Danıştay 4. Daire E.2023/12411 K.2023/5421

Dava konusu istem: Samsun İli, Kavak İlçesi, ... Mahallesi mevkiinde, davacı şirket tarafından gerçekleştirilmesi planlanan “Rn:... nolu Kalker Ocağı Kapasite Artışı ve Kırma Eleme Tesisi projesi” için yapılan e-ÇED başvususunun komisyon üyesi olan Orman Genel Müdürlüğünce uygun görülmediğinden bahisle Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği'nin 6. maddesinin 4. fıkrası uyarınca Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) sürecinin sonlandırılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine İdare Mahkemesince verilen kararda; dosyadaki bilgi ve belgeler, Mahkemelerinin 23.03.2023 tarihli ara kararına istinaden, Samsun Orman İşletme Müdürlüğünce gönderilen cevabi yazı ve ekleri ile bilirkişi raporlarının birlikte incelenmesinden.

ÇED Yönetmeliğinin 6. maddesinin 4. fıkrasında, projenin gerçekleştirilmesinin mevzuat bakımından uygun olmadığının tespiti halinde, aşamasına bakılmaksızın sürecin sonlandırılacağı düzenlenmiş olmakla birlikte, olayda davalı idarece dava konusu işleme gerekçe olarak gösterilen Orman Genel Müdürlüğünün olumsuz görüş verilmesine ilişkin yazılarında, alanda yaklaşık 84.500 adet ağaç kesileceği, orman bütünlüğünün bozulduğu,

Samsun-Çorum Devlet Karayolu ile yerleşim yerine yakın olduğu ve orman halk ilişkileri açısından olumsuz sonuçlarının olacağı değerlendirmelerinde bulunulmuş ise de, bilirkişi raporunda yapılan tespitler de dikkate alındığında, alanda kesilecek ağaç miktarının görüş yazılarında belirtilen miktardan çok daha az olduğu (görüş yazılarında çalı ve dikenlerin de ağaç olarak değerlendirilmiş olması nedeniyle), dava konusu proje sahasında faaliyete devam etmekte olan kalker ocağının bulunuyor olması ve yaklaşık 319.859 hektar orman alanının 33.880 hektarlık kısmının proje sahası olarak belirlenmiş olması nedeniyle,

tek başına işbu projenin orman bütünlüğünün bozulmasına neden olmayacağı, proje sahasının güneyinde tapulu tarım arazileri ve devamında yol, kuzeydoğu kısmında tapulu tarım arazileri, güneydoğu kısmında kuru dere, batısında 100 metre sonrasında kuru dere, kuzeyinde 200 metre sonrasında kuru dere bulunması nedeniyle, proje sahasının ... ada, ... nolu orman parselinin diğer kısımları ile belirgin bir şekilde ayrıldığı, diğer taraftan, gerek halkın katılımı toplantısına ilişkin düzenlenen tutanakta projenin halk tarafından istenilmediğine ya da halkın projeye karşı çıktığına yönelik bir bilginin yer almaması,

gerekse de proje sahasının yerleşim yerine ve karayoluna mesafesi dikkate alındığında, projenin orman halk ilişkilerini olumsuz etkileyeceğinden söz etmeye olanak bulunmadığı, davalı idarece de Orman Genel Müdürlüğünün görüş yazısı haricinde başkaca bir inceleme ve değerlendirmenin de yapılmadığı anlaşıldığından, ÇED sürecinin sonlandırılmasına yönelik tesis edilen dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin Orman Genel Müdürlüğünce verilen olumsuz görüşe istinaden tesis edildiği, kalkerin Ülkemizde jeolojik olarak sıkça bulunan bir malzeme olması sebebiyle kamu yararından bahsedilmesinin mümkün olmadığı, proje alanının yerleşim yerlerine ve Samsun-Çorum devlet yoluna yakınlığı göz önüne alındığında yapılacak madencilik faaliyetlerinden yöre halkının ve biyolojik canlılığın zarara uğrayacağı belirtilerek, Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı vekili tarafından, dava konusu kalker ocağı kapasite artışı ve kırma eleme tesisi projesi kapsamında tek bir kurumun olumsuz görüşü sebebiyle ÇED sürecinin sonlandırılmasının hukuka uygun olmadığı belirtilerek usul ve hukuka uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.