Danıştay 5. Daire E.2018/1067 K.2021/2291

2- …Doğanata 3- …Doğanata VEKİLİ : Av. …

DAVALILAR

1- …Bakanlığı / ANKARA VEKİLİ: Av. … 2- …Başkanlığı / … VEKİLİ: Av. …

DAVANIN KONUSU

667 ve 668 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnameler uyarınca çıkarılan, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı'nın 02/08/2016 tarih ve 2016/16 sayılı Genelgesinin ''İşyerlerinin 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılması" başlıklı 1. maddesinin 3. ve 5. paragrafının iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI

İzmir Üniversitesinin kapatılma ve tasfiye hükümleri uygulanmadan tek yanlı bir idari işlemle kapatıldığı, bunun sonucu kişilerin çalışma hürriyetlerinin ihlal edildiği, dava konusu edilen Genelge maddesiyle İzmir Üniversitesinin eğitim sektöründeki yer ve itibarının zarara uğratıldığı, Türk Medeni Kanunu’nun 116. maddesi uyarınca vakıfların sadece mahkeme kararı ile kapatılması yolunun öngörüldüğü, dava konusu Genelge maddesinin 5. paragrafında ise KHK’larda bulunmayan işyerleri hakkında Valiliklere tanınan yetki ile fonksiyon gaspına neden olunduğu, 2016/16 sayılı Genelgenin dava konusu maddesiyle hukuki güvenlik ilkesi ile mülkiyet ve adil yargılanma haklarının ihlal edildiği ileri sürülmektedir.

DAVALILARIN SAVUNMASI

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın Savunması : 2016/16 sayılı Genelgenin dava konusu edilen kısmının dayanağı kanun hükümlerine uygun olduğundan hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek davanın reddi gerektiği savunulmuştur. Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı'nın Savunması : Dava konusu edilen 2016/16 sayılı Genelge hükmünün hukuka uygun olduğu belirtilerek davanın reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ : Dava konusu 02/08/2016 tarih ve 2016/16 sayılı Genelgenin, Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnameler kapsamında alınan tedbirlerin uygulanmasına yönelik olduğu ve anılan Genelgenin iptali istenen ''İşyerlerinin 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılması" başlıklı 1. maddesinin 3. ve 5. paragrafında 667 ve 668 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine ve hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI …'NUN DÜŞÜNCESİ : Dava, 667 ve 668 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnameler uyarınca çıkarılan Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü'nün 2.8.2016 tarih ve 2016/16 sayılı Genelgesinin '' İşyerlerinin 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılması" başlıklı 1. maddesinin 3. ve 5. paragrafının iptali istemiyle açılmıştır.

Davacının Anayasa'ya aykırılık , davalı idarelerin süre itirazı yerinde görülmemiştir.

Anayasa'nın 119 maddesinde, ''Cumhurbaşkanı; savaş, savaşı gerektirecek bir durumun başgöstermesi, seferberlik, ayaklanma, vatan veya Cumhuriyete karşı kuvvetli ve eylemli bir kalkışma, ülkenin ve milletin bölünmezliğini içten veya dıştan tehlikeye düşüren şiddet hareketlerinin yaygınlaşması, anayasal düzeni veya temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelik yaygın şiddet hareketlerinin ortaya çıkması, şiddet olayları nedeniyle kamu düzeninin ciddî şekilde bozulması, tabiî afet veya tehlikeli salgın hastalık ya da ağır ekonomik bunalımın ortaya çıkması hallerinde yurdun tamamında veya bir bölgesinde, süresi altı ayı geçmemek üzere olağanüstü hal ilan edebilir,'' hükmüne yer verilmiştir.

Anayasa'nın bu hükmüne istinaden yürürlüğe konulan 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 1. maddesinde; bu kanun hükmünde kararnamenin amacının, 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında, darbe teşebbüsü ve terörle mücadele çerçevesinde alınması zaruri olan tedbirler ile bunlara ilişkin usul ve esasları belirlemek olduğu, kapatılan kurum ve kuruluşlara ilişkin tedbirleri öngören 2.maddesinde de; Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen Fethullahçı Terör Örgütüne (FETÖ/PDY) aidiyeti, iltisakı veya irtibatı belirlenen;

a) Ekli (I) sayılı listede yer alan özel sağlık kurum ve kuruluşları,

b) Ekli (II) sayılı listede yer alan özel öğretim kurum ve kuruluşları ile özel öğrenci

yurtları ve pansiyonları,

c) Ekli (III) sayılı listede yer alan vakıf ve dernekler ile bunların iktisadi işletmeleri,

ç) Ekli (IV) sayılı listede yer alan vakıf yükseköğretim kurumları,

d) Ekli (V) sayılı listede yer alan sendika, federasyon ve konfederasyonlar,

kapatılmıştır.

(2) Kapatılan vakıfların her türlü taşınır ve taşınmazları ile her türlü mal varlığı, alacak ve hakları, belge ve evrakı Vakıflar Genel Müdürlüğüne bedelsiz olarak devredilmiş sayılır.

Kapatılan vakıf yükseköğretim kurumlarının sağlık uygulama ve araştırma merkezleri ve kapatılan diğer kurum ve kuruluşlara ait olan taşınırlar ile her türlü mal varlığı, alacak ve haklar, belge ve evrak Hazineye bedelsiz olarak devredilmiş sayılır, bunlara ait taşınmazlar tapuda resen Hazine adına, her türlü kısıtlama ve taşınmaz yükünden ari olarak tescil edilir.

Birinci fıkrada sayılanların her türlü borçlarından dolayı hiçbir şekilde Hazineden bir hak ve talepte bulunulamaz. Devire ilişkin işlemler ilgili tüm kurumlardan gerekli yardımı almak suretiyle ilgisine göre Maliye Bakanlığı veya Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından yerine getirilir.

(3) Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisakı ya da bunlarla irtibatı belirlenen ve ekli listelerde yer almayan özel ve vakıf sağlık kurum ve kuruluşları, özel öğretim kurum ve kuruluşları ile özel öğrenci yurtları ve pansiyonları, vakıflar, dernekler, vakıf yükseköğretim kurumları, sendikalar, federasyonlar ve konfederasyonlar, ilgili bakanlıklarda bakan tarafından oluşturulacak komisyonun teklifi üzerine bakan onayı ile kapatılır. Bu fıkra kapsamında kapatılan kurum ve kuruluşlar hakkında da ikinci fıkra hükümleri uygulanır.'' hükmüne yer verilmiştir.

27/07/2016 tarihli ve 29783 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 668 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler ile Bazı Kurum ve Kuruluşlara Daire Düzenleme Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 inci maddesinde ise; "kapatılan gazete ve dergiler, yayınevi ve dağıtım kanalları ile özel radyo ve televizyon kuruluşlarına ait olan taşınırlar ve her türlü mal varlığı, alacak ve haklar, belge ve evrak Hazineye bedelsiz olarak devredilmiş sayılır, bunlara ait taşınmazlar tapuda resen Hazine adına her türlü kısıtlama ve taşınmaz yükünden ari olarak tescil edilir.

Bunların her türlü borçlarından dolayı hiçbir şekilde Hazineden bir hak talepte bulunulamaz. Devre ilişkin işlemler ilgili tüm kurumlardan gerekli yardımı almak suretiyle Maliye Bakanlığı tarafından yerine getirilir.

Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine aidiyeti veya iltisakı ya da bunlarla irtibatı olan ve ekli (2) ve (3) sayılı listelerde yer almayan özel radyo ve televizyon kuruluşları ile gazete ve dergiler, yayınevi ve dağıtım kanalları, ilgili bakan tarafından oluşturulacak komisyon teklifi üzerine bakan onayı ile kapatılır.

Bu fıkra kapsamında kapatılan kurum ve kuruluşlar hakkında üçüncü fıkra hükümleri uygulanır." hükümleri yer almıştır.

17.08.2016 tarih ve 29804 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 670 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Devir İşlemlerine İlişkin Tedbirler" başlıklı 5. Maddesinde; 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan Kanun Hükmünde Kararnameler gereğince kapatılan kurum, kuruluş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yayınevi ve dağıtım kanallarının bağlı oldukları şirketlerin faaliyetleri sonlandırılarak ticari sicil kayıtlarının resen terkin edileceği, bunların devralınan varlıkları dışındaki varlıklarının da Hazineye bedelsiz devredilmiş sayılacağı düzenlemesine yer verilmiştir.

5510 sayılı Kanunun 8 maddesinde İşverenlerin, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılan kişileri, 7 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen sigortalılık başlangıç tarihinden önce, sigortalı işe giriş bildirgesini, 9. maddesinde 4 üncü maddenin (a), (c) ve (d) bentlerine göre sigortalılığı sona erenlerin durumlarının ve 11. maddesinde örneği Kurumca hazırlanacak işyeri bildirgesini en geç sigortalı çalıştırmaya başladığı tarihte, Kuruma vermekle yükümlü olduğu hükme bağlanmıştır.

Dava konusu Genelge ile, 20/07/2016 tarih ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla ilan edilen olağanüstü hale ilişkin olarak çıkarılan 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname ve 668 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler ile Bazı Kurum ve Kuruluşlara Dair Düzenleme Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Fethullahçı Terör Örgütüne (FETÖ/PDY) aidiyeti, iltisakı veya irtibatı belirlenerek kapatılan kurum ve kuruluşlardan,

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında işyeri sayılanlarda çalışan kişilerin sigortalılıklarının sona erdirilmesi hakkında yapılacak işlemlerin düzenlendiği, iptali istenen ''İşyerlerinin 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılması'' başlıklı 1. maddenin 3.paragrafında.

667 ve 668 sayılı KHK’lar ekindeki listelerde yer alan kurum ve kuruşların işyerleri numaraları ünitelerce tespit edilerek “…… sayılı KHK nedeniyle işyerinin kapatılması” seçeneği kullanılarak kanun kapsamından çıkış işlemi yapılacaktır. hükmü ile 5. paragrafında. KHK’larda bulunmayan işyerleri ile valiliklerin olağanüstü hal birimlerince kapatılmasına karar verilen işyerleri hakkında valilikçe bildirilen tarih itibariyle işyerleri kanun kapsamından çıkarılacaktır.

Ünitelere işyerleri hakkında yapılan ihbar ve şikayetler valiliklere gönderilerek sonucuna göre işlem yapılacaktır, düzenlemesine yer verilmiştir.

Genelgeler yasa, tüzük, yönetmelik ve benzeri hukuk kaynaklarının uygulanmasına ilişkin ayrıntıları ve uygulama şeklini gösteren düzenleyici işlemlerdir. Söz konusu Genelgelerin de, normlar hiyerarşisi bakımından bir üst norma uygun olması gerekeceği kuşkusuzdur. Olayda, Genelge'nin, münhasıran Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnameler kapsamında alınan tedbirlerin uygulanmasına yönelik olduğu, bu haliyle, iptali istenen 1. maddenin 3. ve 5. Paragrafında, mevzuata ve hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, duruşma için taraflara önceden bildirilen 24/06/2021 tarihinde, davacılar vekili Av. …ile davalı idare Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı vekili Av. …ve davalı idare Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili Av. …'ın geldiği, Danıştay Savcısının hazır olduğu görülmekle, açık duruşmaya başlandı, gelen taraflara usulüne uygun olarak söz verilerek dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra taraflara son kez söz verilip, duruşma tamamlandı, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki bilgi ve belgeler incelendikten sonra davalı idarenin usule ilişkin iddiaları yerinde görülmedi ve işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

23/07/2016 tarihli ve 29779 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2. maddesi uyarınca İzmir Üniversitesi kapatılmıştır.

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı'nın 02/08/2016 tarih ve 2016/16 sayılı Genelgesinin ''İşyerlerinin 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılması" başlıklı 1. maddesi uyarınca, kapatılan İzmir Üniversitesi 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamından çıkarılmıştır. Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı'nın 02/08/2016 tarih ve 2016/16 sayılı Genelgesinin ''İşyerlerinin 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılması" başlıklı 1. maddesinin 3. ve 5. paragrafının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 119 maddesinde, ''Cumhurbaşkanı; savaş, savaşı gerektirecek bir durumun başgöstermesi, seferberlik, ayaklanma, vatan veya Cumhuriyete karşı kuvvetli ve eylemli bir kalkışma, ülkenin ve milletin bölünmezliğini içten veya dıştan tehlikeye düşüren şiddet hareketlerinin yaygınlaşması, anayasal düzeni veya temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelik yaygın şiddet hareketlerinin ortaya çıkması, şiddet olayları nedeniyle kamu düzeninin ciddî şekilde bozulması, tabiî afet veya tehlikeli salgın hastalık ya da ağır ekonomik bunalımın ortaya çıkması hallerinde yurdun tamamında veya bir bölgesinde, süresi altı ayı geçmemek üzere olağanüstü hal ilan edebilir,'' hükmüne yer verilmiştir.

Anayasa'nın bu hükmüne istinaden 23/07/2016 tarihli ve 29779 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulan 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 'Amaç ve kapsam' başlıklı 1. maddesinde; "Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin amacı, 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında, darbe teşebbüsü ve terörle mücadele çerçevesinde alınması zaruri olan tedbirler ile bunlara ilişkin usul ve esasları belirlemektir.", 'Kapatılan kurum ve kuruluşlara ilişkin tedbirler' başlıklı 2. maddesinde; "Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen Fethullahçı Terör Örgütüne (FETÖ/PDY) aidiyeti, iltisakı veya irtibatı belirlenen;

a) Ekli (I) sayılı listede yer alan özel sağlık kurum ve kuruluşları,

b) Ekli (II) sayılı listede yer alan özel öğretim kurum ve kuruluşları ile özel öğrenci

yurtları ve pansiyonları,

c) Ekli (III) sayılı listede yer alan vakıf ve dernekler ile bunların iktisadi işletmeleri,

ç) Ekli (IV) sayılı listede yer alan vakıf yükseköğretim kurumları,

d) Ekli (V) sayılı listede yer alan sendika, federasyon ve konfederasyonlar,

kapatılmıştır.

(2) Kapatılan vakıfların her türlü taşınır ve taşınmazları ile her türlü mal varlığı, alacak ve hakları, belge ve evrakı Vakıflar Genel Müdürlüğüne bedelsiz olarak devredilmiş sayılır.

Kapatılan vakıf yükseköğretim kurumlarının sağlık uygulama ve araştırma merkezleri ve kapatılan diğer kurum ve kuruluşlara ait olan taşınırlar ile her türlü mal varlığı, alacak ve haklar, belge ve evrak Hazineye bedelsiz olarak devredilmiş sayılır, bunlara ait taşınmazlar tapuda resen Hazine adına, her türlü kısıtlama ve taşınmaz yükünden ari olarak tescil edilir.

Birinci fıkrada sayılanların her türlü borçlarından dolayı hiçbir şekilde Hazineden bir hak ve talepte bulunulamaz. Devire ilişkin işlemler ilgili tüm kurumlardan gerekli yardımı almak suretiyle ilgisine göre Maliye Bakanlığı veya Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından yerine getirilir.

(3) Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisakı ya da bunlarla irtibatı belirlenen ve ekli listelerde yer almayan özel ve vakıf sağlık kurum ve kuruluşları, özel öğretim kurum ve kuruluşları ile özel öğrenci yurtları ve pansiyonları, vakıflar, dernekler, vakıf yükseköğretim kurumları, sendikalar, federasyonlar ve konfederasyonlar, ilgili bakanlıklarda bakan tarafından oluşturulacak komisyonun teklifi üzerine bakan onayı ile kapatılır. Bu fıkra kapsamında kapatılan kurum ve kuruluşlar hakkında da ikinci fıkra hükümleri uygulanır.'' hükmüne yer verilmiştir.

27/07/2016 tarihli ve 29783 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 668 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler ile Bazı Kurum ve Kuruluşlara Daire Düzenleme Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 inci maddesinde ise; "(1) Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen Fethullahçı Terör Örgütüne (FETÖ/PDY) aidiyeti, iltisakı veya irtibatı olan;

a) Ekli (1) sayılı listede yer alan asker kişiler Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarılmıştır. Haklarında ayrıca özel kanun hükümlerine göre işlem tesis edilir.

b) Ekli (2) sayılı listede yer alan özel radyo ve televizyon kuruluşları kapatılmıştır.

c) Ekli (3) sayılı listede yer alan gazete ve dergiler ile yayınevi ve dağıtım kanalları kapatılmıştır. ...

(3) Kapatılan gazete ve dergiler, yayınevi ve dağıtım kanalları ile özel radyo ve televizyon kuruluşlarına ait olan taşınırlar ve her türlü mal varlığı, alacak ve haklar, belge ve evrak Hazineye bedelsiz olarak devredilmiş sayılır, bunlara ait taşınmazlar tapuda resen Hazine adına her türlü kısıtlama ve taşınmaz yükünden ari olarak tescil edilir. Bunların her türlü borçlarından dolayı hiçbir şekilde Hazineden bir hak talepte bulunulamaz. Devre ilişkin işlemler ilgili tüm kurumlardan gerekli yardımı almak suretiyle Maliye Bakanlığı tarafından yerine getirilir.

(4) Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine aidiyeti veya iltisakı ya da bunlarla irtibatı olan ve ekli (2) ve (3) sayılı listelerde yer almayan özel radyo ve televizyon kuruluşları ile gazete ve dergiler, yayınevi ve dağıtım kanalları, ilgili bakan tarafından oluşturulacak komisyon teklifi üzerine bakan onayı ile kapatılır. Bu fıkra kapsamında kapatılan kurum ve kuruluşlar hakkında üçüncü fıkra hükümleri uygulanır." hükümleri yer almıştır.

Dava konusu 02/08/2016 tarih ve 2016/16 sayılı Genelgenin ''İşyerlerinin 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılması" başlıklı 1. maddesinde; "5510 sayılı Kanunun 100 üncü maddesi kapsamında 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendine göre sigortalı çalıştıran işverenler, işyeri tescili yaptırdıktan sonra Kurum ile imzaladıkları e-bildirge sözleşmesi gereğince kendilerine verilen e-bildirge şifresi ile işe giriş bildirgesi, aylık prim ve hizmet belgesi, işten ayrılış bildirgesi, çalışılmadığına dair bildirim girişi, iş kazası meslek hastalığı bildirim formunu internet üzerinden Kuruma vermektedirler.

Buna göre, 5510 sayılı Kanunun 12 nci maddesine gereğince sigortalı çalıştırması nedeniyle işveren durumunda olan 667 sayılı KHK’da sayılan 2351 kurum ve kuruluş 23/7/2016 tarihinden, 668 sayılı KHK’da sayılan 131 kurum ve kuruluş ise 27/7/2016 tarihinden itibaren 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılacaktır.

667 ve 668 sayılı KHK’lar ekindeki listelerde yer alan kurum ve kuruşların işyerleri numaraları ünitelerce tespit edilerek “…… sayılı KHK nedeniyle işyerinin kapatılması” seçeneği kullanılarak kanun kapsamından çıkış işlemi yapılacaktır.

Ünitelerce kamu kurum ve kuruluşlarından kapatılan işyerleri ile ilgili alınan yazılar 667 ve 668 sayılı KHK’daki listelerde karşılaştırılarak işlem yapılacaktır.

KHK’larda bulunmayan işyerleri ile valiliklerin olağanüstü hal birimlerince kapatılmasına karar verilen işyerleri hakkında valilikçe bildirilen tarih itibariyle işyerleri kanun kapsamından çıkarılacaktır. Ünitelere işyerleri hakkında yapılan ihbar ve şikayetler valiliklere gönderilerek sonucuna göre işlem yapılacaktır. KHK’ların ekindeki listelerde yer almakla birlikte sigortalı çalıştırmadığı anlaşılan işyerleri ünitelerce belirlenerek sigortalı çalıştırılmadığı hususu tutanak altına alınacaktır." düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava konusu 02/08/2016 tarih ve 2016/16 sayılı Genelgenin iptali istenen ''İşyerlerinin 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılması" başlıklı 1. maddesinin 3. ve 5. paragrafı ile 20/07/2016 tarih ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla ilan edilen olağanüstü hale ilişkin olarak çıkarılan 667 ve 668 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameler uyarınca Fethullahçı Terör Örgütüne (FETÖ/PDY) aidiyeti, iltisakı veya irtibatı belirlenerek kapatılan kurum ve kuruluşların, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamından çıkarılması hakkında yapılacak işlemler düzenlenmiştir.

02/08/2016 tarih ve 2016/16 sayılı Genelgenin dava konusu 1. maddesinin üçüncü paragrafında. 667 ve 668 sayılı KHK’lar ekindeki listelerde yer alan kurum ve kuruşların işyerleri numaraları ünitelerce tespit edilerek “…… sayılı KHK nedeniyle işyerinin kapatılması” seçeneği kullanılarak 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkış işleminin yapılacağı, beşinci paragrafında ise.

KHK’larda bulunmayan işyerleri ile valiliklerin olağanüstü hal birimlerince kapatılmasına karar verilen işyerleri hakkında valilikçe bildirilen tarih itibariyle işyerlerinin 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılacağı, ünitelere işyerleri hakkında yapılan ihbar ve şikayetlerin valiliklere gönderilerek sonucuna göre işlem yapılacağı ve KHK’ların ekindeki listelerde yer almakla birlikte sigortalı çalıştırmadığı anlaşılan işyerlerinin ünitelerce belirlenerek sigortalı çalıştırılmadığı hususunun tutanak altına alınacağı düzenlenmiştir.

Genelgeler yasa, tüzük, yönetmelik ve benzeri hukuk kaynaklarının uygulanmasına ilişkin ayrıntıları ve uygulama şeklini gösteren düzenleyici işlemlerdir. Söz konusu Genelgelerin de, normlar hiyerarşisi bakımından bir üst norma uygun olması gerekeceği kuşkusuzdur.

02/08/2016 tarih ve 2016/16 sayılı Genelgenin, dava konusu ''İşyerlerinin 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılması" başlıklı 1. maddesinin 3. ve 5. paragrafının, Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnameler kapsamında alınan tedbirlerin uygulanmasına yönelik olduğu ve anılan Genelgenin iptali istenen1. maddesinin 3. ve 5. paragrafında 667 ve 668 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine ve hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.