Danıştay 4. Daire E.2022/32 K.2022/2448

Davanın konusu

Davacı tarafından, indirimli orana tabi satışları nedeniyle doğan katma değer vergisi iade alacağının vergi borçlarına mahsubu talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin …tarih ve …sayılı işlemin ve 23 Seri No'lu Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğin 7. maddesinin iptali ile eğer kaynak var ise devreden katma değer vergisi müsait ise önceki ay ve yıllardan katma değer vergisi yüklenebileceği ve vergi dairesinin aksi tezinin reddi gerektiği, yıllık iade edilebilir katma değer vergisinden anılan yıl indirimli oran eşik rakamı çıkarıldıktan sonra kalan rakam devreden katma değer vergisinden düşük ise ayrıca devreden katma değer vergisinden anılan yıl indirimli oran katma değer vergisi eşik rakamının çıkarılmasının reddedilmesi istenilmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. ve 5. maddesine uygun bulunmayan dava dilekçesinin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde, idarî davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı, dilekçelerde tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idarî işlemin yazılı bildirim tarihinin, tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktarın gösterileceği.

5. maddesinde ise, her idari işlem aleyhine ayrı ayrı dava açılacağı, ancak aralarında maddi veya hukuki yönden bağlılık ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunan birden fazla işleme karşı bir dilekçe ile dava açılabileceği, birden fazla şahsın müşterek dilekçe ile dava açabilmesi için davacıların hak veya menfaatlerinde iştirak bulunması ve davaya yol açan maddi olay veya hukuki sebeplerin aynı olması gerektiği düzenlenmiştir.

Aynı Kanunun 14. maddesinin 3. fıkrasında, dilekçelerin, Danıştay’da daire başkanının görevlendireceği bir tetkik hakimi, idare ve vergi mahkemelerinde ise mahkeme başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından, a) görev ve yetki, b) idari merci tecavüzü, c) ehliyet, d) idari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, e) süre aşımı, f) husumet, g) 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden sırasıyla inceleneceği.

15. maddenin 1/d bendinde, dilekçelerde 14. maddenin 3/g bendinde yazılı hususlarda kanuna aykırılık görülmüşse otuz gün içinde 3. ve 5. maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmek üzere dilekçenin reddine karar verileceği, 15. maddenin 5. fıkrasında ise birinci fıkranın (d) bendine göre dilekçenin reddedilmesi üzerine, yeniden verilen dilekçelerde aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde davanın reddedileceği kurala bağlanmıştır.

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca, yargı yerlerince iptali istenen idari işlemle sınırlı olarak inceleme yapılabileceğinden, talebin tereddüte yer vermeyecek şekilde açık ve incelemeye konu olabilecek nitelikte olması gerekmektedir. Ayrıca, yukarıda yer verilen hükümlere göre, birden fazla işleme karşı tek bir dilekçeyle dava açılabilmesi için, aralarında maddi veya hukuki bir bağ ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunması, diğer bir deyişle işlemlerden biri hakkında karar verilmesinin diğer işlem hakkında verilecek kararı da etkiliyor olması, aynı yargılama yöntemiyle sonuca ulaşılabilmesi, farklı hukuki yorumlara ihtiyaç duyulmaması gerekmektedir.

Dosyanın incelenmesinden; dava dilekçesinin sonuç ve istem bölümünde, davacı tarafından, "indirimli orana tabi satışları nedeniyle doğan katma değer vergisi iade alacağının vergi borçlarına mahsubu talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin …tarih ve …sayılı işlemin ve 23 Seri No'lu Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğin 7. maddesinin iptali ile eğer kaynak var ise devreden katma değer vergisi müsait ise önceki ay ve yıllardan katma değer vergisi yüklenebileceği ve vergi dairesinin aksi tezinin reddi gerektiği,

yıllık iade edilebilir katma değer vergisinden anılan yıl indirimli oran eşik rakamı çıkarıldıktan sonra kalan rakam devreden katma değer vergisinden düşük ise ayrıca devreden katma değer vergisinden anılan yıl indirimli oran katma değer vergisi eşik rakamının çıkarılmasının reddedilmesi" istemlerine yer verildiği, davacının dava dilekçesinde ve dilekçenin sonuç kısmında yer alan istemlerinde iptali istenilen işlemlerin net olarak anlaşılamadığı, idari işlem mahiyetinde karar verilmesi isteminde bulunduğu ve istemlerin bu haliyle karşılanmasının mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

Buna göre, davacı tarafından, indirimli orana tabi satışları nedeniyle doğan katma değer vergisi iade alacağının vergi borçlarına mahsubu talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin …tarih ve …sayılı işlemin iptali isteminde bulunmak üzere, davanın sebeplerinin dayandığı delillerle birlikte açık ve net olarak belirtilerek,

23 Seri No'lu Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğin 7. maddesinin iptali isteminde bulunulması suretiyle ve açılacak dava veya davalar için husumet de doğru hasıma yöneltilerek ayrı bir dava, eğer dava konusu edilecek ise, idari eylem ve işlem mahiyetinde talep içermeyecek şekilde arasında maddi veya hukuki bir bağ ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunmayan iptali istenilen idari işlemlerin her birine karşı ayrı birer dava açılmakta serbest olunmak üzere, yeniden dava-davalar açılmak üzere dava dilekçesinin yukarıda sözü edilen 3. ve 5. madde hükümleri uyarınca reddi gerekmektedir.

(X) KARŞI OY

Dava dilekçesi münderecatından, olayda dilekçenin reddini gerektirir usuli eksiklik bulunmadığı dolayısıyla, dosyanın tekemmül ettirilmek üzere dava dilekçesinin davalı idareye tebliği gerektiği görüşüyle aksi yöndeki Dairemiz kararına katılmıyorum.