Danıştay 2. Daire E.2021/955 K.2023/5108

Dava Konusu İstem

Diyarbakır İl Emniyet Müdürlüğü, Hassas Bölgeleri Koruma Şube Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacı, İstanbul ili, Eyüp İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde görev yaptıkları dönemde hakkında yürütülen disiplin soruşturması neticesinde Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 7/B maddesinin 1. fıkrasının "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" hükmü uyarınca 22/06/2012 tebliğ tarihli, … günlü, … karar sayılı İstanbul İl Polis Disiplin Kurulu işleminin "16 ay uzun süreli durdurma" cezasına ilişkin kısmının iptali ve haklarının iadesine hükmedilmesi istemiyle dava açmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; uyuşmazlığın, … günlü, … karar sayılı İstanbul İl Polis Disiplin Kurulu Kararının, davacının Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 7/B maddesinin 1. fıkrasının "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" hükmü uyarınca "16 ay uzun süreli durdurma" cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin kısmına yönelik bulunduğu;

bu kapsamda, dosya içeriği soruşturma raporu ve ekleri ile adli yargı yerince yürütülen soruşturmaya ilişkin telefon dinleme kayıtları, fiziki takip tutanakları, ifadeler ve diğer belgeler incelendiğinde, davacı tarafından … nolu telefon numarasından yapıldığı belirtilen görüşmelerin davacıya ait olup olmadığı hususunda Ankara Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü Ses-Görüntü ve Data İnceleme Şube Müdürlüğü Ses İnceleme Büro Amirliğince yapılan "konuşmacı tanıma" incelemesi sonucu hazırlanan 20/02/2012 günlü uzmanlık raporunda, davacıya ait ses ve konuşma örnekleri ile eldeki kayıtların karşılaştırılmasından,

belirlenen ölçütler uyarınca benzerlikler ve farklılıklar görüldüğü ve bu duruma atfen kayıtlardaki konuşmaların davacıya aidiyeti konusunda karar verilemediği (karar verememe) belirtildiği, söz konusu … nolu telefon görüşmeleri dışında davacının soruşturma kapsamında adı geçen firma görevlileri ile başkaca telefon numaraları yoluyla görüştüğüne ya da anılan kişilerle herhangi bir şekilde buluştuğuna dair somut bir tespit bulunmadığı,

gerek firma yetkilileri gerekse soruşturma kapsamında ifadesine başvurulan diğer polis memurlarınca davacı ile firma görevlilerinin telefon yoluyla ya da buluşmak suretiyle görüştüklerine dair bir ifadenin yer almadığının görüldüğü;

buna göre, soruşturma raporunda belirtildiği üzere, … nolu telefon ile görüşme yapan şahsa ait konuşma içerikleri ile o tarihlerde davacının tesis ettiği iş ve işlemlerin örtüştüğü yolundaki belirlemenin başkaca somut tespitlerle ortaya konulamadığı sonucuna varılmakla, davacının görev yaptığı bölgede faaliyet gösteren hafriyat firmalarının görevlileri ile sık sık samimi görüşmeler yaparak iletişim kurduğundan, güzergah üzerinde belli noktalarda yüz yüze geldiği ve görüştüğünden,

bu durumun etik olmadığından bahisle "16 ay süreli kıdem durdurma" cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal kayıpların davacıya ödenmesi ve özlük haklarının verilmesi isteminin kabulüne hükmedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince Danıştay Onikinci Dairesi tarafından Danıştay (Kapatılan) Onaltıncı Dairesine, anılan Daire tarafından Danıştay Başkanlık Kurulunun 01/08/2016 günlü, K:2016/32 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 1. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin, Danıştay Beşinci Dairesine, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından ise Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının İstanbul İli, Eyüp İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde görev yaptığı döneme ilişkin olarak, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın … sayılı dosyasında "rüşvet almak" iddiasıyla davacının da aralarında bulunduğu polis memurları hakkında adli soruşturma yapıldığı,

diğer taraftan da, adli soruşturma dosyası içerisinde bulunan telefon dinleme kayıtları, fiziki takip tutanakları ve diğer bilgi belgeler dikkate alınarak "rüşvet almak", "hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" ve "belirlenen durum ve sürelerde mal bildiriminde bulunmamak veya gerçeğe aykırı bildirimde bulunmak" fiilleriyle ilgili idari soruşturma yapıldığı, … günlü. … sayılı soruşturma raporunda; davacının, ...

Hafriyat Nakliyat şirketi görevlileri M.K ve M.S ile ...

Yapı Hafriyat şirketi görevlisi Y.Ç. ile iletişim tespit tutanaklarına göre görüşmelerinin tespit edildiği, görüşmelerin içeriğinde genellikle yer, adres ve yön belirtilip buluşulduğu, paşam, abi, şefim gibi hitap şekilleriyle samimi görüşmeler yapıldığı, ses analizine ait kriminal uzman raporunda davacıya ait olduğu belirtilen konuşma örnekleri arasında ölçütler bakımından benzerlikler ve farklılıklar görüldüğünden söz konusu konuşmaların davacıya aidiyeti konusunda karar verilemediği ve davacının da söz konusu görüşmeleri kabul etmediği görülmekle beraber, … nolu telefon kullanıcısının (X şahıs) ... ve ...

