Danıştay 5. Daire E.2019/3760 K.2023/6120

İstemin Özeti

Siirt 3. Komando Tugay Komutanlığında görev yapan davacının 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 4. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin Milli Savunma Bakanlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılan davanın reddi yolunda verilen … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

Temyiz İsteminde Bulunan Davacının İddialarının Özeti: Hakkında yürütülen ceza yargılamasında verilen hükmün henüz kesinleşmediği, masumiyet karinesinin, adil yargılanma hakkının ve kanunsuz suç ve ceza olmaz ilkesinin ihlal edildiği, FETÖ/PDY terör örgütü ile hiçbir bağının bulunmadığı, kendisi veya eşinin Bank Asya hesabının bulunmadığı, örgüte müzahir sendika, vakıf veya derneklerde üyelik kaydının bulunmadığı, anılan örgüte ait evlerde kalmadığı, OHAL döneminde durumun gerektirdiği ölçüde geçici tedbirler alınması gerekirken kalıcı sonuçlar doğuran kamu görevinden çıkarılma işleminin uygulandığı,

ölçülülük ilkesine aykırı hareket edildiği, Anayasa'nın 129. maddesine aykırı olarak savunma hakkı tanınmadığı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde güvence altına alınan temel hak ve özgürlüklerinin ihlal edildiği iddia edilmektedir.

Davalı İdarenin Savunmasının Özeti: Bölge İdare Mahkemesi kararında usul ve esas bakımından hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

Danıştay Tetkik Hakimi : … Düşüncesi : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, … Sulh Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla ...'ın davacıya vasi olarak atandığı ve söz konusu kararın 16/05/2022 tarihinde kesinleştiği görüldüğünden davaya vasi yoluyla devam edilmesine karar verilerek gereği görüşüldü: Bölge idare mahkemesi idare dava daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin varlığı halinde mümkün olup, davacı tarafından ileri sürülen hususlar bunlardan hiçbirine uymamaktadır.

Öte yandan, her ne kadar temyize konu İdare Dava Dairesi kararıyla hukuka uygun bulunan İdare Mahkemesi kararında; davacının, "Silahlı terör örgütüne üye olma", "Türkiye Büyük Millet Meclisini ortadan kaldırmaya veya görevini yapmasını engellemeye teşebbüs etme", "Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini ortadan kaldırmaya veya görevini yapmasını engellemeye teşebbüs etme" ve "Anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs etme" suçlarından.

Ağır Ceza Mahkemesinde yargılandığı ve anılan Mahkemenin … tarih ve E:…. K:… sayılı kararıyla "Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının öngördüğü düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs etme" suçundan 12 yıl 6 ay hapis cezasına mahkum edildiği belirtilerek hüküm kurulmuş ise de davacı hakkında yürütülen ceza yargılamasının sadece bu haliyle davacının FETÖ/PDY ile irtibat ve iltisakı noktasında aleyhe bir durum olarak değerlendirilmesi masumiyet karinesi gereğince mümkün değildir.

Bununla birlikte, davacı hakkında yürütülen ceza yargılaması neticesinde verilen ve Bölge Adliye Mahkemesi ile Yargıtay incelemesinden geçmek suretiyle 24/01/2022 tarihinde kesinleşen …. Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında yer alan, "…Tabur Komutanı sanık İ.Ç.'nin komutasında bulunan ve Valilik önüne giden yüzbaşılar K..K., Y.Ç., Ü.Y., üsteğmenler B.D., E.Ö., O.A., C.Ç., teğmenler.

U.H.D., C.S., E.E., Ö.F.Ç.’ın sanık İ.Ç.'den aldıkları emirleri uyguladıkları ve astlarına ilettikleri, kanunsuz emirler doğrultusunda Valilik önüne giderek darbeye karşı çıkan vatandaşı uzaklaştırmaya çalıştıkları bu kapsamda mahiyetindeki askeri personele araçlardan ateş emri verdikleri, Valilik önünde koridor oluşturdukları, yine astsubay rütbesinde görev yapan O.İ., S.D., S.Y.’in de sanık İ.Ç.'nin emri ile Valilik önüne gittikleri, İ.Ç.'nin emriyle emirlerindeki kol ile birlikte Valilik önünden vatandaşların uzaklaştırmaya çalıştırmak için set oluşturdukları, kendilerinin de havaya ateş açarak halkı uzaklaştırmaya çalıştıkları,

astsubay rütbesinde bulunan ...’ın da kanunsuz emir doğrultusunda Valilik önüne gittiği, burada saf düzeninde beklediği,..

....Konumları rütbeleri ve mesleki tecrübeleri itibariyle gelen emir mesaj muhtevasının açıkça suç teşkil etmesi nedeniyle yerine getirilmesinin cezai sorumluluk doğuracağını bilebilecek durumda olan sanıklar.

Z.U., ..., A.B., B.P., İ.T., M.K., S.Y., S.K., A.T., A.B., A.R.G., A.K., A.G., A.A., B.T., B.U., C.A., Ç.H., D.A.G., E.K., E.S., E.Y., E.D., E.D., E.K., G.N., H.İ.D., ... ve Z.T.’ın; bir kısım sanıklardan dijital materyalin incelenmesi neticesinde elde edilen darbeye ilişkin mesajlaşmalarda gözetildiğinde, daha nizamiyeden çıkmadan sanıkların darbe girişiminden haberdar oldukları,

bu anlamda sanıkların darbe girişiminden haberdar olmadıkları ve emir komuta zinciri kapsamında eylemlerini gerçekleştirdikleri yönündeki savunmalarına itibar edilemeyeceği..." yönündeki tespitlerin davacının FETÖ ile iltisak ve irtibatını ortaya koyan bir unsur olduğu değerlendirildiğinden, dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.