Danıştay 3. Daire E.2019/4552 K.2022/507

Dava konusu istem: Yapısal çelik bileşenleri kurulması faaliyetiyle iştigal eden davacının serbest bölgede faaliyet gösteren … Gemi İnşa Sanayi Ticaret Anonim Şirketi'nin Körfez geçiş köprü inşaatındaki köprü tabliye bloklarının montaj işlerini gerçekleştirerek 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 11. maddesi 1. fıkrasının (a) bendi kapsamındaki teslimlerinden kaynaklanan 2014 yılının Ağustos ila Aralık ve 2015 yılının Ocak ila Haziran dönemlerinde yüklendiği katma değer vergisinin vergi borçlarına mahsubu talebinin reddine dair … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile mahsup sonucu kalan tutarın iadesine hükmedilmesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının alt yüklenici olarak.

Gemi İnşa Sanayi Ticaret Anonim Şirketi'nin Körfez geçiş köprü tabliye bloklarının montaj işlerini fason olarak yapılması işini aldığı ve bu işlemleri serbest bölgede fason olarak gerçekleştirdiği, öte yandan, Mahkemelerince verilen ara kararı cevabında davacı tarafından yeminli mali müşavir katma değer vergi iadesi tasdik raporunda serbest bölge işlem formlarının ibraz edildiğinin belirtildiği ve dosyaya sunulduğu,

bu durumda verilen hizmetin serbest bölgedeki müşteriler için yapılan fason hizmetleri kapsamında olduğu ve bu hizmetlerden serbest bölgede faydalanıldığı anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiş, iadesi talep edilen tutarların davacıya mahsuben ve/veya nakden ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge Mahkemesi kararının özeti: Davacının serbest bölgedeki gerçekleştirdiği faaliyetin öncelikle serbest bölgedeki müşterilere yapılan fason hizmeti olup olmadığının ortaya konulması gerektiği, fason hizmetin, bir malın mülkiyet ve tasarruf hakkının devralınmaksızın ücreti karşılığı belirli işlemlere tabi tutularak tasarruf veya mülkiyet hakkı sahibine iade edilmesini ifade ettiği, bu durumda, işleme tabi tutulacak ana malın veya hammaddenin fason işi yaptıran kimse tarafından temin edilecek olması ve söz konusu ana malzeme üzerinden birtakım işlemler yapılarak malzemenin tekrar mal sahibine iade edilmesi gerektiği olayda,

davacı tarafından uyuşmazlık konusu faaliyetin fason olarak gerçekleştirildiği iddia edilerek indirim ve iade hakkından yararlanılmak istendiği, davalı idarece tesis edilen dava konusu işlem ile de serbest bölgedeki müşteriye yapılan fason hizmeti tevsik eden serbest bölge işlem formlarının bulunmadığı belirtilerek değinilen hizmetin fason hizmet olmadığı, dolayısıyla davacının indirim ve iade hakkından yararlandırılmadığı, bu hususun açıklığa kavuşturulması için verilen ara kararı ile taraflardan serbest bölge işlem formlarının bulunup bulunmadığının sorulduğu,

davalı idarece yeminli mali müşavir katma değer vergi iadesi tasdik raporunda, serbest bölge işlem formlarının ibraz edildiğinin belirtildiği, ayrıca davacı tarafından da dosyaya sunulan muhtelif tarihli serbest bölge işlem formları incelendiğinde, söz konusu formların tamamının Türkiye'den serbest bölgeye mal-hizmet girişi için düzenlendiği, bunun dışında serbest bölgeden Türkiye'ye mal-hizmet çıkışı yapıldığını gösterir serbest bölge işlem formu bulunmadığı, davacı tarafından serbest bölgeden mal çıkarılarak Türkiye'de fason hizmete tabi tutulmak suretiyle yeniden serbest bölgeye gönderildiği hususunun ispat edilemediği,

böylece serbest bölgeden mal çıkışı yapılmaksızın gerçekleştirilen ve fason hizmet kapsamında olmadığı sonucuna varılan söz konusu faaliyet nedeniyle doğan katma değer vergisi indirimlerinin iadesi mümkün olmadığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle, istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra dava reddedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Alt yüklenici olarak … Gemi İnşa Sanayi Ticaret Anonim Şirketi'nin köprü tabliye bloklarının montaj işlerini fason olarak gerçekleştirilmesi işinin alındığı ve bu işlemlerin serbest bölgede fason olarak gerçekleştirdiği, bu blokların her biri 24 metre uzunluğunda ve 380 ton ağırlığında olduğundan her hangi bir araca yüklenip serbest bölgeden çıkarılması ve tekrar serbest bölgeye getirilmesinin fiziken mümkün olmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinin "4. Serbest Bölgelerdeki Müşteriler İçin Yapılan Fason Hizmetler" "4.1. İstisnanın Kapsamı" başlıklı bölümünde.

