Danıştay 3. Daire E.2022/2051 K.2023/2604

Dava konusu istem: Davacının, bir dönem şirket ortağı ve kanuni temsilcisi olduğu … İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınmayan 2007 ila 2009 yıllarının muhtelif dönemlerine ait 621.168,51-TL tutarındaki kamu alacağının zamanaşımına uğradığından bahisle terkin edilmesi talebiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10. maddesi kapsamında yaptığı başvurunun reddine yönelik … tarih ve … sayılı işlemin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Asıl borçlu.

Mobilya Dekorasyon İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 2007 ila 2009 yıllarına ait beyan üzerine tahakkuk eden kurumlar vergisi, katma değer vergisi, gelir (stopaj) vergisi ile ferilerinden oluşan kamu alacağının tahsili amacıyla davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla … tarih ve … ila … takip numaralı ödeme emirleri ile şirket ortağı sıfatıyla … tarih ve … takip numaralı ödeme emrinin düzenlendiği ve söz konusu alacağın vade tarihlerinin 2007, 2008 ve 2009 yıllarının muhtelif dönemleri olduğunun anlaşıldığı olayda,

Mahkemelerince verilen ara karara rağmen davalı idare tarafından tahsil zamanaşımını kesecek herhangi bir bilgi ve belge sunulmadığından, kamu alacağının vade tarihlerini takip eden yılın başından itibaren 5 yıllık tahsil zamanaşımı süresinin sonu olan 31/12/2012, 31/12/2013 ve 31/12/2014 tarihleri itibariyle zamanaşımına uğradığı,

davacı adına ortak sıfatıyla düzenlenen … tarih ve … takip numaralı ödeme emri içeriği kamu alacağının asıl borçlu şirket adına 2008 yılının Şubat, Mart, Mayıs, Temmuz ila Ekim ve Aralık dönemleri için re'sen salınan cezalı vergiler ile aynı yılı için kesilen özel usulsüzlük cezası ile ferilerinden oluştuğu ve söz konusu vergi ve cezalar için şirket adına … tarih ve … ila … ve … ila … sayılı ihbarnameler düzenlenerek şirketin kanuni temsilcisinin ikametgah adresinde 15/11/2013 tarihinde muhtara tebliğ edildiği,

213 sayılı Vergi Usul Kanununda muhtara tebliğ şekli düzenlenmediğinden ve bu nedenle yapılan tebliğ usulsüz olduğundan sözü edilen vergi ve cezaların doğduğu takvim yılı dikkate alındığında 5 yıllık tarh ve ceza zamanaşımına uğradığı,

davacı adına ortak sıfatıyla düzenlenen … tarih ve … takip numaralı ödeme emri içeriği kamu alacağının asıl borçlu şirket adına 2009 yılının Mart ve Mayıs dönemleri için re'sen salınan cezalı vergiler ile aynı yıl için kesilen özel usulsüzlük cezası ile ferilerinden kaynaklandığı ve alacağın asıl borçlu şirketten tahsili amacıyla şirket adına … tarih ve … takip numaralı ödeme emrinin düzenlendiği ancak değinilen ödeme emrinin tebliğine ilişkin belgelerin davalı idare tarafından dosyaya sunulamadığı,

bu kapsamda asıl borçlu şirket nezdinde usulüne uygun tarh ve tahakkuk ettiği davalı idarece ispat edilemediğinden vergi ve cezanın doğduğu takvim yılı olan 2009 yılını takip eden yılın başından itibaren 5 yıllık tarh ve ceza zamanaşımı süresinin sonu olan 31/12/2014 tarihi itibariyle tarh zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Asıl borçlu şirketten tahsil edilemeyen ve tahsil edilemeyeceği anlaşılan kamu alacaklarının tahsili için davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla ve şirket ortağı sıfatıyla düzenlenen ödeme emirleri içeriği kamu alacaklarında hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kısmen kabulü, kısmen reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının bir dönem şirket ortağı ve kanuni temsilcisi olduğu Alba Mobilya Dekorasyon İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınmayan 2007 ila 2009 yıllarının muhtelif dönemlerine ait 621.168,51-TL tutarındaki kamu alacağının zamanaşımına uğradığından bahisle terkin edilmesi talebiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10. maddesi kapsamında yaptığı başvuru … tarih ve … sayılı işlemle reddedilmiştir.

Davacı adına ortak sıfatıyla düzenlenen … tarih ve … takip numaralı ödeme emri içeriği 2008 yılının Şubat, Mart, Mayıs, Temmuz ila Ekim ve Aralık dönemlerine ait kamu alacağının asıl borçlu … Mobilya Dekorasyon İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi hakkında düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca 2008 yılına ilişkin yasal defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmemesi sebebiyle re'sen salınan vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ile kesilen özel usulsüzlük cezasından kaynaklandığı ve söz konusu vergi ve cezalara ilişkin ihbarnamelerin 15/11/2013 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Davacı tarafından, asıl borçlu.

Mobilya Dekorasyon İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınmayan 2007 ila 2009 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen … tarih ve … ila … takip numaralı ödeme emirleri ile şirket ortağı sıfatıyla düzenlenen … tarih ve … ila … takip numaralı ödeme emirlerinin mükellefiyette hata yapıldığı ve zamanaşımına uğradığını iddia ederek kaldırılması talebiyle yaptığı düzeltme-şikayet başvurusunun zımnen reddine yönelik işlemin iptali istemiyle ...

