Danıştay 2. Daire E.2022/4320 K.2025/4665

Dava Konusu İstem

Ankara ili, Sincan İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapmakta iken emekli olan davacı,"Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak'' fiilini işlediğinden bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-g maddesi uyarınca 4 kez ayrı ayrı "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin ...günlü, ... karar sayılı İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu kararının kendisi ile ilgili olan (12, 13, 14 ve 15 nolu olaylara ilişkin) kısmının iptali istemiyle dava açmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti :... İdare Mahkemesinin ...günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; dava dosyasının incelenmesinden; davacının, E.A. isimli şahıstan kamuda iş bulma vaadiyle 5.750,00-TL, İ.A. isimli şahıstan kızına Devlette iş bulma vaadiyle 5.000,00-TL, Y.D. isimli şahıstan kardeşine ve çocuklarına kamuda iş bulma vaadiyle 7.500,00-TL,

A.S. isimli şahıstan iş bulma vaadiyle 6.185,00-TL almak suretiyle "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak'' fiilini işlediğinden bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-g maddesi uyarınca 4 kez ayrı ayrı ''Devlet memurluğundan çıkarma'' cezasıyla cezalandırılmasına karar verildiği, davacının memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak suçunu işlediğinin dosyada yer alan bilgi ve belgelerden sübuta erdiğinin anlaşıldığı,

davacı tarafından suçun zamanaşımına uğradığı ileri sürülmüş ise de soruşturma zamanaşımı süresinin davalı idarenin öğrenme tarihinden itibaren başlayacağı ve verilen disiplin cezasının zamanaşımına uğramadığı, dosyadaki bilgi ve belgelerle davacı hakkında yapılan soruşturma sonucunda tespit edilen husular birlikte değerlendirildiğinde dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararla; Mahkeme kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından; dava konusu işlemde yer alan suç tarihinin yanlış olduğu, ceza verme yetkisinin zamanaşımına uğradığı, Yüksek Disiplin Kuruluna sevk edildiği benzer bir dosyada Kurul tarafından zamanaşımı nedeniyle dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği, dava konusu işlemde hakkında yanlış tespitler ve bilgiler bulunduğu, işlemin hukuka ve mevzuata aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Temyiz istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Polis memuru olarak görev yapmakta iken emekli olan davacı, "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak'' fiilini işlediğinden bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-g maddesi uyarınca 4 kez ayrı ayrı "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin ... günlü, ... karar sayılı İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu kararının kendisi ile ilgili olan (12, 13, 14 ve 15 nolu olaylara ilişkin) kısmının iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan davayı açmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-g maddesinde, “Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak” fiili Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.

Aynı Kanun'un "Zamanaşımı" başlıklı 127. maddesinde,

"Bu Kanunun 125 inci maddesinde sayılan fiil ve halleri işleyenler hakkında, bu fiil ve hallerin işlendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren;

a) Uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarında bir ay içinde disiplin soruşturmasına,

b) Memurluktan çıkarma cezasında altı ay içinde disiplin kovuşturmasına,

başlanmadığı takdirde disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrar.

Disiplin cezasını gerektiren fiil ve hallerin işlendiği tarihten itibaren nihayet iki yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Disiplin cezaları, kamu hizmetinin gereği gibi yürütülmesi bakımından kamu görevlilerinin mevzuat uyarınca yerine getirmek zorunda oldukları ödev ve sorumlulukları ifa etmemeleri veya mevzuatta yasaklanan fiillerde bulunmaları durumunda uygulanan yaptırımlar olup, memurların özlük hakları üzerinde doğrudan ve önemli sonuçlar doğurmaları sebebiyle subjektif ve bireysel etkileri bulunduğu gibi kamu görevinin gereği gibi sürdürülmesi ve kamu düzeninin sağlanması bakımından objektif ve kamusal öneme sahiptirler.

Bu bakımdan disiplin soruşturmalarının yapılmasında izlenecek yöntem, ceza verilecek fiiller ve ceza vermeye yetkili makam ve kurullar mevzuatta belirlenmekte, doktrin ve yargısal içtihatla da konu ile ilgili disiplin hukuku ilkeleri oluşturulmaktadır.

Yukarıda aktarılan hükümle disiplin cezasını gerektiren fiil ve hallerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde ceza verilmediği takdirde disiplin cezası verme yetkisinin zamanaşımına uğrayacağı açık bir şekilde düzenlenmiştir.

