Danıştay 4. Daire E.2023/6995 K.2023/6941

Dava konusu istem: Davacı tarafından; Sivas İli, Merkez ... Mahallesi, ... Sokak, ... ada, ... parselde kayıtlı ana taşınmazın altında bulunan, ... tarih ve ... belge nolu Yapı Kullanım İzin Belgesinde depo olarak gösterilen ve hali hazırda Kafe/Çay Ocağı (... Çayevi) olarak kullanılan iş yerine verilen iş yeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin yapılan başvurunun reddine dair ... tarih ve E... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih E:... K:...sayılı karar ile.

Mahkemelerinin 01/10/2020 tarihli ara kararına davalı idarece verilen 19/10/2020 tarihli cevabi yazı ve ekindeki yapı ruhsatı ile yapı kullanma izin belgesinden, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatına konu işyerinin de yer aldığı yapının 8 mesken, 2 depo ve bodrum kömürlük ve sığınaktan oluştuğu, ayrıca yapıda kat irtifakı ve kat mülkiyetinin kurulu olmadığı ve maliklerin halihazırda arsa payı şeklinde hissedar olduklarının bildirildiği,

bu durumda, kart irtifakı veya kat mülkiyeti kurulu olmadığı ve bir yönetim planı da bulunmadığı anlaşılan ve tapu kayıtlarında arsa olarak görünen dava konusu yapıdaki depo niteliğindeki bağımsız bölümün işyeri olarak kullanımına ilişkin yapının bulunduğu arsa maliklerinin aldığı bir karar da bulunmadığından dava konusu işyerinin ruhsatının iptali istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu çay ocağının mimari projelere uygun olarak yapıldığı, söz konusu binanın mimari proje ve ruhsatına uygun olarak yapıldığının tespiti üzerine ... tarih ve ... belge numaralı yapı kullanma izin belgesinin düzenlendiği, binada imara aykırı bir durum tespit edilmediği için yapı kullanım izin belgesinin düzenlendiği, işyerinin mevzuat doğrultusunda ruhsatlandırıldığı, depolara ruhsat verilmesine engel bir mevzuat hükmünün bulunmadığı, depo nitelikli bağımsız bölümlerin ortak yerlerde projeye aykırı bir değişiklik yapılmadığı sürece işyeri olarak kullanılmasının kat maliklerinin iznine bağlı olmadığı belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Davacı tarafından; Sivas İli, Merkez ... (...) Mahallesi, ... Sokak, ... ada, ... parselde kayıtlı ana taşınmazın altında bulunan, ... tarih ve ... belge nolu Yapı Kullanım İzin Belgesinde Depo olarak gösterilen ve hali hazırda Kafe/Çay Ocağı (... Çayevi) olarak kullanılan iş yerine verilen iş yeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin yapılan başvurunun reddine dair Sivas Belediye Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada verilen iptal kararı, davalı idare tarafından temyiz edilmiştir.

İdari mahkemeler; yerindelik denetimi yapamazlar, yürütme görevinin kanunlarda gösterilen şekil ve esaslara uygun olarak yerine getirilmesini kısıtlayacak, idari eylem ve işlem niteliğinde veya idarenin takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı veremezler.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliği'n 6. maddesinin 2. fıkrasında, işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından imzalanacağı ve ruhsat için ayrıca meclis ya da encümence bir karar alınamayacağı düzenlemesine yer verildiği, idare hukukunun temel prensiplerinden biri olan yetki ve usulde paralellik ilkesi uyarınca, yasada aksine bir düzenleme bulunmadıkça, bir işlemin tesisinde uygulanan yetki ve usul koşullarının aynı işlemin geri alınması ve kaldırılması işlemlerinde de aynen uygulanmasının zorunlu olduğu,

bu durumda, belediye başkanı veya görevlendirdiği kişi tarafından imzalanarak verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının yetkide paralellik ilkesi uyarınca yine belediye başkanı ya da görevlendireceği bir yetkili tarafından iptal edilmesi gerekmektedir.

Uyuşmazlıkta, kat maliki tarafından ruhsatın iptali istemiyle yapılan başvurunun reddedilmesi üzerine tesis edilen işlemin iptalinin istenildiği, mahkeme kararıyla söz konusu ruhsatın doğrudan iptal edilemeyeceği, değerlendirme yapılmak suretiyle idarece ruhsatın iptal edilmesi gerektiği, böylesi bir durumun mülkiyet hakkının ihlali anlamına geleceği, ruhsat iptali için açılan davada davanın reddedilmesi gerektiği, 3. kişi tarafından İdareye başvurularak tesis edilen işlemlere karşı dava açılabileceği görüşüyle, Dairemiz çoğunluk kararına katılmıyorum.