Danıştay 4. Daire E.2016/16557 K.2021/3749

Dava konusu istem: Davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla asıl borçlu … Gıda ve Temizlik Ür. San. Tic.Ltd.Şti'nin muhtelif vergi borcunun tahsili için düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacı adına "kanuni temsilci" sıfatıyla ihtilaf konusu ödeme emirleri düzenlenmişse de; davacının anılan şirkete 05/12/1997 tarihinde kanuni temsilci olarak atanmakla birlikte 11/05/1998 tarihinde hisselerini devrettiği, bu tarihten sonra ise şirkete kanuni temsilci olarak atandığına ilişkin herhangi bir bilgi ve belgenin dava dosyasında mevcut olmadığı, ihtilaf konusu dönemler için öncelikle davacının uyuşmazlığa esas amme alacakların doğduğu ve ödenmesi gerektiği tarihte anılan şirketin kanuni temsilcisi olduğunun ortaya konulamaması,

amme alacaklarının kanuni temsilci sıfatı ortaya konulmadan kanuni temsilci sıfatıyla davacıdan tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava dosyasında yer alan 09/12/1997 tarihli Ticaret Sicil Gazetesi'nde yayımlanan ve 05/12/1997 tarihinde tescil edilmiş olan ortaklar kurulu kararıyla, davacının 5 yıl süreyle … Gıda ve Temizlik Ür. San. Tic. Ltd. Şti müdürü olarak seçildiğinin açık olduğu, davacının hisse devrinin Ticaret Sicil Gazetesinde tescil ve ilan ettirmediğinin açık olduğu; dolayısıyla bu devrin şirket içi ilişkiler bakımından geçerli olduğu, davacının şirketi temsil yetkisinin sona erdiğine ilişkin bir karar alınmadığının da açık olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Kanuni Temsilcilerin Ödevi" başlıklı 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, temsilcilerin bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden tüzel kişiden tamamen veya kısmen alınamayan vergi ve buna bağlı alacakların kanuni ödevlerini yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı öngörülmüştür.

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un mükerrer 35. maddesinde, tüzel kişilerle küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin mal varlığından tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacaklarının, kanuni temsilcilerin ve tüzel kişiliği olmayan teşekkülü idare edenlerin şahsi mal varlıklarından bu Kanun hükümlerine göre tahsil edileceği, tüzel kişilerin tasfiye haline girmiş veya tasfiye edilmiş olmalarının, kanuni temsilcilerin tasfiyeye giriş tarihinden önceki zamanlara ait sorumluluklarını kaldırmayacağı.

55. maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere 7 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı hüküm altına alınmıştır.

Dosyanın incelenmesinden asıl borçlu … Gıda ve Temizlik Ür. San. Tic. Ltd. Şti'ne 05/12/1997 tarihinde kanuni temsilci olarak atanan ve 11/05/1998 tarihinde hisselerini devreden davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla asıl borçlu şirketin vergi borçlarının tahsili amacıyla düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istemiyle açılan davada; Vergi Mahkemesince davacının hissesini devrettiği tarihten sonra da şirketin kanuni temsilcisi olduğunun ortaya konulamadığından kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.

Öte yandan; davacının şirket hisselerini devretmesiyle ortaklık sıfatı sona ermekle birlikte, şirketi temsil yetkisinin sona erdiğine ilişkin ayrıca bir karar alınmadığı açık olup, 13/01/2016 tarihinde bilgisayar ortamında yapılan tüzel kişilik ortaklık ve yöneticilik sorgulamasında halen yönetici ve ortak göründüğü ve dosyada şirkete yeni bir müdür seçildiğine ilişkin bir bilgi veya belgeye rastlanmadığı göz önünde bulundurulduğunda;

aksine bir karar alınmadığı ve davacı tarafından aksi ispat edilmediği sürece asıl borçlu şirketi 5 yıl süreyle temsil yetkisi devam ettiğinden, 1997-2002 yılları arasında kanuni temsilci sıfatı devam eden davacının sorumluluğuna gidilebileceği amme alacağının öncelikle asıl borçlu şirketten tahsili amacıyla yapılan işlemlerinin incelenmesi suretiyle bir karar verilmesi gerekirken ortaklık sıfatı sona eren davacının, kanuni temsilcilik sıfatının da sona erdiğinden bahisle sorumluluğuna gidilemeyeceği gerekçesiyle verilen Vergi Mahkemesi kararında yasal isabet bulunmamaktadır.

(X) KARŞI OY

1998 yılında gerçekleşen hisse devri sonucu şirkette ortaklık sıfatı sona erse de, 2002 yılının 12. ayının 5'ine kadar yöneticilik görevi devam eden davacının hisse devriyle kanuni temsilciliği de sona erdiğinden bahisle davanın kabulüne yönelik Mahkeme kararı hukuka uygun düşmemiştir.

Öte yandan fiili zamanaşımı VUK-114-fiili zamanaşımında 6183 sayılı Kanunun 102. maddesinde ne zaman başlayıp ne zaman sona erdiği düzenlenmiştir.

Şu halde, davacı hakkında VUK 10. madde anlamında kusura dayalı sorumluluk hususu ile 2002 yılına ilişkin devreden ödeme emriyle takip olunan amme alacağının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı hususuda değerlendirilerek bir karar verilmek üzere bozulması gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına gerekçe yönünden katılmıyorum.