Danıştay 4. Daire E.2023/12764 K.2024/6570

Dava konusu istem: Aksaray Ortaköy Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi kapsamında, Aksaray İli, Ortaköy İlçesi, ... köyünde yer alan ve davacıya ait ... ve ... parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda yapılan arazi toplulaştırmasının anılan parsellere ilişkin kısmının iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K... sayılı kararda; davacıya ait ... parsel numaralı taşınmaza karşılık ... ada ... parselin tahsis edildiği, hem hukuki olarak hemde fiili olarak tahsise ve tescile konu edilmesi uygun olmayan höyük alanının, ... ada ... nolu parselin sınırları içerisinde bırakılarak davacı ile annesi ve kardeşleri adına tahsise ve tescile konu edilmesinde ayrıca ... nolu kadastro parselinin üzerinde bulunan ve sabit tesis niteliğinde olan sondaj kuyusunun dikkate alınmaması noktalarında dava konusu işlemin toplulaştırmanın amacına ve ilkelerine aykırı olduğu, dava konusu toplulaştırma işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Bölge İdare Mahkemesi kararının kısmen onanması, kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Davalı idarenin, Aksaray İli, Ortaköy İlçesi, ... Mahallesi ... sayılı parsele ilişkin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü temyiz nedenleri, kararın buna ilişkin kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. Davalı idarenin kararın Aksaray İli, Ortaköy İlçesi, ... Mahallesi ... sayılı parsele ilişkin kısmına yönelik temyiz istemine gelince;

Dava Aksaray İli, Ortaköy İlçesi, ...

Mahallesi ... parselde bulunan su kuyusu ve ağaçlar dikkate alınmaksızın toplulaştırma işlemi yapıldığı iddiasıyla açılmış olup, dosyaya sunulan 08/07/2021 tarihli bilirkişi raporunda, sondaj kuyusunun, davacının tek başına maliki olduğu ... nolu kadastro parseli üzerinde olmadığı, davacının murisi ... adına kayıtlı ... nolu kadastro parseli üzerinde bulunduğu, bu nedenle incelemenin ... parsel yönünden yapıldığı, ... parsel karşılığında toplulaştırma işlemi sonucunda ... ada ... nolu parselin tahsis edildiği,

bu parsellerin eşdeğer parseller olmasına karşın ... nolu kadastro parseli içinde yer alan sondaj kuyusunun ... ada ... parsel sınırları dışında bırakıldığı, sabit tesis niteliğinde olan su kuyusu dikkate alınmadan yapılan dağıtımın toplulaştırmanın amacına ve ilkelerine aykırı olduğu belirtilmiştir.

Bahse konu bilirkişi raporu esas alınarak verilen ... İdare Mahkemesi' nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; "davacının tek başına ve iştiraken malik olduğu Aksaray ili, Ortaköy ilçesi, ... köyü ... ve ... parsel sayılı taşınmazların bulunduğu alanda yapılan arazi toplulaştırma işleminin mevzuat hükümleri ile toplulaştırmanın amaç ve ilkelerine uygun olmadığı anlaşıldığından, dava konusu toplulaştırma işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır" denilmek suretiyle iptal kararı verilmiştir.

Taleple bağlılık ilkesine aykırı olarak, bilirkişi raporu ile, dava konusu edilen ... nolu kadastro parseli ile ilgili herhangi bir değerlendirme yapılmadan, su kuyusunun bulunduğu ... parsel yönünden inceleme yapıldığı ve raporun taraflara tebliğinden sonra davacı tarafından dosyaya, davanın sehven ... parsel yönünden açıldığı, asıl dava konusu edilenin su kuyusunun bulunduğu ... parsel olduğu yönünde bir dilekçe sunulmadığı ve bu yönde bir irade beyanının olmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, hakkında herhangi bir inceleme yapılmadığı halde ... parsel yönünden toplulaştırma işleminin iptaline karar verilmiş olmasında hukuka uyarlık görülmemiştir.

Diğer taraftan, hangi parselin dava konusu edildiği açıklığa kavuşturularak ... parsel dava konusu ediliyor ise davacının bahse konu parsel yönünden ehliyetli olup olmadığı hususu değerlendirildikten sonra bu parsel yönünden karar verilmesi; ... parsel dava konusu ediliyor ise bu parsel yönünden bilirkişi raporu alındıktan sonra anılan parsel yönünden bir karar verilmesi gerekmektedir.