Danıştay 4. Daire E.2024/1149 K.2024/2621

Dava konusu istem: Yalova ili, Altınova ilçesi, ... Mahallesi, … Altı, No:… adresinde, faaliyet gösteren "...Otel" adlı işyerinin işyeri açma ve çalışma ruhsatının; birden fazla kez 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu’na muhalefet edildiğinden bahisle anılan Kanun’un Ek 1. maddesi uyarınca, ruhsatının iptal edilmesine ilişkin Altınova Kaymakamlığının ...tarih ve ...sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:.., K:… sayılı kararda; konaklama tesislerinin tüm kayıtlarını bilgisayarda günü gününe tutmak, ve genel kolluk kuvvetlerinin bilgisayar terminallerine bağlanarak mevcut bilgi, belge ve kayıtları genel kolluk kuvvetlerine anlık olarak bildirmek zorunda olduğu, 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu'nun ikinci kez ihlali halinde ruhsatın iptal edileceği, olayda ise davacı tarafından 1774 sayılı Kanunun ikinci kez ihlal edildiğinden işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine Bölge İdare Mahkemesince verilen kararda.

1774 sayılı Kanun'un ek 1. maddesinde, Kanun kapsamındaki tesislerde anlık veri göndermeyen veya gerçeğe aykırı kayıt tutanlara ilk fiilden dolayı idari para cezası verileceği, aynı fiilin tekrarı halinde ise işletme ruhsatının iptal edileceği belirtilmekle beraber, Kanundaki yaptırımın öngörülmesindeki amaç da düşünüldüğünde, tekerrüre ilişkin hükümlerin uygulanabilmesi için ihlalin tespit edilip, uygulanan yaptırımın ilgililere tebliğ edilmesi yani idari yaptırımın uygulanması gerektiği, başka bir ifadeyle mevzuata aykırılıkların tekrarı halinde ilgililerin hangi yaptırımla karşılaşabileceklerini önceden öngörmeleri gerektiği;

uyuşmazlıkta, tekerrüre esas alınan ilk fiile ilişkin olarak Altınova Kaymakamlığının … tarih ve … sayılı kararıyla davacıya verilen 5.942,00-TL idari para cezasına ilişkin idari yaptırım kararında, idari yaptırım uygulanan kişinin tebellüğe ilişkin imzadan imtina ettiği notu yer aldığı, bunun üzerine idari yaptırım kararının telefonla aranmak suretiyle tebliğ edilmek istenildiği, ancak şahsın evrakı tebellüğ etmemesi üzerine 14/05/2018 tarihinde tutanak düzenlendiği anlaşılmakta olup, ilgilinin evrakı imzadan imtina etmesi üzerine 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümleri uyarınca tebligatın yapılması gerekirken bu usule uyulmadığı,

dolayısıyla tekerrüre esas alınan idari para cezası işleminin usulüne uygun olarak davacıya tebliğ edilmediğinden, tekerrür durumunun oluşmadığı ve dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılarak; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline dair kararda ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idarece, idari para cezasına karşı itiraz yoluna başvurulmadığı gibi ödenerek kesinleştirildiği; dava konusu işlemin mevzuata uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:.., K:… sayılı kararına karşı yapılan temyiz istemi, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 13/12/2023 tarih ve E:2023/363, K:2023/3119 sayılı kararı ile bozma kararına uygunluk yönünden reddedilerek, kararın diğer hükümlerine ilişkin temyiz incelemesinin sonuçlandırılması için Kurulca Dairemize gönderilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Yalova ili, Altınova ilçesi, ... Mahallesi, … Altı, No:… adresinde faaliyet gösteren "...Otel" adlı davacıya ait işyeri hakkında 07/04/2018 tarihinde otelde konaklayanların kimlik bilgilerinin kaydedilmediği gerekçesiyle 5.942,00 TL idari para cezası verildiği, 23/09/2018 tarihinde de yine aynı işyerinde konaklayanların kimlik bilgilerinin kaydedilmediği gerekçesiyle, Altınova İlçe Emniyet Amirliği'nce, Altınova Belediye Başkanlığı'na hitaben yazılan … tarih ve ...sayılı yazıya istinaden, Belediye Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı işlemiyle Otelin faaliyetten men edilmesi üzerine temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu’nun 1. maddesinde, bu Kanunda sayılan, özel veya resmi, her türlü konaklama, dinlenme, bakım ve tedavi tesisleri ve işyerleri ile konutlarda geçici veya sürekli olarak kalanlar, oturanlar, çalışanlar ve ayrılanlar ile araç kiralayan gerçek ve tüzel kişilerin, kimliklerinin tespiti ve bildirilmesinin, bu Kanun hükümlerine göre yapılacağı ve askeri konaklama, dinlenme ve kamp tesisleri ile ordu evlerinin Kanunun kapsamı dışında olduğu.

