Danıştay 4. Daire E.2023/12019 K.2023/5916

Dava konusu istem: Konya İli, Beyşehir İlçesi, … Mahallesi mevkiinde, … Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi tarafından yapılması planlanan "Akdağ Rüzgar Enerji Santraline Yardımcı Kaynak Güneş Enerji Santrali" projesi ile ilgili olarak, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından verilen … tarihli, … sayılı ''Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Olumlu'' kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince verilen kararda; dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden, proje alanındaki biyolojik çeşitliliğin araştırılması ve ekosistem etkilerinin belirlenmesi amacıyla Ortinolojik İzleme ve Değerlendirme Raporu hazırlanmış olduğu, ÇED Raporunun mevzuata uygun olarak ve ilgili kurumlardan görüşler alınarak hazırlanmış olduğu, atıkların nasıl bertaraf edileceğinin ve alınacak önlemlerin ÇED Raporunda yer aldığı,

faaliyet alanının %70-75 oranında taşlık ve kayalık alanlarla kaplı ve ot veriminin düşük olması nedeniyle projenin gerçekleştirilmesi halinde mahalledeki hayvancılık üzerine etkisinin düşük olacağı, faaliyet alanının tarım arazisi niteliğinde olmadığı, bitki florası yoğunluğunun düşük olması nedeniyle sahada yapılması muhtemel arıcılık faaliyeti üzerine etkisinin de düşük olacağı, proje sahasının bakı yönünün güneş ışınım değerleri açısından olumlu olduğu ve önünün açık olduğu, herhangi bir tarım veya yerleşim alanının güneş yansımalarından olumsuz etkilenmesinin muhtemel olmadığı,

güneş enerji santralini oluşturan cam yüzeylerden yansıyacak güneş ışığının çevresine zarar verme riskinin çok düşük olduğu, güneş panellerinin yerleştirileceği bakıdan dolayı yakın mesafesindeki orman bitkileri üzerinde olumsuz etki yaratmayacağı, seçilen yerin faaliyet için elverişli bir yer olduğu, faaliyet alanının taşlık, kayalık ve tarıma elverişsiz olmasının olumlu olduğu, güneş enerji santrali projesinin su kaynaklarına bir etkisinin olmayacağı, gerek imalat gerekse işletme aşamasında patlatma yapılmayacağı için Afete Maruz Bölgede olumsuz bir durumun söz konusu olmayacağı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Bilirkişi raporunun hükme esas alınabilecek nitelik ve yeterlilikte olmadığı, sadece ÇED Raporundaki tahhhütlerin tekrar edilmesiyle yetinildiği, taahhütlerin bilimsel olarak gerçekçi olup olmadığına dair bir incelemenin yapılmamış olduğu, ÇED dosyasındaki veriler ile proje sahasındaki somut durum dikkate alındığında, bilirkişi heyetinde bir flora-fauna uzmanı biyolog ile bir orman mühendisinin de bulunması gerektiğinin görüleceği anılan uzmanlık alanlarından bilirkişilerin bilirkişi heyetinde yer almaması nedeniyle bu alanlardaki bilirkişi değerlendirmelerinin eksik ve hatalı olduğu,

ÇED Raporunda dava konusu projeye ilişkin bir Ornitoloji Raporunun bulunmadığı, 2016 yılında RES projesi için hazırlanmış olan Ornitolojik İzleme ve Değerlendirme Raporunun GES projesine ilişkinmiş gibi sunulmaya çalışıldığı, flora çalışmasının yeterli olmadığı fauna çalışmasının ise hangi tarihlerde ve hangi yöntemlerle yapıldığının belli olmadığı, proje sahasının ardıç ağaçları ile kaplı bir ormanlık saha olduğu, buna rağmen ÇED Raporunda proje sahasında kesilecek ağaç türü ve sayısına, kesilecek ağaçların bölgedeki orman ekosistemi üzerindeki etkilerine dair değerlendirmenin bulunmadığı,

diğer taraftan ziraat mühendisi bilirkişi tarafından kesilecek ağaç sayısı birkaç yüz adet olarak ifade edilmiş ise de bu sayının nasıl hesaplandığının belli olmadığı, dosyaya sunulan video kaydından da anlaşılacağı üzere proje sahasında binlerce ağacın yer aldığı, Mahkeme kararında bu hususun değerlendirilmemiş olduğu, ağaç kaybının erozyona yol açacağı, erozyon ve heyelan riskinin köyün su kaynaklarına olası etkilerinin bilirkişi raporunda değerlendirilmediği, proje sahasına ait Jeolojik Etüd Raporunun bulunmadığı, ÇED Raporu ekinde sunulan Jeolojik Etüd Raporunun RES projesine ait olduğu,

proje sahasının tamamının afete maruz bölge sınırları içinde kaldığı, projenin gerçekleştirilmesi için alternatif sahaların mevcut olduğu ancak bilirkişi tarafından bu hususa ilişkin herhangi bir değerlendirme yapılmadığı, ÇED Raporunda hangi marka ve model güneş paneli kullanılacağına dair bilginin yer almaması nedeniyle panelin üretim sürecinde kullanılan kimyasalların denetlenemediği, adil yargılanma hakkının ihlal edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

1-Davalı idare tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. 2-Davalı yanında müdahil tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Uyuşmazlığın çözümü amacıyla mahallinde yeniden keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılması ve bunun sonucunda düzenlenecek raporun incelenmesi suretiyle uyuşmazlığın esası hakkında yeniden karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.