Danıştay 3. Daire E.2023/1027 K.2025/285

Dava konusu istem: Davacının, yasal defter ve belgelerini incelemeye ibraz etmediğinden bahisle katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle önceki yıldan devreden indirilebilecek katma değer vergisinin bulunmadığı da gözetilerek yeniden oluşturulan beyan tablosu uyarınca adına 2017 yılının Temmuz dönemi için re’sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacı adına düzenlenen vergi inceleme raporunda, defter ve belgelerin ibraz edilmemesi sebebiyle incelemenin, aramalı inceleme sonucu elde edilen belgeler, tarh dosyası ve GİBİNTRANET kayıtları esas alınarak yapılacağı belirtildiği halde sözü edilen defter ve belgelerin incelenmediği ve değerlendirilmediği, hangilerinin ele geçirildiği ve eksik olduğunun ortaya konulamadığı anlaşıldığından yapılan tarhiyatta hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu cezalı vergi kaldırılmıştır.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının 2016 ve 2017 yıllarına ait yasal defter ve belgelerinin Karamürsel İcra Müdürlüğü'nden ... tarih ve ... sayılı yazıyla talep edildiği, sözü edilen idarenin 13/07/2021 tarihli yazısında, borçluya ait yevmiye defteri ve defteri kebir kayıtlarının mevcut olmadığının bilgisi verilmesi üzerine e-tebligat adresine ve kurum temsilcisine ... tarih ve ... sayılı defter ve belge isteme yazısının usulüne uygun olarak gönderildiği ve sırasıyla 27/10/2021 ve 25/10/2021 tarihlerinde tebliğ edildiği, mücbir sebep gösterilmeksizin defter ve belgeler ibraz edilmediğinden yapılan tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Karamürsel Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında davacı şirket hakkında düzenlenen... tarih ve ... sayılı Görüş ve Öneri Raporunda, iş yerinde 28/08/2019 tarihinde yapılan aramada, davacıya, ..., ... ile davacının kanuni temsilcisi ...'a ait muhtelif şirketlere ait belgelerin ele geçirildiği belirtilmiştir.

Aramada ele geçirilen belgelerin, davacıya ait 8 adet firma kaşesi, ... Dizayn Proje Tasarım Firmasına ait evraklar (1 klasör), muhtelif sözleşme ve benzeri evraklar içeren 2 adet klasör (Tüpraş-Petkim), Sosyal Sigortalar Kurumuna ait belgeler (2 klasör), davacıya ait muhtelif şirket dökümanları, tedarikçi irsaliyeler ve yazışmalar (5 klasör), 2014 ve 2015 yıllarına ait yevmiye, defteri kebir, envanter defteri, 2016 yılına ait yevmiye defteri (e- defter çıktısı) (4 klasör), defteri kebir ( e-defter çıktısı) ve bir adet cd ile birlikte (1 klasör) olduğu davacı hakkında düzenlenen... tarih ve...sayılı Vergi İnceleme Raporunda yer verilmiştir.

Başsavcılık tarafından, davacının tam incelenmesinin talep edilmesi üzerine, ... tarih ve ... inceleme ve görev yazısı ile 2016 ve 2017 yıllarına ait hesap ve işlemlerinin tam olarak genel incelenmesi istenildiğinden davacının ihtilaf konusu dönemlere ait yasal defter ve belgeleri Karamürsel İcra Müdürlüğünden ... tarih ve ... sayılı yazıyla talep edilmiş, 13/07/2021 tarihli cevabı yazıda,

Müdürlüklerince mevcut dosya ve klasörlerin tetkik edilmesi sonucu davacıya ait yevmiye defteri ve defter-i kebir kayıtlarının mevcut olmadığının tespit edildiği bildirilmesine istinaden davacının e-tebligat adresine ve kurum temsilcinin mernis adresine ...tarih ve ... sayılı defter ve belge isteme yazısı gönderilmiş, e-tebligat adresine gönderilen yazı 27/10/2021 tarihinde tebliğ edilmiş sayılmış, mernis adresine gönderilen yazı ise 25/10/2021 tarihinde tebligat pusulası düzenlenerek tebliğ edilmiştir.

Davacının yasal defter ve belgelerini incelemeye ibraz etmediğinden bahisle katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle önceki yıldan devreden indirilebilecek katma değer vergisinin bulunmadığı da gözetilerek yeniden oluşturulan beyan tablosu uyarınca adına dava konusu tarhiyat yapılmıştır.

Öte yandan, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davacı şirketin iflasına karar verilmiş olup bu husus 30/06/2016 tarih ve 9108 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde yayımlanmıştır.

... İcra Dairesinin ... tarih ve ... iflas sayılı yazılarında, davacının iflas halinde olması sebebiyle davacıyı temsilen iflas memuru ...'in Av. ...'e masa vekili olarak tayin edilmesi hususunda verilen vekaletnameye istinaden tarhiyatın kaldırılması istemiyle iş bu dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 184. maddesinde, iflas açıldığı zamanda müflisin haczi kabil bütün malları hangi yerde bulunursa bulunsun bir masa teşkil edileceği ve alacakların ödenmesine tahsis olunacağı, iflasın kapanmasına kadar müflisin uhdesine geçen malların masaya gireceği, 191. maddesinde, borçlunun iflas açıldıktan sonra masaya ait mallar üzerinde her türlü tasarrufu alacaklılara karşı hükümsüz kaldığı, 208. maddesinde;

iflasın açılması kararı tebliğ olunan iflas dairesinin, müflisin mallarının defterini tutacağı ve muhafaza tedbirlerini alacağı, iflas kararının tebliğinden itibaren en geç üç ay içinde tasfiyenin adi veya basit şekilde yapılacağına karar vermek zorunda olduğu,

218. maddesinde, iflas dairesince defteri tutulan malların bedelinin tasfiye masraflarını koruyamayacağı anlaşılırsa basit tasfiye usulü tatbik olunacağı, basit tasfiyede iflas dairesinin alacaklıların menfaatlerine muvafık surette malları paraya çevirerek başka merasime mahal kalmaksızın alacakları tahkik ve sıralarını tayin ederek bedellerini dağıtacağı ve tasfiyenin kapandığının ilan olunacağı düzenlenmiş, 219 ve devamı maddelerinde ise, adi tasfiyeye ilişkin düzenlemelere yer verilmiş, iflas idaresinin oluşturulmasından sonra tasfiye işlemlerinin iflas dairesince murakabesi altında olan iflas idaresine havale olunacağı,

"İflas idaresinin vazifesi" başlıklı 226. maddesinde de, masanın kanuni mümessilinin iflas idaresi olduğu, idarenin masanın menfaatlerini gözetmek ve tasfiyeyi yapmakla mükellef bulunduğu düzenlemelerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıdaki mevzuat hükümleri uyarınca, iflasın açıldığı tarih itibarıyla davacı müflis şirketi temsil yetkisi iflas masasına ait olup iflas masasının kanuni temsilcisi de iflas idaresidir. Bu durumda, iflas halindeki davacı şirketin, kanuni temsilcisi konumunda bulunan iflas idaresinden davacıya ait defter ve belgeler istenilmeksizin ibraz ödevinin yerine getirilmemesine bağlı re'sen tarh nedeninin oluştuğundan söz edilemeyeceğinden dava konusu tarhiyatın yazılı gerekçeyle kaldırılmasına ilişkin Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf istemini reddeden Vergi Dava Dairesi kararında sonucu itibariyle hukuka aykırılık görülmemiştir.