Danıştay 2. Daire E.2024/2268 K.2025/5201

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla.

Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliği'nin bazı maddelerinin iptali istemiyle açılan davada Danıştay İkinci Dairesinin, 5258 sayılı Aile Hekimleri Kanunu'nun, Yönetmeliğin dayanağını oluturan 8. maddesinin bazı hükümlerinin Anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle ilgili Kanun hükmünün iptali için Anayasa Mahkemesine başvurması üzerine anılan maddenin "...sözleşmenin feshini gerektiren nedenler..." ibaresi Anayasaya aykırı bulunarak Anayasa Mahkemesinin 21/06/2022 günlü, E:2022/43, K:2022/81 sayılı kararıyla iptal edildiği,

Anayasa Mahkemesince bir kanunun veya kanun hükmünde karanamenin tümünün ya da belirli hükümlerinin Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde eldeki davaların Anayasa'ya aykırılığı saptanmış olan kurallar göre görüşülüp çözümlenmesinin Anayasa'nın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği, Anayasa Mahkemesinin kararında.

5258 sayılı Kanun'un itiraz konusu 8. madde metninde, aile hekimleri ve aile sağlığı çalışanlarının sözleşmelerinin feshini gerektiren nedenlerin Cumhurbaşkanınca çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceğinin hüküm altına alındığının, kuralın, yaptırım konusu eylemleri belirlememek suretiyle ilgililerin hangi somut fiil ve olguya dayanılarak sözleşmelerinin feshedileceğinin belirli bir açıklık ve kesinlikte öngörebilmelerine yasal çerçevede imkan tanımadığının,

bu bağlamda sağlık çalışanlarının kamu hizmetlerine girme ve çalışma haklarını sınırlayan sözleşmenin feshini gerektiren nedenlere ilişkin genel ilkeler ortaya konulup kanuni çerçevenin çizilmediğinin, konunun bütün ayrıntılarıyla düzenlenmesi yönetmeliğe bırakılmak suretiyle yürütmeye sınırsız, belirsiz, geniş bir düzenleme yetkisi tanındığının, bu itibarla kamu hizmetlerine girme ve çalışma hakkına sınırlama getiren kuralın belirli, ulaşılabilir ve öngörülebilir nitelikte olmadığının ve bu yönüyle kanunilik şartını taşımadığının belirtildiği,

Anayasa'ya aykırılığı nedeniyle iptal edilmiş olan Kanun hükmüne göre yürürlüğe konulan Yönetmeliğin 10. maddesinde düzenlenen bu fiil nedeniyle işlem tesis edilmesinin de hukuka aykırı olduğu, Anayasa Mahkemesinin anılan kararı nedeniyle verilen iş bu kararın davacının doğrudan göreve iadesi sonucunu doğurmayacağı, Anayasa Mahkemesinin kararının yayımlanması öncesinde dava konusu işlemin esas yönüyle hukuka aykırılığını tespit eden ve davacının sözleşme feshini ortadan kaldırıp göreve iadesini doğurabilecek bir yargı kararının bulunmadığı,

bu sebeple, işlem nedeniyle davacının mahrum kaldığı maddi ve özlük haklarının ödemesi istemi hakkında bu aşamada karar verilmesine imkan bulunmadığı gerekçeleriyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı maddi ve özlük haklarının ödenmesi istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi, ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; davalı idarenin istinaf başvurusunun. İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmı bakımından usul ve hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle reddine, davacının istinaf başvurusunun ise.

İdare Mahkemesi kararının, yoksun kalınan maddi ve özlük hakları bakımından karar verilmesine yer olmadığına dair kısmının usul ve hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle kısmen reddine, Mahkeme kararının hukuka uygun olduğu görülmesine karşın, vekalet ücreti yönünden kurulan hükümde, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümlerine göre davacı vekili lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, vekalet ücretine hükmedilmemesi nedeniyle, ilk derece mahkemesi karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesi gerektiği gerekçesiyle kısmen kabulüne,

Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince 5.500-TL vekalet ücretinin davalı idarece davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; dava konusu işlemin, üst hukuk normlarına hukukun genel ilkelerine ve kamu hizmetinin gereklerine uygun olduğu ileri sürülerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının bozulması istenilmektedir. Davacı tarafından; sözleşmesinin usul ve yasaya aykırı olarak feshedilmesi nedeniyle Mahkemece iptal kararı verilmesine rağmen maddi ve özlük haklarının ödenmesi talebi hakkında karar verilmemesinin hukuka aykırı olduğu ve kararın, maddi ve özlük haklarının ödenmesine yönelik istemi bakımından karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmının düzeltilerek onanması ya da bozulması istenilmektedir.

TARAFLARIN CEVABI

Davalı idare tarafından; cevap verilmemiştir. Davacı tarafından; cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesince verilen kararın; dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının onanması, davacının temyiz isteminin kabulü ile anılan kararın karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

I- Temyize konu kararın, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının incelenmesi

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın anılan kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

II- Temyize konu kararın, davacının, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı maddi ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine yönelik istemi bakımından karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmının incelenmesi:

Anayasanın 125. maddesinin son fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu hükme bağlanmıştır.

Davacının sözleşmesinin hukuka aykırı olarak feshedilmesi nedeniyle, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı maddi haklarının dava tarihi olan 25/07/2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi ile özlük haklarının iadesine karar verilmesi gerekirken, söz konusu istemler hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolundaki Mahkeme kararına yönelik davacının istinaf isteminin reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.