Danıştay 4. Daire E.2024/2879 K.2025/1143

Dava konusu istem: İzmir İli, Menderes İlçesi, ... Mahallesi, ... Sokak No:... adresinde bulunan ve tapunun ... ada ... parselinde kayıtlı taşınmazda Muhtelif Alüminyum Döküm Parça Üretimi faaliyetinde bulunan ve "Muhtelif Alüminyum Döküm Parçalar İmalatı Kapasite Artışı (Ergitme Kapasitesi: 2880 ton/yıl, Döküm Kapasitesi: 5.241,6 ton/yıl)" projesi için proje tanıtım dosyası sunmuş olan davacı şirkete, ÇED sürecine başlamadan ya da bu süreci tamamlamadan faaliyete geçtiğinden bahisle, 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 20/e maddesi uyarınca 1.070.580,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı İzmir Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü işleminin iptali ile bu işlem nedeniyle ödenen tutarın iadesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta, davacı şirket tarafından, "Muhtelif Alüminyum Döküm Parçalar İmalatı Kapasite Artışı (Ergitme Kapasitesi: 2880 ton/yıl, Döküm Kapasitesi: 5.241,6 ton/yıl)" projesi için proje tanıtım dosyası sunulmasının ardından ... tarihinde işyerinde yapılan denetimde, söz konusu kapasite artışı kapsamında alınması planlanan üç adet ergitme ocağının tesise getirildiğinin tespit edildiği,

her ne kadar üç adet ergitme ocağının bağlantılarının yapılmadığı tespit edilmiş ise de, davacı tarafından sunulan proje tanıtım dosyasına istinaden, ... tarihinde işyerinde yapılan denetimden sonra, İzmir Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünün ... tarih ve E-... sayılı kararı ile "Çevresel Etki Değerlendirmesi Gerekli Değildir" kararı verildiği göz önüne alındığında, hem Çevre Kanununun 10. maddesinde hem de ÇED Yönetmeliğinin 6. maddesinin üçüncü fıkrasında,

"Çevresel Etki Değerlendirmesi Gerekli Değildir" kararı alınmadıkça proje için yatırıma başlanamayacağına yönelik olarak düzenlenen hükmün ihlal edildiği anlaşıldığından, davacı şirkete 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 20/e maddesi uyarınca 1.070.580,00-TL para cezası uygulanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı,

öte yandan, dava konusu işlem Mahkemelerince hukuka uygun bulunduğundan, davacının bu işlem nedeniyle ödenen tutarın iadesine yönelik talebinin de reddi gerektiği açık olduğu gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Çevre Kanununun 20/e maddesine giren bir ihlalin söz konusu olmadığı, aynı işverene ait Işıkkent Dökümcüler Sitesi'nde sahip olduğu diğer döküm tesisinde mevcut olan 3 ocağın tesise getirildiği, kurulum ve bağlantıları yapılmadan tesise yerleştirildiği, yatırımın başlangıcının, fiziksel yatırımların başlangıcı olarak kabul edilmesi gerektiği, yapılacak yatırımın çevreye zarar verebilmesinin ancak inşaata fiilen başlamak ile mümkün olabileceği, tesiste başlanmış bir inşaat olmadığı, sadece üç ocağın tesise getirilmiş olmasının yatırıma başlama olarak kabul edildiği,

üç adet eski ve kullanılmış ocak tesise yerleştirilmiş ise de, hem kurulumu hem de elektrik bağlantıları yapılmamış olduğu, tesisin kapasite artışı ile ilgili olarak bir faaliyette bulunmadığı belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.