Danıştay 4. Daire E.1998/631 K.1999/1214

İstemin Özeti

1994 yılında teşvik belgesi kapsamında ithal ettiği tesisi üretime başlandıktan sonra tümüyle yurt dışına satması nedeniyle yararlanılan yatırım indirimine isabet eden ödenmeyen vergilerin ve 1994 yılında Hazine Bonosu ve Devlet Tahvili Gelirlerinin indirim ve istisnalardan önceki kurum kazancı içindeki payının % 38 olması nedeniyle Gelir Vergisi Kanununun 94/6-b bendine göre, bu yıl için gelir vergisi tevkifatı yapılmadığından bahisle ihtirazi kayıtla ödeme beyanında bulunulması üzerine, bu vergilerin tahsili amacıyla düzenlenen vergi/ceza ihbarnamelerine karşı dava açılmıştır.

Vergi Mahkemesi … gün ve E:…, K:… sayılı kararıyla; olayda, davacı şirketin komple tesisi yatırım tamamlandıktan sonra ihraç ederek sattığı anlaşıldığından yapılan satış işleminin 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun Ek 5 inci maddesi uyarınca ve 1994 yılı kazancı içinde devlet tahvili ve hazine bonosu oranının % 38 olması nedeniyle 94/5307 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına göre tevkifat oranının "0" uygulanmasının yerinde olduğu gerekçesiyle vergi ve cezaların kaldırılmasına karar vermiştir.

Davalı İdare,yapılan cezalı kurumlar vergisi ve gelir (stopaj) vergisi tarhiyatlarında usul ve yasaya aykırılık olmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemektedir.

Savunmanın Özeti : Yasal dayanaktan yoksun temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

Danıştay Savcısı …'in Düşüncesi : Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının 49. maddesinin 1. fıkrasında belirtilen nedenlerden hiçbirisine uymayıp vergi mahkemesince verilen kararın dayandığı hukuki ve yasal nedenler karşısında, anılan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemektedir.

Açıklanan nedenle temyiz isteminin reddi ile vergi mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

Tetkik Hakimi …'ın Düşüncesi : Yatırım indirimi,genel kalkınma planı ve yıllık proğramlarda yer alan alanlarda yapılacak yatırımların,vergiye tabi gelirden düşülmek suretiyle teşvikini ve kalkınmanın hızlanmasını amaçlayan bir istisna rejimi olup, olayda Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığınca ithal edilen komple tesisin üretime başlandıktan sonra satışına yararlanılan teşviklerin geri alınması şartı ile izin verildiğinden ve müsteşarlığın bu işlemi geri alınarak veya dava konusu edilip iptal edilerek ortadan kaldırılmadığından davacı kurumun yatırım indiriminden faydalanması mümkün değildir.

Bu nedenle, aksi yönde verilen mahkeme kararının kurumlar vergisi yönünden bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Dördüncü Dairesince gereği görüşüldü:

202 sayılı Kanunla vergi sistemimize girmiş bulunan yatırım indirimi, ticari ve zirai kazançlarla ilgili bir istisna rejimi olup öngörülen amaç genel kalkınma planı ve yıllık proğramlarda yer alan alanlarda yapılacak yatırımların, belirli bir ölçüde vergiye tabi gelirden düşülmek suretiyle, yatırımların artmasını ve bu yolla kalkınmanın hızlanmasını sağlamakdır.

Dosyada mevcut yatırım tesvik belgesinin incelenmesinden davacı … Limited Şirketine tam otomatik likit dolum hattının modernizasyonu için teşvik verildiği anlaşılmaktadır. Davacı şirket bu teşvik kapsamında yurt dışından ithal ettiği likit dolum hattı tesisini tamamlamış ve 11.11.1994 tarihinde "Tamamlama Vizesi" verilmiştir. Ancak istimal ve istihsale geçildikten sonra Hazine Müsteşarlığı Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü'nün 8.8.1996 tarih ve 33785 sayılı yazısı doğrultusunda dolum Hattının satışı gerçekleştirilmiş ve bu izin yazısında yararlanılan teşviklerin geri alınması şartı öngörülmüştür.

Yatırımların, Döviz Kazandırıcı Hizmetlerin ve İşletmelerin Teşviki ve Yönlendirilmesine ait esasları belirleyen 93/4000 sayılı Bakanlar Kurulu Kararında; teşvik belgesi kapsamındaki yatırım malı, makina ve techizatın ihracı veya yurt içinde muafiyetten faydalanan kişilere satışına Müsteşarlıkca müsaade edilebileceği belirtilmiş, satışın durumuna göre teşviklerin geri alınıp alınmayacağı hususlarında düzenlemeler yapılmıştır.

Dava konusu uyuşmazlıkta,ithal edilen makine ve techizat, Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığınca teşviklerin geri alınması şartı ile izin verilerek ihraç edildiğinden, bu işlem müsteşarlıkca geri alınmadığı veya dava konusu edilip bu yolla ortadan kaldırılmadığı sürece, davacı kurumun yatırım indirimi istisnasından faydalanması söz konusu değildir. Zira tesisin satışına bu şartla

izin verilmiştir.

Bu nedenle, davacının ihtirazı kayıtla ödeme istemini içeren dilekçesi üzerine salınan vergilerin, tesisin yatırımı tamamlandıktan sonra satıldığından bahisle terkininde isabet görülmemiştir.

Öte yandan 1994 yılı kazancı içinde, devlet tahvili ve hazine bonosu oranının % 38 olması nedeniyle 94/5307 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına göre tevkifat oranının "0" olarak uygulanması yerinde olduğundan tarhiyatın gelir (stopaj) vergisine yönelik kısmının kaldırılmasında hukuka aykırılık bulunmamıştır.