Danıştay 4. Daire E.2023/10182 K.2024/5774

Dava konusu istem: 28/10/2011 tarih ve 28098 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve 2011/2281 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile uygulama alanı ilan edilen Tokat İli, Niksar İlçesi, ... Köyünde yapılan toplulaştırma işleminin ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin kısmının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporunda belirtilen teknik açıklamalar da göz önüne alındığında, davacının eski ... parselinin bulunduğu yerden toplulaştırma yapıldığı, davacıya yeni verilen yerin eski parselin çok büyük bir kısmını kapsadığı, fiziki ötelemenin yapılmadığı, uygulama alanındaki kamu ortak kullanım kesintisinin yasal sınır olan %10'un altında kaldığı,

davacıya ait eski yerler ile yeni verilen yerin arazi derecelendirme puanları ile bu parsellerin birbirleriyle olan denklik dönüşüm katsayılarının ilgili mevzuata uygun olarak belirlendiği ve davacıya hak ettiğinden daha az yer verilmediği, bir diğer yandan, dava dilekçesinde davacı tarafından toplulaştırılan arazisinin üçgenleştirildiği, tarla olarak kullanışsız olduğu, önceden dikdörtgen şekilde olduğu, davalı idarece kendisine verilen cevapta, komşu parsel olan ... parseldeki sabit tesisler nedeniyle taşınmaz cephesinin değiştirilemediği, aslında bunun mümkün olduğu belirtilmekte ise de;

keşif esnasında bu alanda herhangi bir ağaçlık alan bulunmasa da davacıya ait ... ada ... nolu parselin cephesinin komşu parseldeki ağaçlık duruma göre belirlendiği, parselin, davacının iddia ettiği gibi kullanılamaz ve çok köşeli şekilde bulunmadığı, sadece eski ... parsele komşu olduğu kısımda hafif bir eğim bulunduğu ancak eski ... parsele göre çok daha düzgün olduğu, eski ... no'lu parselin yaklaşık 56 mt yola cephesi olduğu halde toplulaştırma sonrası yeni ... ada ... no'lu parselin yaklaşık 71 mt.yola cephesi olduğu, genel olarak bakıldığında toplulaştırmanın davacı taşınmazlarının lehine yapıldığının görüldüğü,

... ada, ... parselde toplulaştırılmasına yönelik tahsis işleminin toplulaştırma ilke ve kurallarına uygun olduğu anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; arazi toplulaştırması sonucu davacıya mümkün olduğu kadar eski arazisine eşdeğer ve tek parselde arazi verilmeye çalışılması ve istekleri dikkate alınarak arazisinin yoğun olduğu bölgede veya en büyük parselinin etrafında toplanarak arazi verilmeye çalışılması,

yine mümkün olduğu kadar parsel şeklinin dikdörtgen olmasına dikkat edilmesi gerekmekte olup, uygulamaya giren davacının hissedarı olduğu... ve ... parsel sayılı iki taşınmazın davacı istemi doğrultusunda bir araya toplanarak ... parselin bulunduğu alanda oluşturulan ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın müstakil olarak davacıya tahsis edildiği görülmekte ise de, söz konusu parselin şeklinin dikdörtgen olmadığı, yola cephesinin de düzgün bir şekilde olmayıp parselin en dar kısmından yola cephe verildiği;

idarece komşu ... parselde bulunan sabit tesis niteliğindeki bahçe nedeniyle taşınmazın bu şekilde oluşturulduğu belirtilmekle birlikte, sabit tesis tutanağında ... parselin bulunmadığı, ayrıca 2013 yılı uydu görüntülerinde ... parsel sayılı taşınmazda sıralı ağaçlar görülmekle birlikte, bahçe ve ağaçların 2018 uydu görüntülerinde ve keşif sırasında bulunmadığı, davacı tarafından alanda bulunan kavak ağaçlarının 2 yıl önce kesildiği yolundaki beyanı ile dosyada bulunan bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, anılan ağaçların dava konusu arazi toplulaştırması işleminin kesinleşmesinden önce kesildiği anlaşıldığından,

uygulama sonucu davacıya tahsis edilen ... ada, ... parselin yine bulunduğu yerde ve fakat dikdörtgen şeklinde oluşturulmasına herhangi bir engel bulunmadığı sonucuna varıldığı, bu durumda, arazi toplulaştırması sonucu ... parsel sayılı taşınmaz karşılığı davacıya ... parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alandan ve dikdörtgen şeklinde bir parsel verilmesi mümkün olup, olmayan parsel oluşturulmak suretiyle davacıya tahsis yapılmasına ilişkin dava konusu toplulaştırma işleminde hukuka uygunluk, davanın reddi yolundaki idare mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.

Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Yeni oluşturulan ... ada ... parselin eski ... ve ... parsellere göre düzgün planlandığı, yeni oluşturulan parselin büyük bir kısmının aynı yerde kaldığı, eski ... parselin güneyinde bulunan eski kadastral yolun verimli tarım arazilerinin ortasından güneybatıda bulunan yola bağlandığı, bu yolun proje kapsamında iptal edilerek ilgili parselin güneyine cephe oluşturacak şekilde yeniden planlandığı, tarımsal faaliyetlerin fazlaca yapılmadığı sınırdan yeni yol planlanarak kadastro yolunun verimli araziye olan olumsuz etkisinin azaltıldığı belirtilerek, toplulaştırma işleminin hukuka uygun olduğu belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

28/10/2011 tarih ve 28098 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve 2011/2281 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile uygulama alanı ilan edilen Tokat İli, Niksar İlçesi, ... Köyünde yapılan toplulaştırma işleminin ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin kısmının iptali istemiyle açılan davada verilen iptal kararı, davalı idare tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden. Tokat İli, Niksar İlçesine bağlı bazı yerleşim yerlerinin Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının... tarihli ve ... sayılı yazısı üzerine 22/11/1984 tarihli ve 3083 Sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunun 3. ve 8. maddelerine göre Tarım Reformu Uygulama Alanı olarak tespit edildiği ve bu kararın 28/10/2011 tarih ve 28098 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği,

Niksar İlçesi, Haydarbey Köyünün 3083 Sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlemesine Dair Tarım Reformu Kanununun 6. maddesi ve bu Kanun'a ait Uygulama Yönetmeliği'nin 20. maddesi ve Teknik Talimatın 34. maddesine göre Zorunlu Toplulaştırma Alanı Olarak İlan Edilmesine dair ... tarih ve ... sayı ile Tarım Reformu Genel Müdürlüğünce Makam Oluru alındığı, 18/03/2016 tarihinde 1. Askı, 29/09/2016 2. Askı, 12/03/2017 3. Askı ve 01/06/2017 tarihinde tescil askılarının yapıldığı, 05/10/2018-19/10/2018 tarihleri arasında yer teslimlerinin yapıldığı, kontrol ve tescile esas dosyaların 19/02/2019 tarihinde Tokat Kadastro Müdürlüğüne gönderildiği,

25/03/2019 tarihinde de tapu tescilinin yapıldığı, davacının ... parsel sayılı taşınmazının ... ada, ... parsel olarak toplulaştırılmasına yönelik toplulaştırma işleminin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Davacının dilekçesine istinaden Tarım Reformu Genel Müdürlüğü'nün 12/06/2017 tarihli cevap yazısında, "komşu parseliniz olan ... nolu parselde bulunan sabit tesis (bahçe) nedeniyle yol cephenizde genişletme yapılamamaktadır" ibaresi üzerine mevcut sabit tesis tutanaklarının incelendiği ve sabit tesis tutanaklarında da ... nolu parselin yer almadığı anlaşılmaktadır.

Yeni oluşturulan ... ada ... parselin cephesinin komşu parseldeki ağaçlık duruma göre belirlendiği, 2013 yılı Google Earth görüntülerinde ... nolu parselin güney batı kısmında yaklaşık 70 metre yola cepheli ve 2400 m2'lik kısmında sıralı ağaçlar olduğunun görüldüğü, 2017 yılı Google Earth görüntülerinde de bu ağaçlık kısmın kısmen de olsa devam ettiği görülmektedir.

Toplulaştırma çalışmalarının 2013 yılında başladığı ve 01/06/2017 tarihinde 15 günlük tescil askısına çıkarıldığı anlaşıldığından, davacıya ait ... ada, ... parselin cephesinin komşu parseldeki ağaçlık duruma göre belirlendiği anlaşıldığından dava konusu işlemin iptali yolunda verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği görüşüyle onamaya dair Daire kararına katılmıyorum.