Vergi Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan davada; davalı idare tarafından verilen savunma dilekçesinde, davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen … tarih ve … takip numaralı ödeme emri içeriği kamu alacaklarının terkin edildiği bildirilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı Yargılama Usulü Kanununun 31. maddesinde; bu Kanunda hüküm bulunmayan hususlarda, hakimin davaya bakmadan memnuiyeti ve reddi, ehliyet, üçüncü şahısların davaya katılması, davanın ihbarı, tarafların vekilleri, feragat ve kabul, teminat, mukabil dava, bilirkişi, keşif, delillerin tespiti, yargılama giderleri, adli yardım hallerinde ve duruşma sırasında tarafların mahkemenin sukünunu ve inzibatını bozacak hareketlerine karşı yapılacak işlemler ile elektronik işlemlerde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümleri uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 447. maddesinin 2. fıkrasında; mevzuatta, yürürlükten kaldırılan 18/06/1927 tarih ve 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'na yapılan yollamaların, Hukuk Muhakemeleri Kanununun bu hükümlerin karşılığını oluşturan maddelerine yapılmış sayılacağının belirtildiği, aynı Kanunun "Davaya son veren taraf işlemleri" başlığı altında düzenlenen üçüncü bölümünde yer alan 308 ila 311. maddelerinde; kabulün davacının talep sonucuna, davalının kısmen veya tamamen muvafakat etmesi olduğu, feragat ve kabulün hüküm ifade etmesinin, karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine bağlı olmadığı, feragat ve kabulün, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabileceği, feragat ve kabulün, kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğuracağı düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyiz istemine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararının; dava konusu işlemin, … ila … takip numaralı ödeme emirlerine ilişkin kısmına dair hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun bulunmuştur.

Dava konusu … tarih ve … takip numaralı ödeme emri içeriği 2008 yılının Şubat, Mart, Mayıs, Temmuz ila Ekim ve Aralık dönemlerine ait katma değer vergisi, vergi ziyaı cezası ve özel usulsüzlük cezasına ilişkin ihbarnamelerin 15/11/2013 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine 2014 yılı başından itibaren işlemeye başlayan beş yıllık tahsil zamanaşımı süresini kesen işlemlerden hiçbirinin gerçekleşmemiş olması karşısında, söz konusu kamu alacağı 31/12/2018 tarihi itibariyle tahsil zamanaşımına uğradığından, Vergi Mahkemesi kararının, kamu alacağının değinilen kısmının yazılı gerekçeyle iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf başvurusunun reddinde sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Dava konusu … tarih ve … takip numaralı ödeme emri içeriği 2009 yılının Mart ve Mayıs dönemlerine ait katma değer vergisi, vergi ziyaı cezası ve özel usulsüzlük cezasının ... Vergi Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan davada davalı idare tarafından verilen savunma dilekçesinde terkin edildiği bildirildiğinden, bu husus dikkate alınarak yapılacak araştırma sonucunda oluşacak duruma göre yeniden karar verilmek üzere Vergi Mahkemesi kararının dava konusu işlemin sözü edilen kamu alacağı yönünden yazılı gerekçeyle iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf başvurusunun reddine yönelik hüküm fıkrasının bozulması gerekmiştir.

(X)-KARŞI OY

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 35. maddesinin uyuşmazlık döneminde yürürlükte bulunan şeklinde limited şirket ortaklarının, şirketten tahsil imkanı bulunmayan amme alacağından sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumlu olacağı ve bu Kanun hükümleri gereğince takibe tabi tutulacakları kurala bağlanmıştır.

Vergi mahkemesince, … takip numaralı ödeme emrinin dayanağı olan kamu alacağının zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle dava konusu işlemin değinilen kısmı kaldırılmış ise de, dava konusu 2008 yılının Şubat, Mart, Mayıs,

Temmuz ila Ekim ve Aralık dönemlerine ait kamu alacağının asıl borçlu şirket hakkında düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca 2008 yılına ilişkin yasal defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmemesi sebebiyle re'sen salınan vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ile kesilen özel usulsüzlük cezasından kaynaklandığı ve söz konusu vergi ve cezalara ilişkin ihbarnamelerin 15/11/2013 tarihinde tebliğ edilerek dava açılmaksızın kesinleşmesini müteakiben kamu alacağının tahsili amacıyla bu defa davacı adına ortak sıfatıyla düzenlenen 7 takip numaralı ödeme emrinin 15/04/2019 tarihinde bizzat davacıya tebliğ edildiği ve yine dava açılmaksızın

kesinleşmesinden sonra 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10. maddesi uyarınca yapılan başvuru üzerine tesis edilen dava konusu işlemin iptali istemiyle açılan işbu davanın kamu alacağının dava konusu edilmemesi nedeniyle kesinleşmesinden dolayı reddi gerekirken aksi yönde verilen Vergi Mahkemesi kararına yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu kararının sözü edilen kamu alacağı yönünden bozulması gerektiği oyuyla Daire Kararına katılmıyorum.