"3065 sayılı Kanun'un 11. maddesi 1. fıkrasının a bendine göre, serbest bölgedeki müşteriler için yapılan fason hizmetlerin katma değer vergisinden istisna olduğu, aynı Kanunun 12. Maddesi 3. fıkrası uyarınca, fason hizmetlerin serbest bölgelerdeki müşterilere yapılmış sayılabilmesi için; fason hizmetin serbest bölgelerde faaliyet gösteren müşteriler için yapılmış olması,

fason hizmetten serbest bölgelerde faydalanılması şartlarına ilaveten, ana madde ve malzemelerin serbest bölgeden gönderilmesi ve fason hizmete konu malın yeniden serbest bölgeye gönderilmiş olması gerektiği, bu istisna uygulamasında fason hizmetin, bir malın mülkiyet ve tasarruf hakkının devralınmaksızın ücreti karşılığı belirli işlemlere tabi tutularak/işlemlerden geçirilerek tasarruf veya mülkiyet hakkı sahibine iade edilmesini ifade ettiği, buna göre, serbest bölgeden gönderilen ana madde ve malzemelerin,

yurtiçinde bulunan işletmelerde çeşitli işlemlere tabi tutulduktan sonra yeniden serbest bölgeye gönderilmesi suretiyle verilen fason hizmetler istisna kapsamında değerlendirilebileceği, fason hizmetler dışında, Türkiye’den bu bölgelerde faaliyet gösterenlere yapılan hizmetler 3065 sayılı Kanun'un 1. maddesi çerçevesinde katma değer vergisine tabi olduğu" düzenlemeleri uyarınca tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının serbest bölgede faaliyet gösteren … Gemi İnşa Sanayi Ticaret Anonim Şirketi'nin Körfez geçiş köprü inşaatındaki köprü tabliye bloklarının montaj işlerini 3065 sayılı Kanunu'nun 11. maddesi 1. fıkrasının (a) bendi kapsamındaki teslimlerinden kaynaklanan 2014 yılı Ağustos ila Aralık ve 2015 yılı Ocak ila Haziran dönemlerine ait katma değer vergisi iadelerinin vergi borçlarına mahsup edilmesi yönündeki talebinin reddine dair işlemin iptali ile mahsup sonucu kalan tutarların nakden iadesinin istenildiği anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun "İhracat istisnası-Mal ve Hizmet İhracatı" başlıklı 11. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, serbest bölgelerdeki müşteriler için yapılan fason hizmetlerin katma değer vergisinden müstesna olduğu hükme bağlanmış, 12. maddesinin 3. fıkrasında, fason hizmetlerin serbest bölgelerdeki müşterilere yapılmış sayılması için fason hizmetin serbest bölgelerde faaliyet gösteren müşteriler için yapılmış olması ve fason hizmetten serbest bölgelerde faydalanılması şartı aranmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davacı tarafından Körfez köprü tabliye bloklarının montaj işlerinin serbest bölgede faaliyet gösteren.

Gemi İnşa Sanayi Ticaret Anonim Şirketi adına ve serbest bölgede gerçekleştirildiği, davacının bu işler için düzenlediği faturalarda sadece proje ve işçilik bedeline yer verildiği, köprü inşaatında kullanılacak tabliyelerin üretiminde gerekli olan hammadde ve yardımcı maddelerin adına iş yapılan firma tarafından karşılandığı, hizmetin serbest bölgedeki müşteriler için sunulduğu ve bu hizmetlerden serbest bölgede faydalanıldığı,

fason işleme tabi tutulacak ana madde ve malzemelerin serbest bölgeden çıkarılıp fason hizmete konu edilerek yeniden serbest bölgeye gönderilmesi gerekmekte ise de yapılan işin mahiyeti gereği bunun fiilen mümkün olmadığı, dolayısıyla yapılan hizmetin fason hizmet kapsamında olduğu anlaşıldığından davacı şirketin bu kapsamda yaptığı iade talebinin reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmediğinden yazılı gerekçeyle istinaf istemi kabul edilerek davayı reddeden Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerekmiştir.

(X)-KARŞI OY

Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında kararın bozulmasını sağlayacak durumda bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ve kararın onanması gerektiği oyuyla karara katılmıyorum.