2. maddesinde, otel, motel, han, pansiyon, bekar odaları, günübirlik kiralanan evler, kamp, kamping, tatil köyü ve benzeri her türlü, özel veya resmi konaklama yerleri ile özel sağlık müesseseleri, dinlenme ve huzur evleri, dini ve hayır kurumlarının sosyal tesislerinin sorumlu işleticilerinin, bu yerlerde ücretli veya ücretsiz, gündüz veya gece, yatacak yer gösterdikleri yerli veya yabancı herkesin kimlik ve geliş- ayrılış kayıtlarını, örneğine ve usulüne uygun şekilde günü gününe tutmak, genel kolluk örgütlerinin her an incelemelerine hazır bulundurmak, Devlet İstatistik Enstitüsüne, talebi halinde vermek zorunda oldukları.

29/08/1996 tarihinde, 4178 sayılı Kanunun 10. maddesiyle eklenen Ek 1. maddesinde ise, "Bu Kanunun uygulanması sırasında genel kolluk kuvvetlerine ait karakollara, il merkezlerinden de sorgulanabilen bilgisayar terminalleri konulur. Bunun için gerekli giderler İçişleri Bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten karşılanır. (Değişik 2. fıkra: 31/10/2016-KHK-678/4md..

Aynen kabul: 01/02/2018-7071/ 4md.) Bu Kanunun 2. maddesinde sayılan özel veya resmi her türlü konaklama tesisleri tüm kayıtlarını bilgisayarda günü gününe tutmak, genel kolluk kuvvetlerinin bilgisayar terminallerine bağlanarak mevcut bilgi, belge ve kayıtları genel kolluk kuvvetlerine anlık olarak bildirmek zorundadırlar. (Ek fıkra:31/10/2016-KHK-678/4md.

Aynen kabul: 1/2/2018- 7071/4 md.) İkinci fıkrada belirtilen genel kolluk kuvvetlerinin terminallerine bağlanmayanlara onbin Türk Lirası, anlık veri göndermeyen veya gerçeğe aykırı kayıt tutanlara beşbin Türk Lirası idari para cezası, mülki idare amirlerince verilir. Bu fiillerin tekrarı halinde işletme ruhsatları iptal edilir. Bu maddeye göre verilen idari para cezaları tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir. ..." hükümleri yer almıştır.

Her ne kadar Bölge İdare Mahkemesince yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, tekerrüre ilişkin hükümlerin uygulanabilmesi için, ihlalin tespit edilip, uygulanan yaptırımın ilgililere tebliğ edilmesi yani idari yaptırımın kesinleşmesinden sonra yeniden ihlalin tespiti halinde işletme ruhsatının iptali yönünde işlem tesis edilebileceği sonucuna varılmış ise de, madde metninde açık bir şekilde "Bu fiillerin tekrarı halinde işletme ruhsatları iptal edilir." denildiğinden,

yaptırımın uygulanması için ihlali gerçekleştiren ve madde metninde belirtilen fiillerden herhangi birinin tekrar işlendiğinin tespit edilmesi yeterli olup ayrıca idari yaptırım tutanağına bağlanıp bağlanmadığına, bakılmaksızın fiilin tekerrürü halinde öngörülen işletme ruhsatının iptali yaptırımının uygulanabileceği açıktır.

Nitekim 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu'nun Ek 1. maddesi hükümlerine aykırı hareket edildiğinden bahisle 07/04/2018 ve 23/09/2018 tarihinde gerçekleşen aykırılıklar nedeniyle düzenlenen 11/04/2018 tarihli idari yaptırım kararının, ...tarihinde ödendiği ve herhangi bir ihlalde bulunmadıkları yolunda bir itirazlarının da olmadığı anlaşılmıştır. Bu durumda, "...Otel" unvanlı işletmenin, 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu Ek 1. maddesinin 3. fıkrasını ihlal ettiği sabit olduğundan, tekerrür koşullarının oluşmadığından bahisle dava konusu işlemin iptaline ilişkin Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.