Hafriyat şirketlerinin görevlileri ile yaptığı görüşme içerikleri ile davacının görüşme tarihlerindeki iş ve işlemlerinin karşılaştırılmasından, davacının anılan görüşmeleri yaptığı sonucuna varıldığı, davacının söz konusu görüşme ve buluşmalarda maddi ve manevi menfaat sağlamadığı, ayrıca şirket yetkililerinin tanık olarak verdiği beyanlarında da davacıya maddi menfaat sağlandığıyla ilgili herhangi bir ifadenin geçmediği,

ancak davacının trafik kontrol görevi yaparken ... ve ... şirketlerinin iş makineleri ve kamyonlarıyla sürekli hafriyat işi yaptıkları, dolayısıyla sürekli görev çerçevesinde davacı ile karşı karşıya geldikleri, bu şahıslarla davacının başkasına ait telefon numarasını kullanarak sık sık samimi görüşmeler yaparak iletişim kurmasının,

güzergah üzerinde belli noktalarda yüz yüze gelmesi ve görüşmesinin etik olarak doğru bir davranış olmadığının değerlendirildiği ve davacı hakkında rüşvet alma iddiası yönünden ceza tayinine mahal olmadığı teklifi ile Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 7/B maddesinin 1.fıkrasının "hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" hükmü uyarınca "16 ay uzun süreli durdurma cezası" ile cezalandırılması yolunda teklif getirildiği,

diğer taraftan, soruşturma kapsamında davacı beyanları ile davacıya ait geçmiş dönem mal bildirimlerinin incelenmesinde de, davacının edindiği daire ve bu daire için kullandığı krediyi süresi içerisinde bildirmediğinden bahisle Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 7/A maddesinin 4. fıkrası uyarınca "12 ay uzun süreli durdurma cezası" ile cezalandırılması yolunda teklif getirildiği; getirilen teklifler uyarınca davacı hakkında;

rüşvet alma iddiası yönünden ceza tayinine mahal olmadığına, "16 ay uzun süreli durdurma" ve "12 ay uzun süreli durdurma" disiplin cezaları ile cezalandırılmasına ilişkin … günlü, … karar sayılı İstanbul İl Polis Disiplin Kurulu Kararının tesis edildiği; davacı ile haklarında soruşturma yürütülen personel hakkında rüşvet alma suçlamasıyla açılan ceza davası sonucunda ...

Ağır Ceza Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla, sanıklara, rüşvet alma suçundan sonuç ceza olarak 3 yıl 4 ay hapis cezası verildiği; anılan karara karşı sanıkların temyiz yoluna başvurduğu. Yargıtay ... Ceza Dairesinin E:… sayılı dosyasında henüz bir karar verilmediği görülmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 maddesinde, "hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili, "16 ay süreli durdurma" cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmış; 15. maddesinde ise, ''Kararın verildiği güne kadar geçmiş hizmetleri olumlu ve sicilleri iyi olan memurlara ve Tüzükte gösterilen cezanın bir derece aşağısı uygulanabilir.'' denilmek sureti ile bir alt cezanın uygulanıp uygulanmaması konusunda idareye takdir hakkı tanınmıştır.

7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8. maddesinin 5. fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde; "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak.

" fiili, yine "16 uzun süreli durdurma" cezasını gerektiren fiil olarak kabul edilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Disiplin soruşturmasıyla ilgili uyuşmazlıklarda, fiilin sübutuyla ilgili olarak ceza mahkemesinin ulaştığı kanaate saygı gösterilmesi ve bunu sorgulayacak ifadelerin Mahkeme kararlarında kullanılmaması gerekmektedir.

Olayda, davacının da rüşvet alma isnadıyla sanık olarak yargılandığı ceza yargılaması sonucunda ... Ağır Ceza Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararında; polis memuru sanıkların fazla tonaj yük yükleyen kamyonları durdurup uygulama yaptıklarında ceza yazmamak için kamyonların sahibi olan hafriyat şirketi adına çalışan kişilerden rüşvet aldıkları, bu kapsamda ... İnşaat Şirketinde çalışan sanık A.K'nin 14-15-16-17/7/2010 tarihlerinde polis memuru H. D'ye ...

Hafriyat Şirketinde çalışan sanıklar M.K ve M.S'nin 19/07/2010 tarihinde Eyüp trafiğinde görevli sanıklar A.H, E.B ve T.A'ya, ...

Hafriyat Şirketinde çalışan sanık Y.Ç'nin ise Eyüp trafiğinde görevli sanık (davacı) ...'ya rüşvet verdiğinin anlaşıldığı; olayın oluşu bu şekilde kabul edilerek, telefon görüşmelerine ilişkin tutanaklar, bu görüşmeleri doğrulayan fiziki takip tutanakları, telefonları kimin kullandığına dair somut vakalar ile bağlantılı tutanaklar, suç tarihlerinde rüşvet veren şirketlerin araçlarına ceza yazılmadığına dair tespitler ve görev belgeleri birlikte değerlendirilerek sanıkların inkara yönelik savunmalarına itibar edilmediği gerekçesiyle,

sanıkların ise rüşvet almak suçunu işledikleri kanaatine varılarak mahkumiyetlerine karar verildiği görülmektedir.

Ceza Mahkemesinde her ne kadar, davacı hakkında rüşvet alma fiili nedeniyle hapis cezası verilmiş ise de, anılan kararda yer verilen bilgi ve belgelerin davacı hakkında yürütülen disiplin soruşturması kapsamında da değerlendirildiği, anılan değerlendirmenin vakalar üzerinden yapıldığı ve neticesinde dava konusu işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgeler ile ceza yargılaması sonucunda verilen kararda yer alan tespitler disiplin soruşturmasına konu fiiller yönünden dikkate alındığında, atılı fiilin davacı nezdinde subuta erdiği anlaşıldığından, davaya konu işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali ile yoksun kalınan parasal kayıpların davacıya ödenmesi ve özlük haklarının verilmesi isteminin kabulü yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.