim alınması konusunda sürekli sıkıntı yaşadığını aktararak odadan çıkmasından çok kısa bir süre sonra iki polis memurunun Polis Merkezinin içinde birbirleriyle tartışmaları ve birbirlerine yüksek sesle hakaret etmeleri nedeniyle,

davacının tartışma öncesi konuyla ilgili tarafına bilgi verilmesine rağmen zamanında müdahale etmediği, denetim görevini yerine getirmeyerek, önleyebileceği bir olayın büyümesine sebep olduğundan bahisle İzmir Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararıyla, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/A-3 maddesi uyarınca "4 ay kısa süreli durdurma" cezasıyla tecziyesine, ancak daha önceden aynı dereceden cezayı gerektiren suçlardan almış olduğu cezaları bulunduğundan dolayı aynı Tüzüğün 14. maddesi uygulanarak "12 ay uzun süreli durdurma" cezası ile cezalandırılması üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan (mülga) Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/A-3 maddesinde yer alan "Denetim görevini yerine getirmemek," fiili 4 ay kısa süreli durdurma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.

Mülga Tüzüğün dava konusu işlem tarihinde "Yenilenme" başlığını taşıyan 14. maddesinde ise, "Disiplin cezası verilmesine neden olmuş bir eylem, işlem, tutum veya davranışın cezaların sicilden silinmesine ilişkin süre içinde yenilenmesinde bir derece ağır ceza uygulanır.

Aynı derecede cezayı gerektiren değişik eylem, işlem, tutum veya davranışlar nedeniyle verilen disiplin cezalarının üçüncü uygulanmasında da bir derece ağır ceza verilir." kuralı yer almıştır.

08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'da, mülga Tüzüğün 14. maddesindeki düzenlemeye yer verilmemiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlık konusu olayda; yapılan soruşturma sonucu tanzim edilen disiplin soruşturma raporu ile dosyada yer alan diğer bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, davacının üzerine atılı olan eylemi işlediği sabit olmakla birlikte, dava devam ederken, davacının fiiline uygulanacak disiplin cezasına ilişkin mevzuatta değişiklik olması nedeniyle uyuşmazlığın çözülebilmesi için davacının işlediği fiile hangi mevzuat hükmünün uygulanması gerektiğinin de belirlenmesi gerekmektedir.

Ceza hukuku kökenli bir ilke olan ancak zaman içinde hukukun tüm dallarında geçerli bir ilke olarak benimsenen "lehe olan hükmün uygulanması ilkesi"; işlendiği zamanın hukuki normları uyarınca suç sayılan bir fiilin sonradan yürürlüğe giren bir düzenleme ile suç olmaktan çıkarılmış bulunması veya sonradan yürürlüğe giren düzenlemenin, suçun işlendiği zaman mevcut olan düzenlemeye göre suçlunun lehine sonuçlar doğurması durumunda, failin lehine olan sonraki normun daha önce işlenmiş olan fiillere uygulanmasını öngörmektedir.

İdare hukuku alanında, kural olarak idari işlemlerin yargısal denetimi tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılmaktadır. İdari işlem niteliğindeki disiplin cezasının da tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yargısal denetiminin yapılması gerekmekte ise de, lehe olan normun uygulanması ilkesinin disiplin cezaları yönünden de geçerli olduğunun kabulü gerekmektedir.

Dolayısıyla fiilin işlendiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuat ile daha sonra yürürlüğe giren mevzuat hükümleri farklı ise, disiplin cezasıyla cezalandırılacak olan kişilerin lehine olan mevzuat hükmü dikkate alınmalıdır.

Bu durumda, mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 14. maddesinde yer alan ve madde metninde belirtilen şartların oluşması halinde bir derece ağır ceza verilmesini gerektirir nitelikteki düzenlemeye, 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'da yer verilmemesinin davacının lehine olduğu görüldüğünden, artık uygulama alanı bulunmayan tekerrür hükmü uyarınca tesis edilen işlemde hukuka uyarlık, dava konusu işlemin iptali yönünde verilen İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Temyize konu karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun bulunduğundan, temyiz isteminin reddedilerek kararın aynen onanması gerektiği oyu ile gerekçeli onama yolundaki çoğunluk kararına katılmıyorum.