Danıştay 2. Daire E.2023/6562 K.2025/3247

Dava Konusu İstem

Davacı, Muğla İl Emniyet Müdürlüğünde emniyet amiri olarak görev yapmakta iken, "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk nedeniyle kötüye kullanmak'' fiilini işlediğinden bahisle, 7068 sayılı Kanun'un 8/6-ç maddesi uyarınca "meslekten çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü,...sayılı işleminin iptali işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemiyle dava açmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : .... İdare Mahkemesinin...... günlü, E:..., K:...sayılı kararıyla.

Antalya Karayolları 13. Bölge Müdürlüğünde görev yapmakta iken başka bir ile tayini çıkan E.T. isimli şahsın para karşılığı tayininin durdurulması veya iptali için polis memuru Ü.A. ile irtibata geçtiği, Ü.A.'nın da kardeşi komiser yardımcısı T.A.'dan, T.A.'nın da emniyet amiri olan davacıdan bu konuda yardım istediğinin görüldüğü, bunun üzerine davacının E.T. isimli şahsın belli ücret karşılığı tayininin durdurulması veya iptali için girişimlerde bulunduğunun dosya kapsamından anlaşıldığı, disiplin suçuna konu eylemin gerçekleşmesi için, çıkar veya maddi menfaat temin edilmesinin gerekli olmadığı,

kendisine yahut başkalarına çıkar sağlama amacıyla yetki ve nüfuzunu kötüye kullanarak davranmanın, dolayısıyla çıkar sağlama amacıyla hareket etmenin disiplin suçunun sübut bulması için gerekli ve yeterli olduğu, somut olayda da davacının E.T. isimli şahsın belli ücret karşılığı tayininin durdurulması veya iptali için bu konuda yetkili kişilere ulaşabilmek adına arayış içerisinde olduğunun görüldüğü, bunun için girişim ve faaliyetlerde bulunduğunun whatsapp yazışmaları ile davacı tarafından T.A.'ya gönderilen ses kaydı çözümlemesi neticesinde anlaşıldığından,

suça konu eylemin sübuta erdiği ve davacının söz konusu eylemine uyan fiilinin karşılığında meslekten çıkarma disiplin cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin olarak tesis edilen davaya konu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gereçsiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; savunma istem yazısıyla, davacı tarafından işlendiği iddia edilen fiillere yer verilerek davacının savunmasının istenildiği, ancak savunma istem yazısında, davacıya isnat edilen fiil veya hâllerin hukuki nitelendirmesinin yapılmadığı ve 7068 sayılı Kanun'un 8. maddesinde sayılan fiil veya hâllerden hangisinin kapsamına girdiğinin bent ve alt bent olarak belirtilmediği dikkate alındığında,

davalı idarece dava konusu işlemin tesisinden önce gerek içerik gerekse usul bakımından hukuken kabul edilebilir ve davacının savunma hakkını etkili bir şekilde kullanmaya yeterli olabilecek mahiyette savunma isteminde bulunulmadan tesis edilen dava konusu işlemde bu yönüyle hukuka uyarlık, aksi yöndeki idare mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, davacının bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının iadesine ve parasal haklarının davalı idarece davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının savunmasının hukuka uygun şekilde alındığı, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin, gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... Cumhuriyet Başsavcılığınca yapılan... sayılı soruşturma kapsamında emniyet amiri T.A.'nın cep telefonunun incelenmesi sonucu davacı hakkında "rüşvet vermek ve almak" suçu kapsamında başlatılan soruşturma kapsamında alınan MASAK raporunun Emniyet Genel Müdürlüğüne intikali üzerine davacı, T. A. ve Ü.

A. hakkında başlatılan disiplin soruşturması sonucunda; davacı ile T.A. ve Ü.A. arasındaki whatsapp yazışmaları ve ses kaydı incelendiğinde; davacının, Antalya Karayolları 13. Bölge Müdürlüğünde görev yapmakta iken başka bir ile tayini çıkan E.T. isimli şahsın tayininin durdurulması veya iptali için girişimlerde bulunduğuna dair makul şüphe oluşturacak, işi yapacak şahıslara verilecek meblağlar ve mahkemenin hangi yönde karar alacağı yönünde yaklaşık 1 ay kadar devam eden yazışmalar ve görüşme kaydı ile hayatın olağan akışına aykırı şekilde 47 kez GSM irtibat kaydı dikkate alındığında,

davacının kendisine ve üçüncü bir şahsa çıkar sağlamak amacıyla hareket ettiği ve rüşvete aracılık etmek suçundan adli soruşturmanın devam ettiği anlaşıldığından Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla "Yetkisini ve nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacı ile ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" fiilini işlediğinden bahisle 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-(ç) maddesi uyarınca "meslekten çıkarma" cezası ile cezalandırılması üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-ç maddesinde, "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" fiili meslekten çıkarma cezasını gerektiren fiiller arasından sayılmıştır.

