Danıştay 4. Daire E.2024/1827 K.2025/866

Dava konusu istem: İzmir ili, Konak İlçesi, ... Sokak, No:... adresinde faaliyet gösterilen genelevde Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyon Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı kararıyla işçi olarak çalışmasına izin verilen davacının aynı Komisyon Başkanlığı tarafından işçi çalışma izninin iptal edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda.

Genel Kadınlar ve Genelevlerin Tabi Olacakları Hükümler ve Fuhuş Yüzünden Bulaşan Zührevi Hastalıklarla Mücadele Tüzüğünün 94. maddesi uyarınca genelevde çalışmak üzere işçi olarak tesciline karar verilen davacı hakkında, asayiş ve güvenliği bozucu eylemlerde bulunduğunun adli ve özel kolluk görevlileri tarafından farklı tarihlerde tutulan tutanaklar ile kayıt altına alındığı, sürdürülmek istenen faaliyetin toplum düzenini, genel ahlakı ve kamu sağlığı yanında çalışan kişilerin güvenliğini de yakından ilgilendirdiği,

idarenin çalıştıracağı personeli seçme ve çalışma izni verme yetkisi ile yetkide paralellik ilkesi gereğince çalışma izninin iptaline karar verebileceğinin kabulü gerektiği hususları birlikte değerlendirildiğinde, davalı idareye tanınan takdir yetkisi çerçevesinde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, dava konusu işlemde belirtilen ve çalışma izninin iptaline gerekçe olarak gösterilen kolluk tarafından tutulan kayıtların iznin verildiği tarihte de olduğundan işleme gerekçe oluşturmayacağı, söz konusu işyerinde müşterilerden usulsüz olarak alınan paraların sorgulanması üzerine işyeri özel güvenliğince dava konusu işlemde bahsedilen tutanakların tutulduğu, kaldı ki bu tutanakların kanuna aykırı olduğu ve temyize konu kararın da gerekçesiz olduğu belirtilerek bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ :...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Genel Kadınlar Ve Genelevlerin Tabi Olacakları Hükümler ve Fuhuş Yüzünden Bulaşan Zührevi Hastalıklarla Mücadele Tüzüğü'nün 4. maddesinde.

Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyonlarının görevleri "a) Fuhuş yüzünden bulaşan zührevi hastalıkların yayılmasını önlemek için gereken tedbirleri almak, b) Zührevi hastalıkların ve fuhşun zararlarını ve yayılmasını önlemeye dair olan kanun ve tüzüklerin gereği gibi uygulanmasını sağlamak, c) Teşkilatın hesaplarını denetlemek." şeklinde sayılmış, 9. maddesinin 1. fıkrasında. "Komisyon en az haftada bir defa başkanın davetiyle toplanır. Kararlar çoğunlukla verilir.

Oyların eşitliği halinde başkanın bulunduğu tarafın oyuna itibar olunur. Kararlar, vilayetlerde valinin, kazalarda kaymakamın onayı ile tamam olur." hükmüne. "Müstahdemler" başlıklı 94. maddesinde. "Fuhuş yerlerinde çalışan müstahdemlerden erkekler 25, kadınlar 35 yaşından aşağı olamazlar. Yaşı müsait olup da görünüşe göre ziyaretçilerle cinsi münasebette bulunduğundan şüphe edilen ev hizmetçileri haftada bir defa muayene olunur.

Şüphenin gerçekleşmesi halinde haklarında derhal genel kadınlara dair hükümler uygulanır." hükmüne, 100. maddesinde ise; a) 58, 73, 80, 81, 86 ve 97 nci maddelerle 94 üncü maddenin birinci fıkrası hükümlerine riayet etmeyenlerin genel evleri üç gün, tekerrürü halinde onbeş gün ... kapatılır." hükmüne yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden; davacının, söz konusu genelevde çalışmak üzere Konak İlçesi Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyon Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı kararıyla Genel Kadınlar ve Genelevlerin Tabi Olacakları Hükümler ve Fuhuş Yüzünden Bulaşan Zührevi Hastalıklarla Mücadele Tüzüğünün 94. maddesi uyarınca işçi olarak tesciline karar verildiği, ancak işyerinde sergilediği olumsuz, agresif ve tehditkar tavırlar sebebiyle daha önce de uyarılmasına rağmen genelev içerisinde huzur ve güven ortamını bozmaya yönelik aykırı hareketlerine devam etmesi nedeniyle davacının çalışma izninin iptaline ilişkin olarak tesis edilen dava konusu işleme karşı bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Yukarıda belirtilen Tüzük hükümlerinden, Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyonunun, fuhuşla mücadele kapsamında öncelikle fuhuş yüzünden bulaşan hastalıkların yayılmasını önlemek için gerekli tedbirleri almak konusunda görevli olduğu,

bu kapsamda genelevde çalışan müstahdem erkeklere ilişkin olarak sadece 25 yaşından aşağı olmamalarının gözetilmesi gerektiği, genelevlerin bu kurala uymaması halinde dahi yukarıda belirtilen mevzuat uyarınca ilgili kişinin işten çıkarılmasına dair yaptırım değil, işyerinin geçici süreyle kapatılmasına ilişkin yaptırımın uygulanması gerektiği ancak bunun dışında anılan Tüzük ile Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyon Başkanlığına genelevde işçi olarak çalışan erkeklerin işe başlamasına izin verme veya izninin iptal edilerek işten çıkarılmasını sağlama gibi bir görevi yüklemediği açıktır.

Diğer taraftan anılan Tüzüğün 94.maddesinde belirtilen "işçi olarak çalışırken ziyaretçilerle cinsi münasebette bulunduğundan şüphe edilen ev hizmetçileri haftada bir defa muayene olunur. Şüphenin gerçekleşmesi halinde haklarında derhal genel kadınlara dair hükümler uygulanır." cümlesinde belirtilen hususun ise işçi olarak çalışan kadınlara yönelik olduğundan dava konusu işlemin yasal dayanağının olamayacağı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, dava konusu işlemi tesis eden Komisyon Başkanlığının davacının söz konusu işyerinde çalışmasına izin verme yetkisinin bulunmadığı halde davacının işe başlaması için aldığı kararın hukuk aleminde sonuç doğurduğu hususu dikkate alınarak yapılan dava konusu işlemin yargısal denetimi sonucunda, davacının işyeri olan söz konusu genelevde işçi olarak iş hukuku hükümlerine göre çalıştırıldığı, işyerinde belirlenen kurallara aykırı hareketlerinden dolayı da işvereni tarafından iş hukuku kurallarına göre iş akdinin feshedilebileceği açık olup, davalı idarenin söz konusu genelevde çalışmasına ilişkin izin verme yetkisinin olmadığı gibi iznin iptal edilmesine ilişkin de bir yetkisi bulunmadığından dava konusu işlemde hukuka uyarlık, temyize konu kararda da hukuki isabet görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Davacının temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının onanması gerektiği düşüncesiyle Dairemiz bozma kararına katılmıyorum.