Danıştay 4. Daire E.2023/7414 K.2023/5866

Dava konusu istem: İstanbul ili, Kadıköy ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde "Kafeterya" konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatıyla faaliyette bulunan işletmenin, verilen onbeş günlük süre içinde yeni yönetim planını ya da faaliyetini yönetim planına uygun hale getirmediğinden bahisle İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 13. maddesi gereği işyeri açma ve çalıştırma ruhsatının iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kadıköy Belediye Başkanlığı işleminin iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava konusu işletmenin bulunduğu apartmanın Yönetim Planı'nda davacıya ait işyerinin bulunduğu bağımsız bölümde açılamayacak işyerlerinin tahdidi olarak sayıldığı, bu yerler arasında kafeterya faaliyet türüne yönelik herhangi bir yasaklamanın konulmadığı, lokanta (restaurant) ve kafeteryanın farklı nitelikte işyerleri olması nedeniyle davacının mevcut Yönetim Planı kapsamında kafeterya ruhsatı ile faaliyet göstermesinde herhangi bir engelin bulunmadığı,

bu nedenle davacının Yönetim Planı'na uygun faaliyet göstermediği ve hususta kendisine yapılan süreli tebligat gereğini yerine getirmediği gerekçesiyle işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptali ile işyerinin mühürlenmesine ilişkin tesis olunan dava konusu işlemlerde hukuka uyarlılık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Yönetim Planı'nın 13. maddesi ile davaya konu bir numaralı bağımsız bölümün restaurant ve aşçı dükkanı olarak kullanımının yasaklandığı, işletmede sunulan hizmetin restaurant ve aşçı dükkanı tanımlarıyla uyumlu olduğu, bu nedenle faaliyetinin Yönetim Planına aykırı olduğu, davacıya idarelerince yeni yönetim planı getirilmesi ya da faaliyetin Yönetim Planına uygun hale getirilmesi için süre verildiği, süre sonunda yeni yönetim planı getirmeyen davacının ruhsatının iptal edildiği, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, dava konusu işlemin iptali yolundaki Mahkeme Kararına yaptıkları istinaf başvurusunun reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Yönetim Planında dava konusu işletmenin bulunduğu bağımsız bölüm hakkında restaurant ve aşçı dükkanı olarak kullanılamayacağı yönünde yasaklama getirildiği, davacının işyeri açma ve çalışma ruhsatının faaliyet konusunun "kafeterya" olduğu, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik Ek1/D'de "Lokanta, Ayakta Yemek Yenilen Yerler, Kafeterya, Yemeği Pakette Satan Yerler ve Benzeri İşyerleri" başlığıyla kafeterya ile lokantaların aynı kısımda düzenlendiği dikkate alındığında, davalı idare tarafından, kafeterya ruhsatlı işletmenin sunduğu hizmetler arasında lokantalar ve aşçı dükkanlarında olduğu gibi mutfak kullanmak suretiyle yemek hazırlama faaliyetinin de olup olmadığı somut olarak ortaya konulduktan sonra işlem tesis edilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanunun 4. maddesinde; “3. maddede belirtilen merciler, iznin verilmesi için yapılacak beyan ve incelemelerde aşağıda öngörülen genel kriterlere göre düzenlenecek yönetmeliği esas alırlar. a) İnsan sağlığına zarar vermemek, b) Çevre kirliliğine yol açmamak, c) Yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak” hükmüne yer verilmiştir.

634 Sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun kat mülkiyetinin kurulmasında istenilen belgelerin düzenlendiği 12. maddesinde, "Kat mülkiyetinin kurulması için, anagayrimenkulün kat mülkiyetine çevrilmesi hususunda o gayrimenkulün maliki veya bütün

paydaşlarının aşağıda yazılı belgeler ile birlikte tapu idaresinde istemde bulunması gerekir:... b)Bağımsız bölümlerin kullanılış tarzına, birden çok yapının varlığı halinde bu yapıların özelliğine göre 28 inci maddedeki esaslar çerçevesinde hazırlanmış, kat mülkiyetini kuran malik veya malikler tarafından imzalanmış bir yönetim plânı.

" "Yönetim planı" başlıklı 28. maddesiyle, "Yönetim planı yönetim tarzını, kullanma maksat ve şeklini yönetici ve denetçilerin alacakları ücreti ve yönetime ait diğer hususları düzenler.Yönetim planı, bütün kat maliklerini bağlıyan bir sözleşme hükmündedir.

Yönetim planında hüküm bulunmıyan hallerde, anagayrimenkulün yönetiminden doğacak anlaşmazlıklar bu kanuna ve genel hükümlere göre karara bağlanır.(Değişik: 13/4/1983 - 2814/11 md.) Yönetim planının değiştirilmesi için bütün kat maliklerinin beşte dördünün oyu şarttır. Kat maliklerinin 33 üncü maddeye göre mahkemeye başvurma hakları saklıdır.

Yönetim planı ve bunda yapılan değişiklikler, bütün kat malikleriyle onların külli ve cüzi haleflerini ve yönetici ve denetçileri bağlar.

Yönetim planının ve onda sonradan yapılan değişikliklerin tarihi, kat mülkiyeti kütüğünün (Beyanlar) hanesinde gösterilir ve bu değişiklikler yönetim planına bağlanarak kat mülkiyetinin kuruluş belgeleri arasında saklanır." hükmü, 32. maddesiyle, " Anagayrimenkul kat malikleri kurulu tarafından, sözleşme, yönetim planı ve kanun hükümleri uyarınca verilecek kararlara göre yönetilir.

Bütün kat malikleriyle külli ve cüzi halefleri, yönetici ve denetçiler, kat malikleri kurulunun kararlarına uymakla yükümlüdürler." hükmü getirilmiştir.

634 sayılı kat Mülkiyeti Kanunu'nun yukarıda yazılı maddelerinden anlaşılacağı üzere, kat mülkiyetinde yönetim planı, kat mülkiyetine geçiş süreci dahil, kat malikleri arasındaki hukuki ilişkileri düzenleyen, kat maliklerinin hak ve yetkileri ile borç ve yükümlülüklerinin belirlendiği, bütün kat maliklerinin uymakla zorunlu olduğu, ana gayrimenkulun yönetim koşullarının belirlendiği temel sözleşme niteliğindedir.

Dosyanın incelenmesinden; bakılmakta olan davanın, davacı tarafından "Kafeterya" konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatıyla işletilen "İstanbul ili, Kadıköy ilçesi, ... Mahallesi, ...

Caddesi, No:... " adresindeki işletmenin, bulunduğu apartmanın Yönetim Planına aykırı faaliyette bulunduğuna ilişkin şikayet üzerine davalı idare tarafından yapılan incelemede, Yönetim Planı'nın 13. maddesiyle "(Bir) sayılı bağımsız bölüm dükkan (İşyeri) olarak inşa edilmiş olup, bu işyerinin restaurant, aşçı dükkanı, lokal ya da dernek merkezi olarak kullanılması yasak olup, ancak market, oto galerisi, tuhafiye züccaciye parfümeri giyim eşyası mobilya, alım-satım işyeri olarak kullanılabilir." hükmünün konulduğu tespit edilerek,

21/06/2021 tarihli tebliğ tutanağı ile davacıya onbeş gün içinde yeni yönetim planını veya faaliyetini yönetim planına uygun hale getirmesi, aksi takdirde işletmenin mühürlenerek faaliyetten men edileceği hususu bildirilmiş, ardından da, ... tarih ve ... sayılı işlemle işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesi üzerine açıldığı görülmektedir.

Ancak dosya içeriğinden, dava konusu işleme dayanak yapılan Yönetim Planının herhangi bir değişikliğe uğrayıp uğramadığı, davacıya verilmiş olan ... tarih ve ... sayılı "Kafeterya" konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatına ilişkin alınmış bir kat malikleri kurulu kararının olup olmadığı, kat maliklerinin bu işletmeye yönelik muvafakatlerinin olup olmadığı hususları anlaşılamadığı gibi davacının işletmesiyle ilgili somut bir tespit ve değerlendirmeye de yer verilmediği görülmekle, Mahkemesince bu hususların araştırılması suretiyle ortaya çıkacak duruma göre yeniden bir karar verilmesi gerektiğinden temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlılık bulunmamıştır.

KARŞI OY(X)

Dosyanın incelenmesinden; davanın, Apartman Yönetim Planında, dava konusu işletmenin bulunduğu bir numaralı bağımsız bölümün, lokanta ve aşçı dükkanı olarak kullanılamayacağına ilişkin konulmuş olan yasaktan kaynaklandığı, işletmenin ise "Kafeterya" faaliyet konulu işletme ruhsatı ile çalıştığı anlaşılmaktadır.

Dolayısıyla uyuşmazlığın çözülebilmesi için öncelikle kafeterya faaliyet konulu işyerinin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik kapsamında hangi nitelikte olduğunun ortaya konulması gerekmektedir. Anılan Yönetmelik Ek1/D'de "Lokanta, Ayakta Yemek Yenilen Yerler, Kafeterya, Yemeği Pakette Satan Yerler ve Benzeri İşyerleri" başlığıyla kafeterya ile lokantaların aynı kısımda düzenlendiği hususu ile Türk Dil Kurumunun yayınladığı Türkçe Sözlükte 'Kafeterya'nın.

"1. Çay, kahve vb. içeceklerle bazı yiyeceklerin satıldığı yer, 2. Müşterilerin kendi kendilerine servis yaptıkları lokanta" olarak tanımlandığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, mahiyeti itibarıyla lokanta ile kafeteryanın aynı olduğu, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu düşüncesiyle Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyuyla Dairemizin bozma kararına gerekçe yönünden katılmıyorum.