Uyuşmazlıkta, dosya kapsamı ve ... Ağır Ceza Mahkemesinin... günlü, E:..., K:... sayılı kararının incelenmesinden;

- Davacının, E.A. isimli şahıstan kamuda iş bulma vaadiyle 5.750,00-TL alması fiili yönünden; müşteki E.A'nın, davacıya ait banka hesaplarına peyderpey 5.750,00-TL yatırdığı; davacının 03/10/2016-30/06/2018 tarihleri arasındaki para hareketlerinde E.A.'dan gelen Ekim 2016 tarihli para girişlerinin mevcut olduğu; davacı hakkında disiplin cezasına esas fiil nedeniyle düzenlenen iddianamede, bahsi geçen diğer paraların Ekim 2016 tarihinden önce yatmış olduğunun değerlendirildiğinin belirtildiği; davacı tarafından, aynı suçtan şüpheli F.T.'nin banka hesaplarına 18/08/2015, 28/09/2015, 14/10/2015 tarihlerinde para gönderildiği.

E.A'nın, 12/04/2018 günü F.T.'nin kullandığı ... numaralı telefona mesaj göndererek üç senedir parasını ödemediklerini, oyaladıklarını ve parasını geri istediğini, aksi takdirde suç duyurusunda bulunacağını belirttiği; dava konusu işlemde de para giriş tarihinin Ekim 2016 ve öncesi olarak tespit edildiği, dolayısıyla davacının E.A. isimli şahıstan kamuda iş bulma vaadiyle 5.750,00-TL alması şeklindeki disiplin cezasına konu fiilin işlenme tarihinin Ekim 2016 ve öncesi olduğu;

- Davacının, İ.A. isimli şahıstan kızına iş bulma vaadiyle 5.000,00-TL alması fiili yönünden; İ.A.'nın adli soruşturma aşamasında alınan ifadesinde davacının hesabına 26/06/2016 tarihinde 5.000-TL yatırdığını, bir süre sonra iş bulunmaması ve telefonlarına cevap verilmemesi üzerine mesaj gönderdiğini beyan ettiği, davacı hakkında disiplin cezasına esas fiil nedeniyle düzenlenen iddianame ve yapılan kovuşturma sonucu verilen kararda da suç tarihinin 26/06/2016 olarak tespit edildiği, dolayısıyla davacının İ.A. isimli şahıstan kızına iş bulma vaadiyle 5.000-TL alması şeklindeki disiplin cezasına konu fiilin işlenme tarihinin 26/06/2016 olduğu;

- Davacının, Y.D. isimli şahıstan kardeşine ve çocuklarına kamuda iş bulma vaadiyle 7.500,00-TL alması fiili yönünden; müşteki Y.D.'nin adli soruşturma aşamasında alınan ifadesinde, yakınlarının 5-6 ay sonra işe alınacağının söylendiğini, bunlara inanarak davacının hesabına 2015 yılı Aralık ayı ve 2016 yılı Ocak ayında toplam 7.500,00-TL para gönderdiğini, bir süre sonra iş bulunmaması üzerine 16/05/2018 tarihinde gönderdiği mesajda üç yıldır parasını ödemediklerini, 10 gün içinde ödemezse gerekli hukuki müracaatı yapacağını belirttiği,

davacı hakkında disiplin cezasına esas fiil nedeniyle düzenlenen iddianame ve yapılan kovuşturma sonucu verilen kararda da suç tarihinin 2015 ve 2016 yılları olarak tespit edildiği, dolayısıyla davacının Y.D. isimli şahıstan kardeşine ve çocuklarına kamuda iş bulma vaadiyle 7.500,00-TL alması şeklindeki disiplin cezasına konu fiilin işlenme tarihinin 2015 ve 2016 yılları olduğu;

- Davacının, A.S. isimli şahıstan iş bulma vaadiyle 6.185,00-TL alması fiili yönünden; dava konusu işlemde ve Tavşanlı Cumhuriyet Başsavcılığınca hazırlanan iddianamede, A.S. tarafından davacıya ait Vakıflar Bankası hesabına ATM üzerinden 24/10/2016, 02/11/2016 ve 05/11/2016 tarihlerinde toplam 6.185,00-TL para gönderildiğinin belirtildiği, A.S.'nin ifadesinde anılan hususları doğruladığı, dolayısıyla davacının A.S. isimli şahıstan iş bulma vaadiyle 6.185,00-TL alması şeklindeki disiplin cezasına konu fiilin işlenme tarihinin 24/10/2016, 02/11/2016 ve 05/11/2016 tarihleri olduğu, anlaşılmaktadır.

Bu durumda; davacıya isnat olunan fiillerin işlenme tarihlerinin E.A. isimli şahıs yönünden Ekim 2016 ve öncesi olduğu, İ.A. isimli şahıs yönünden 26/06/2016 olduğu, Y.D. isimli şahıs yönünden 2015 ve 2016 yılları olduğu, A.S. isimli şahıs yönünden ise en son 05/11/2016 olduğu,

anılan tarihlerden itibaren 2 yıl içerisinde davacı hakkında disiplin cezası uygulanması gerekirken, davalı idarenin ceza verme yetkisi zamanaşımına uğradıktan sonra (18/06/2020 tarihinde) zamanaşımına uğrayan yetkinin kullanılması sureti ile davacının 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-g maddesi uyarınca 4 kez ayrı ayrı "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddine ilişkin Mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.