Aynı Kanun'un "Savunma hakkı" başlıklı 31. maddesinde; "(1) Disiplin amirleri veya disiplin kurulları tarafından savunma alınmadan disiplin cezası verilemez. (2) Disiplin amirince veya yetkili disiplin kurulu başkanı ya da görevlendireceği kurul üyelerinden biri tarafından ilgiliden savunma istenir. Savunma için verilen süre yedi günden az olamaz. Süresi içinde savunmasını yapmayan personel, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır.

(3) Hakkında disiplin soruşturması yapılan personel, ikinci fıkra gereğince kendisinden savunma istenmesinden itibaren soruşturma evrakını inceleme hakkına sahiptir.

(4) Hakkında meslekten çıkarma cezası veya Devlet memurluğundan çıkarma cezası istenen personel, soruşturma evrakını incelemeye, tanık dinletmeye, disiplin kurulunda sözlü veya yazılı olarak kendisi veya vekili vasıtasıyla savunma yapma hakkına sahiptir." hükmü, 34. maddesinde; "(1) Bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 657 sayılı Kanunun disipline ilişkin hükümleri uygulanır." hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında, 30/04/2021 günlü, 31470 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği'nin "Savunma" başlıklı 30. maddesi hükümlerine yer verildikten sonra, savunma istem yazısında, davacıya isnat edilen fiil veya hâllerin hukuki nitelendirmesinin yapılmadığı ve 7068 sayılı Kanun'un 8. maddesinde sayılan fiil veya hâllerden hangisinin kapsamına girdiğinin bent ve alt bent olarak belirtilmediği dikkate alındığında,

davalı idarece dava konusu işlemin tesisinden önce gerek içerik gerekse usul bakımından hukuken kabul edilebilir ve davacının savunma hakkını etkili bir şekilde kullanmaya yeterli olabilecek mahiyette savunma isteminde bulunulmadan tesis edilen dava konusu işlemde bu yönüyle hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Devlet memurlarının disiplin işleri hakkında genel düzenleyici işlem niteliğinde olan söz konusu Yönetmelik hükmünün, genel kolluk personelinin disiplin işleri hakkında özel kanun niteliğinde olan 7068 sayılı Kanun'un 31. maddesinde yer alan açık kanuni düzenleme karşısında, genel kolluk personeli yönünden doğrudan uygulanmasına imkan bulunmamaktadır.

Bakılan davada; davacıya 01/07/2021 tarihinde tebliğ edilen ve disiplin soruşturmasına konu eylemleriyle ilgili davacının savunmasının istenilmesine yönelik ... günlü, ... sayılı savunma istem yazısında davacıya isnat edilen fiillerin somut, açık ve net bir şekilde belirtildiği, 7068 sayılı Kanun'un 31. maddesinin 2. fıkrası uyarınca, yazılı savunmasını yapması için davacıya 7 günlük süre verildiği, süresi içinde savunma yapılmaması halinde savunma hakkından vazgeçilmiş sayılacağı.

4. fıkrası uyarınca, soruşturma evrakını inceleyebilme, tanık dinletebilme, disiplin kurulunda sözlü veya yazılı olarak kendisi veya vekili vasıtasıyla savunma yapmaya hakları olduğunun belirtildiği; bu minvalde davacının sözlü savunmasının alındığı, bakılan davaya konu disiplin cezası verilmeden önce davacının savunmasının 7068 sayılı Kanun'un 31. maddesi gereğince usulüne uygun şekilde istendiği,

dolayısıyla savunma hakkının kısıtlanmadığı anlaşılmakta olup, fiilin subuta erip ermediği konusunda esasa girilerek karar verilmesi gerektiğinden, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.