Danıştay 3. Daire E.2024/2398 K.2024/2639

Hüküm veren Danıştay Üçüncü Dairesince 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca ilk incelemeyle görevli Tetkik Hakimi Selim Yaman'ın açıklamaları dinlenilerek işin gereği görüşülüp düşünüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına, 2021 yılı alımlarının bir kısmını sahte faturalarla belgelendirdiği yolundaki saptamaları içeren vergi inceleme raporuna dayanılarak önceki dönemden devreden indirilebilecek katma değer vergisinin düzeltilmesi sonrasında yeniden oluşturulan beyan tablosuna göre 2022 yılının Ocak, Şubat, Mart ve Ağustos dönemleri için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinin kaldırılması istemiyle davanın açılmıştır.

Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden dava konusu uyuşmazlığın ve dolayısıyla temyiz incelenmesine konu dava değerinin 35.696.559,32 TL olmasına rağmen, yargılama safahatında davanın kabulüne yönelik kararın tek hakim tarafından verildiği, davalı idarenin istinaf başvurusunu inceleyen vergi dava dairesi tarafından da istinaf isteminin reddine yönelik karar verildiği anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'un 7.maddesinde, "Uyuşmazlık miktarı yirmibeşbin Türk Lirasını aşmayan; a)Konusu belli parayı içeren idarî işlemlere karşı açılan iptal davaları, b)Tam yargı davaları, İdare mahkemesi hâkimlerinden biri tarafından çözümlenir.", Ek 1.maddesinde, "Bu Kanunun tek hakimle çözümlenecek davalara ilişkin 7. maddesindeki parasal sınırlar;

her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, önceki yılda uygulanan parasal sınırların, o yıl için 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298. maddesi hükümleri uyarınca Maliye Bakanlığınca her yıl tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılması suretiyle uygulanır. Bu şekilde belirlenen sınırların bin Türk lirasını aşmayan kısımları dikkkate alınmaz." kuralı yer almıştır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinin 1. fıkrasında, Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin maddede sayılan davalar hakkında verdikleri kararların, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği hüküm altına alınmış olup fıkranın (b) bendinde ise konusu yüz bin Türk lirasını aşan vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemlere karşı açılan davalar hakkında bölge idare mahkemesinin istinaf yoluyla yapılan başvurular üzerine verdikleri kararlar temyiz edilebilecek olan kararlar arasında sayılmıştır.

2577 sayılı Kanun'un "Kararın Bozulması" başlıklı 49. maddesinin 2. fıkrasında ise; temyiz incelemesi sonucu Danıştayın; a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması sebeplerinden dolayı incelenen kararı bozacağı kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda belirtilen düzenleme uyarınca konusu belirli bir miktar paraya ilişkin olan işlemlerin iptali istemiyle açılan davalarda, Mahkemenin karar verdiği 2023 yılı itibariyle 2577 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesinde belirtilen değerleme oranının uygulanmasıyla söz konusu yıl için belirlenen 171.000,00 TL'nin altında kalan uyuşmazlıkların tek hâkim tarafından çözümlenmesi, bu sınırı aşan uyuşmazlıkların ise mahkeme heyetince çözümlenmesi gerekmektedir.

Bu durumda, dava konusu işlemde yer alan tutarın, tek hakimle çözümlenecek davalar için öngörülen parasal sınırın üzerinde olması nedeniyle davanın Mahkeme heyetince görülüp çözümlenmesi gerekirken, tek hakim tarafından karara bağlanmasında hukuka uygunluk görülmediğinden yargılama usulüne uygun düşmeyen Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddine dair Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerekmiştir.