Danıştay 4. Daire E.2017/3812 K.2021/6330

Dava konusu istem: Davacı adına, takdir komisyonu kararına istinaden re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı 2009 yılı kurumlar vergisi ile 2009/1-3,4-6,7-9 ve 10-12 dönemleri geçici vergilerin kaldırılması istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine Vergi Mahkemesinin temyize konu kararıyla; takdir komisyonu tarafından başkaca hiç bir inceleme ve araştırma yapılmadan matrah belirlemesi yapıldığı, ilgili dönemde davacı şirketin gelir elde ettiği hususunda herhangi bir tespit yapılmadığı, dönem matrahı belirlenirken hasılat unsurunun yanında giderlerin de gözönünde bulundurulmadığı, takdir komisyonunca matrah takdirine ilişkin komisyon kararında tespit edilen matraha nasıl ulaşıldığına ilişkin somut tespitlerin yer almadığı, takdirin dayanağının gösterilmediği,

bir takım varsayımlardan hareketle matrah tespit edildiği anlaşıldığından dava konusu vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisi ile kurum geçici vergisi tarhiyatlarında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Mahkeme kararının gerekçesinin değiştirilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 113. maddesinde, zamanaşımı, süre geçmesi suretiyle vergi alacağının kalkması olarak tanımlanmış, bu durumun mükellefin bu hususta bir müracaatı olup olmadığına bakılmaksızın hüküm ifade edeceği belirtilmiş. 114. maddesinde ise, "Şu kadar ki, vergi dairesince matrah takdiri için takdir komisyonuna başvurulması zamanaşımını durdurur.

Duran zamanaşımı mezkur komisyon kararının vergi dairesine tevdiini takip eden günden itibaren işlemeye devam eder." denilmiştir.

Buna göre, takdir komisyonu kararlarına istinaden yapılan re'sen tarhiyatlarda zamanaşımı hususunun olup olmadığının tespiti için takdir komisyonuna sevk tarihi, takdir komisyonu kararının vergi dairesine tevdi tarihi, ihbarnamenin tebliğ tarihi ve takdir komisyonunda geçen süreye (takdir komisyonuna sevk tarihi ile takdir komisyonu kararının vergi dairesine tevdi tarihi arasındaki süre) bakılarak karar verilmelidir.

213 sayılı Kanunun 30. maddesinde sayılan re'sen vergi tarhını gerektiren sebeplerin varlığı halinde, vergi inceleme elemanlarınca ilgili dönem matrahı re'sen tarh edilebileceği gibi takdir komisyonuna sevk edilerek de söz konusu işlem yapılabilir. Kanunun 74. maddesinde, takdir komisyonlarının görevlerini yaparken takdir sebeplerinin bulunup bulunmadığını inceleyemeyeceği, hatalı gördüğü işlemlerde ilgili vergi dairesini yazı ile ikaz etmeye mecbur olduğu hükme bağlanmıştır. Bu itibarla, takdir komisyonu takdir nedenleri ile ilgili herhangi bir belirleme yapma veya değiştirme hakkına sahip değildir.

Sözü edilen yasa kuralları uyarınca, takdir komisyonu kararına göre yapılan tarhiyatlarla ilgili uyuşmazlıklarda zamanaşımı ile ilgili hususların çözümünde, genel ilke olarak takdir komisyonuna sevkle tarh zamanaşımının durduğunun kabulü gereklidir. Takdir komisyonuna sevk edilme sebepleri ise mahkemece ayrıca değerlendirilmelidir. Dolayısıyla, yalnızca takdire sevk tarihine bakılarak takdir komisyonuna sevkin, zamanaşımını durdurmak amacıyla yapıldığının bu çerçevede kabulüne imkan bulunmamaktadır. Mevcut vergi incelemeleri tamamlanmadan da takdire sevk işleminin bu kapsamda yapılabileceği ve tamamlanan inceleme sonucunda elde edilen bilgi ve verilerin takdir komisyonunca da değerlendirilebileceği tabiidir.

Dosyanın incelenmesinden, davacının vergi ziyaı cezalı 2009 yılı kurumlar vergisi ile 2009/1-3,4-6,7-9 ve 10-12 dönemleri geçici vergilerin re'sen takdiri için 18/12/2014 tarihinde takdir komisyonuna sevk edildiği, 26/11/2015 tarihli takdir komisyonu kararlarıyla matrah takdirinin yapıldığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, 2009 yılına ilişkin olarak 31/12/2014 tarihinde dolacak olan tarh zamanaşımı süresinin dolmasından önce 18/12/2014 tarihinde yapılan takdire sevk işlemi ile 213 sayılı Kanunun 114. maddesi uyarınca işlemeye devam eden tarh zamanaşımı süresi durmuş olmakla beraber, takdir komisyonu kararının vergi dairesine tevdiini takip eden günden itibaren duran zamanaşımı tekrar işlemeye başlamaktadır. Olayda da, zamanaşımı süresinin dolmasına 13 gün kalmış iken, 18/12/2014 tarihinde yapılan takdire sevk neticesinde düzenlenen takdir komisyonu kararı üzerine aynı zamanda idareye tevdii tarihi olan 09/12/2015 tarihli ihbarname ile dava konusu cezalı tarhiyatların yapıldığı ve 24/12/2015 tarihinde de davacıya tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Somut olayda, takdir komisyonu kararının idareye tevdii üzerine ihbarnameler kalan 13 gün süre geçirilerek tebliğ edildiğinden cezalı tarhiyatlar zamanaşımına uğramış olup Vergi Mahkemesi kararında sonucu itibariyle hukuka aykırılık bulunmamaktadır.