Danıştay 3. Daire E.2019/1763 K.2021/3023

Dava konusu istem: Davacının, adına yapılan tarhiyata karşı açtığı dava devam ederken kendisinden tahsil edilen ve yargı kararı uyarınca iade edilen 507.271,61-TL'ye yönelik tecil faizinin 180.000-TL'lik kısmının faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacıdan tahsil edilen katma değer vergisi tutarı olan 507.271,61-TL'nin yargı kararı üzerine davacıya iade edildiği, vergi idaresince haksız yere tahsil edildiği yargı kararıyla belirlenen vergi tutarından tahsil tarihinden, iadenin yapıldığı tarihe kadar geçen süre içinde yoksun kalan davacının, parayı kullanma hakkının elinden alınmış olması nedeniyle zarara uğradığı, zararın idarece karşılanmasının anayasal bir zorunluluk olduğu,

hukuka ve yasaya açıkça aykırı işlemler nedeniyle haksız yere tahsil edilen miktarın, Danıştay'ın yerleşik hale gelen içtihatlarıyla kabul edilen ve bu husustaki genel hükümleri içeren 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine ilişkin Kanun'da öngörülen oranda faiz uygulanarak ilgilisine ödenmesi gerektiği, davacının faiz isteminin 3095 sayılı Kanunda belirlenen yasal faiz oranına isabet eden tutara ilişkin kısmının kabulü, yasal faiz oranını aşan kısmının ise reddi gerektiği, faize faiz yürütülmesinin ise mümkün olmadığı gerekçesiyle 120.310,45-TL'lik kısmın davacıya ödenmesine hükmedilmiş,

fazlaya ilişkin kısmı yönünden dava reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davalı idare istinaf başvurusu, Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan 120.310,45-TL'lik kısmın davacıya ödenmesine ilişkin hüküm fıkrasının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle reddedilmiş, 507.271,61-TL'nin tahsil edildiği tarihten düzeltme fişinin davacıya tebliğ edildiği tarihine kadar geçen süre için 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 112. maddesinin 4. fıkrası uyarınca tecil faizi oranında faiz hesaplanarak iade edilmesi gerektiği gerekçesiyle davacı istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararının, fazlaya ilişkin kısmı yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrası kaldırıldıktan sonra bu kısmın da ödenmesine hükmedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 112. maddesinin 4. fıkrasının Anayasa Mahkemesince iptal edildiği, iptal kararının bir yıl sonra yürürlüğe girmesine karar verildiği dolayısıyla 14/05/2015 tarihi itibarıyla söz konusu fıkra yürürlükten kaldırıldığından bu tarihten önce tahakkuk etmiş vergilerin iadesinde faiz ödenemeyeceği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

213 sayılı Kanun'un 112. maddesinin 4. fıkrası uyarınca tecil faizi hesaplanmasının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

2005 yılının Ağustos ila Aralık dönemleri için re'sen salınan vergi ziyaı cezalı katma değer vergisine karşı açılan davanın ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla kısmen reddi üzerine davacıdan 507.271,61-TL'nin tahsil edildiği, 05/07/2012 tarihinde Danıştay Dokuzuncu Dairesi tarafından davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının yürütmesinin durdurulduğu, yürütmeyi durdurma kararından sonra tahsil edilen tutarın iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddi işleminin ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla iptal edilmesi nedeniyle 23/12/2014 tarihinde tahsil edilen tutarın davacıya iade edildiği, davacı tarafından kendisinden tahsil edilen ve yargı kararı uyarınca iade edilen 507.271,61-TL'nin, Danıştayca verilen yürütmenin durdurulması kararının idareye tebliğ tarihinden söz konusu tutarın iade edildiği tarihe kadar işleyen tecil faizinin ödenmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine dair işlemin iptali ile tecil faizinin iadesi istemiyle 17/06/2016 tarihinde açılan davada, ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla işlemin iptal edildiği, tecil faizinin iadesine hükmedildiği. 507.271,61-TL'ye ilişkin tecil faizinin 180.000-TL'lik kısmının faiziyle birlikte iadesi istemiyle 06/02/2017 tarihinde açılan dava da kamu alacağının tahsil edildiği tarihten düzeltme fişinin davacıya tebliğ edildiği tarihine kadar geçen süre için tecil faizine hükmedilmesi gerektiği sonucuna varılarak temyize konu kararın verildiği anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 12. maddesinde, ilgililerin haklarını ihlal eden bir idari işlem dolayısıyla Danıştaya ve idare ve vergi mahkemelerine doğrudan doğruya tam yargı davası veya iptal ve tam yargı davalarını birlikte açabilecekleri gibi ilk önce iptal davası açarak bu davanın karara bağlanması üzerine, bu husustaki kararın veya kanun yollarına başvurulması halinde verilecek kararın tebliği veya bir işlemin icrası sebebiyle doğan zararlardan dolayı icra tarihinden itibaren dava süresi içinde tam yargı davası açabilecekleri kural altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davacı tarafından, adına yapılan tarhiyata karşı açılan davaya dair yargılama devam ederken kendisinden tahsil edilen ve yargı kararı uyarınca iade edilen 507.271,61-TL'nin, Danıştayca verilen yürütmenin durdurulması kararının idareye tebliğ tarihinden söz konusu tutarın iade edildiği tarihe kadar işleyen tecil faizinin ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile söz konusu tecil faizinin ödenmesi istemiyle açılan davada,

işlemi iptal eden ve Danıştayca verilen yürütmenin durdurulması kararının idareye tebliğ tarihinden tahsil edilen tutarın davacıya iade edildiği tarihe kadar işleyen tecil faizinin ödenmesine hükmeden ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararına yöneltilen temyiz istemi Danıştay Üçüncü Dairesinin 10/06/2021 tarih ve E:2021/561, K:2021/3022 sayılı kararıyla reddedilerek karar onandığından, 507.271,61-TL'ye ilişkin tecil faizinin 180.000-TL'lik kısmının faiziyle birlikte iadesi istemiyle açılan davayı yazılı gerekçeyle sonuçlandıran Vergi Dava Dairesi kararının, Danıştay Üçüncü Dairesinin E:2021/561 sayılı dosyasına konu karar doğrultusunda ödenmesine hükmedilen tecil faizi ile dava konusu tecil faizi arasında mükerrerlik olup olmadığı hususu değerlendirilerek yeniden bir karar verilmek üzere bozulması gerekmiştir.

Öte yandan, mükerrerlik olmadığının tespiti durumunda, dava açma süresi yönünden bir değerlendirme yapılacağı da tabiidir.