Danıştay 3. Daire E.2021/3653 K.2023/4960

Dava konusu istem: Davacının 2016 ila 2017 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla banka hesaplarına uygulanan e-haczin kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu haczin, … tarih ve … takip numaralı ödeme emrinden kaynaklanan kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı, haczin dayanaklarından … tarih ve …, … tarih ve …,

… tarih ve … ile … tarih ve … takip numaralı ödeme emirleri içeriği kamu alacağının 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun uyarınca yapılandırıldığı ve söz konusu yapılandırma işlemi üzerine kamu alacağının nitelik değiştirip yeni bir borç haline geldiğinden ödenmeyen vergi borçları için öncelikle davacı hakkında yeniden ödeme emri düzenlenerek takibat yapılmak suretiyle amme alacağının tahsiline çalışılması gerekirken doğrudan davacının banka hesaplarına haciz uygulanmasında hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle haczin … tarih ve … takip numaralı ödeme

emrinden kaynaklanan kısmı yönünden dava reddedilmiş, diğer kısmı ise kaldırılmıştır.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

7143 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan borçlara yönelik ödeme yapılmadığından dolayı yapılandırmanın iptal edildiği, sözü edilen yapılandırma işleminden önce yapılan malvarlığı araştırmasından sonuç alınamadığı, yeniden ödeme emri düzenlenmek suretiyle takibata geçilmesinin istenilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava konusu haczin bir kısmının dayanağını … tarih ve …, … tarih ve …, … tarih ve … ile … tarih ve … takip numaralı ödeme emirlerinin oluşturduğu, takibe konu kamu alacağının 7143 sayılı Kanun kapsamında 01/08/2018 tarihli başvuru üzerine yapılandırıldığı, anılan yapılandırmanın ihlal edilmesi nedeniyle iptal edildiği, diğer kısmının ise davacı adına sahte belge kullanma düzenleme ve haksız iade fiilerinden dolayı tanzim edilen vergi inceleme raporuna istinaden tanzim edilen edilen ihbarnameler içeriği vergi ve cezaların tahsili için düzenlenen … tarih ve … takip numaralı ödeme emrinden kaynaklandığı, 2016 ve 2011 yıllarının muhtelif dönemlerine ait amme alacağının vadesinde ödenmediğinden bahisle söz konusu borcun tahsili amacıyla banka hesaplarına e-haciz uygulandığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 55. maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, onbeş gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir “ödeme emri” ile tebliğ olunacağı; aynı Kanunun 62. maddesinde ise, borçlunun mal bildiriminde gösterilen veya tahsil dairesince tespit edilen borçlu veya üçüncü şahıslar elindeki menkul malları ile gayrimenkullerinden, alacak ve haklarından amme alacağına yetecek miktarının tahsil dairesince haczolunacağı hüküm altına alınmıştır.

7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun'un 9. maddesinin 6. fıkrasında, Kanuna göre ödenmesi gereken taksitlerin ilk ikisinin süresinde ve tam ödenmesi koşuluyla, kalan taksitlerden;

bir takvim yılında iki veya daha az taksitin, süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi hâlinde, ödenmeyen veya eksik ödenen taksit tutarlarının son taksiti (peşin ödeme seçeneğinin tercih edilmesi hâlinde ilk taksiti) izleyen ayın sonuna kadar, gecikilen her ay ve kesri için 6183 sayılı Kanunun 51. maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranında hesaplanacak geç ödeme zammı ile birlikte ödenmesi şartıyla Kanun hükümlerinden yararlanılacağı,

ilk iki taksitin süresinde tam ödenmemesi ya da süresinde ödenmeyen veya eksik ödenen diğer taksitlerin belirtilen şekilde de ödenmemesi veya bir takvim yılında ikiden fazla taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi hâlinde matrah ve vergi artırımına ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla Kanun hükümlerinden yararlanma hakkının kaybedileceği, 12.fıkrasında bu Kanuna göre ödenecek alacaklarla ilgili olarak, tatbik edilen hacizler yapılan ödemeler nispetinde kaldırılacağı ve buna isabet eden teminatların iade edileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda sözü edilen yasal düzenleme uyarınca kamu alacağının yapılandırılması durumunda vadesi değişmekte ise de yapılandırmanın ihlali halinde kanun hükümlerinden yararlanma hakkının kaybedileceği açık olup yapılandırmadan önceki hukuki duruma geri dönüleceğinden dolayısıyla davacı adına yeniden ödeme emri zorunluluğu bulunduğundan söz edilemeyeceğinden Vergi Mahkemesince yazılı gerekçeyle dava konusu haczin … tarih ve …, … tarih ve …, … tarih ve … ile ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emirlerinden kaynaklanan kısmının kaldırılmasına ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf başvurusunun reddine dair Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerekmiştir.