Danıştay 5. Daire E.2019/2221 K.2021/333

2- … Bakanlığı / … VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU

… Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Silahlı Kuvvetler Bando Okulları Komutanlığında askeri öğrenci olan davacı tarafından, 669 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca askeri okulla ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali ile bu işlem nedeniyle uğradığı zararın yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; 1602 sayılı Kanunda askeri öğrencilerin askeri kişiler arasında sayıldığı, askeri olmayan makamlarca tesis edilmiş olsa bile, asker kişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlemlerden doğan uyuşmazlıkların ilk ve son derece mahkemesi olarak yargı denetiminin de Askeri Yüksek İdare Mahkemesi'nin görev alanına girdiği görüldüğünden, davacının öğrenime devam ettiği Silahlı Kuvvetler Bando Okulları Komutanlığı'ndan ilişiğinin kesilmesine ilişkin kararın iptali istemiyle açılan davanın, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi'nin görevine girdiği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından; davanın görüm ve çözüm yerinin idari yargı olduğu, Askeri Yargının kaldırılacak olması nedeniyle mağduriyet yaşayacağı ileri sürülerek … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı istinaf başvurusunun reddine ilişkin kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFLARIN SAVUNMASI

Davalı idareler tarafından; davanın görüm ve çözüm yerinin Askeri Yüksek İdare Mahkemesi olduğu, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenlerin hukuki dayanaktan yoksun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Davanın görev yönünden reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlaması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 218. ve 219. maddeleri uyarınca kapatılan davalı idare Başbakanlık hasım mevkinden çıkarılarak Cumhurbaşkanlığı hasım mevkine alındıktan sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı, Silahlı Kuvvetler Bando Okulları Komutanlığında askeri öğrenci statüsünde öğrenim görmekte iken, 669 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması ve Milli Savunma Üniversitesi Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname 31/07/2016 tarih ve 29787 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş ve anılan Kanun Hükmünde Kararname'nin 104. maddesi uyarınca harp akademileri, askeri liseler ve astsubay hazırlama okullarının kapatılmıştır.

Anılan Kanun Hükmünde Kararnamenin 105. Maddesinde ise, "Harp okulları, fakülte ve yüksekokullar ile astsubay meslek yüksekokullarında (Jandarma dahil) öğrenimine devam eden öğrenciler ile Yükseköğretim Kurulunca, üniversite sınavının yapıldığı tarihte aldıkları yerleştirme puanları dikkate alınarak durumlarına uygun fakülte ve yüksekokullara, naklen kaydedilirler. 30 Ağustos itibariyle mezun olacak askeri öğrencilerin subay ve astsubaylığa nasbı yapılmaz.

Bunlara üniversite sınavının yapıldığı tarihte aldıkları yerleştirme puanları dikkate alınarak Yükseköğretim Kurulunca belirlenecek durumlarına uygun fakülte ve yüksekokullarca diploma verilir." hükmüne yer verildiğinden bahisle davacının askeri öğrencilik statüsüne son verilerek astsubaylığa nasbı yapılmamıştır.

Davacının askeri okulla ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali ve bu işlem nedeniyle uğradığı zararın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

11/02/2017 tarih ve 29976 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6771 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 17. maddesiyle 2709 Sayılı Kanuna eklenen Geçici 21. maddenin (E) fıkrasında, bu kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibariyle Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi ve Askeri Mahkemelerin kaldırıldığı;

aynı fıkranın son cümlesinde, kaldırılan askeri yargı mercilerinde görülmekte olan dosyalardan, kanun yolu incelemesi aşamasında olanların ilgisine göre Yargıtay veya Danıştaya, diğer dosyaların ise ilgisine göre görevli ve yetkili adli veya idari yargı merciilerine 4 ay içinde gönderileceği hükümlerine yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un 18. maddesinde, Anayasa maddelerinde yapılan değişikliklerin ne zaman yürürlüğe gireceği belirlenmiş, Askeri Yüksek İdare Mahkemelerinin kaldırıldığına ilişkin hükmün yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği ve halkoyuna sunulması halinde tümüyle oylanacağı hükmüne yer verilmiş, 16 Nisan 2017 tarihinde ülke genelinde yapılan halkoylaması sonucu Askeri Yüksek İdare Mahkemelerinin kaldırılacağına ilişkin düzenlemeyi de içeren Anayasa değişikliği kabul edilerek yürürlüğe girmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

6771 sayılı Kanun'la yapılan Anayasa değişikliğinin halk oylaması sonucu kabul edilmesi ve yukarıda anılan maddenin yayımı tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiş olması karşısında, işbu davanın, tüm idarelerce tesis edilmiş kesin ve icrai niteliği haiz işlemlerin iptali istemine ilişkin davaları çözmekle yetkili olan genel idari yargı yerince çözülmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu itibarla, davanın görev yönünden reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.