Danıştay 3. Daire E.2024/2255 K.2025/1535

Dava konusu istem: ... Ürünleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin bir dönem kanuni temsilcisi olan davacı adına, şirketin komisyon karşılığı sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle söz konusu şirket hakkındaki vergi tekniği raporundaki tespitlere dayanılarak düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden 2018 ve 2019 yıllarının muhtelif dönemleri için bir kat kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Mahkemelerinin E:... ila ... sayılı dava dosyalarının, iş bu dava dosyasında birleştirilmesine karar verilerek işin esasının incelendiği, ... Ürünleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen vergi tekniği raporundaki tespitlerden, komisyon karşılığı sahte fatura düzenlediği sonucuna varılmışsa da davacının sahte fatura düzenleme fiiline iştirâk ettiğine yönelik somut bir saptama olmaksızın kesilen cezada hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle dava konusu vergi ziyaı cezası kaldırılmış, davacı lehine tek vekalet ücretine hükmedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...

Ürünleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen vergi tekniği raporundaki tespitlerden, düzenlediği faturaların komisyon karşılığı olduğunun anlaşıldığı, 05/12/2018-22/07/2020 tarihleri arasında kanuni temsilci olan davacının münferiden atacağı imza ile temsile yetkili kılınması, görevi fiilen ifa etmediğine ya da söz konusu görevlendirme kararının bilgisi dışında gerçekleştiğine ve anılan şirketle ilgisi bulunmadığına dair delil ibraz edemediği, şirketten mal ve hizmet satın alan iki mükellef nezdinde yapılan karşıt incelemelerde şirket sahibi olarak davacının bilindiğinin beyan edildiği,

kanuni temsilci ... ve vekil tayin edilen ...'ın şirket müdürü olarak davacının ismini beyan ettikleri dikkate alındığında, davacının sahte fatura düzenleme fiiline iştirâk ettiği sonucuna ulaşıldığından uyuşmazlık konusu vergi ziyaı cezalarında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle Mahkeme kararı kaldırıldıktan sonra dava reddedilmiş, davalı idare vekili lehine birleştirilen ilk 10 dosya için ayrı ayrı 10.500,00-TL, geri kalan 11 dosya için ayrı ayrı %50 oranında 5.250,00-TL olmak üzere, toplam 162.750,00-TL vekalet ücretine hükmedilmiş, davacının istinaf istemi ise reddedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Beyanlarına itibar edilen Sedat Kaya ve Burak Çoban'la kendisi arasında menfaat çatışması olduğu, şirketin sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiğine yönelik somut tespit bulunmaksızın kesilen cezada hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

... Ürünleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda davacının sahte fatura düzenleme fiiline iştirâk ettiğine yönelik somut tespit bulunmadığından uyuşmazlık konusu vergi ziyaı cezalarının kaldırılması gerekirken aksi yönde verilen kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... Ürünleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin 05/12/2018-22/07/2020 tarihleri arasında kanuni temsilcisi olan davacı adına, şirketin komisyon karşılığı sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle söz konusu şirket hakkındaki vergi tekniği raporundaki tespitlere dayanılarak düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca dava konusu vergi ziyaı cezalarının kesildiği anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 344. maddesinin ilk fıkrasında 341. maddede yazılı hallerde vergi ziyaına sebebiyet verildiği takdirde, mükellef veya sorumlu hakkında ziyaa uğratılan verginin bir katı tutarında vergi ziyaı cezası kesileceği, ikinci fıkrasında vergi ziyaına 359. maddede yazılı fiillerle sebebiyet verilmesi halinde, bu cezanın üç kat, bu fiillere iştirak edenlere ise bir kat olarak uygulanacağı kurala bağlanmıştır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 355. maddesinde, anonim şirketin ticaret siciline tescil ile tüzel kişilik kazanacağı belirtilmiş, 529. maddesinde, anonim şirketin sona ereceği haller sayma yoluyla belirlenmiş, 552. maddesinde ise sona ermenin ticaret siciline tescil ve ilan edilmek üzere bildirileceği düzenlenmiştir.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, bu ödevlerin yerine getirilmemesi yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen vergi ve buna bağlı alacakların kanuni ödevlerini yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Kuruldukları tarihteki mevzuat hükümlerine uygun olarak tüzel kişilik kazanan şirketlerin vergi kanunları karşısındaki ödevlerinin kimler tarafından yerine getirileceğinin ve bu ödevlerin yerine getirilmemesi yüzünden şirketlerin varlığından tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen vergi ve buna bağlı alacaklarla ilgili kanuni temsilci ve ortakların sorumluluğunun yukarıda belirtilen mevzuat hükümleriyle açıkça belirlenmiş olması karşısında,

şirket tüzel kişiliğinin sahte fatura düzenleme faaliyetinde bulunduğundan bahisle kanunlarda belirtilen usul ve şartlara uygun olarak tüzel kişiliğin yasal kanuni tesilcisi sıfatını kazanmış olan gerçek kişi veya tüzel kişilerin hukuki durumları yok sayılmak suretiyle, tüzel kişiliğin vergi kaybına yol açan eylemine iştirak ettiklerinden bahisle kanuni temsilci adına vergi ziyaı cezası kesilmesini öneren vergi tekniği raporu dayanak alınarak düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca kesilen vergi ziyaı cezasının hukuka uygun olduğundan bahsedilemeyeceğinden,

davacı adına kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemiyle açılan davanın yazılı gerekçeyle reddine ilişkin Vergi Dava Dairesi kararında hukuka uygunluk görülmemiştir.

(X)-KARŞI OY

... Ürünleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin bir dönem kanuni temsilcisi olan davacı adına, şirketin komisyon karşılığı sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle söz konusu şirket hakkındaki vergi tekniği raporundaki tespitlere dayanılarak düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden 2018 ve 2019 yıllarının muhtelif dönemleri için bir kat kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle açılan davada, Vergi Dava Dairesince, davacının, şirketin sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiği sonucuna ulaşılarak davanın reddi üzerine davacı tarafından temyiz yoluna başvurmuştur.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3. maddesinin (B) bendinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu kuralına yer verilmiştir. Şirket tüzel kişiliğinin varlığının, şirketin sahte fatura düzenleme fiiline iştirak eden davacıya vergi ziyaı cezası kesilmesine engel teşkil ettiğini kabul etmek hukuken mümkün değildir.

Dava konusu olayda, davacının, kanuni temsilcisi olduğu şirketin sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiği vergi tekniği raporu ile tespit edilmiş olup söz konusu rapor incelenerek karar verilmesi gerektiği görüşüyle karara katılmıyoruz.