Danıştay 5. Daire E.2022/11298 K.2023/10998

Davanın konusu

Davacı tarafından, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu'nun 69. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Hakimler ve Savcılar Kurulu ... Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı işlemine yönelik Hakimler ve Savcılar Kurulu ... Dairesine yapılan yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kuruluna yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın iptaline karar verilmesi istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI

Dava konusu kararın icrai olmadığı, 2016 yılında meslekten ihraç edildiği, meslekte olmadığı dönemde tesis edilen meslekten çıkarılmasına ilişkin dava konusu kararın yok hükmünde olduğu ileri sürülerek iptali gerektiği beyan edilmiştir.

DAVALININ SAVUNMASI

Davacının iddialarının hukuki dayanaktan yoksun olduğu, 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu'nun 69. maddesinin 2. fıkrasında belirtilen şartın davacı hakkında gerçekleşmesi nedeniyle tesis edilen dava konusu kararın hukuka uygun olduğu, davanın reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI …'NUN DÜŞÜNCESİ: Dava, davacının 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu'nun 69.maddesinin ... fıkrası uyarınca meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun … tarihli ve E:... , K:... sayılı kararının iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

T.C. Anayasasının 138. maddesinde, "Hakimler, görevlerinde bağımsızdırlar. Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler. Hiçbir organ, makam, merci veya kişi, yargı yetkisinin kullanılmasında mahkemelere ve hakimlere emir ve talimat veremez; genelge gönderemez; tavsiye ve telkinde bulunamaz." hükmüne yer verilmiş, 139. maddesinde, "Hakimler ve savcılar azlolunamaz.

Meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan dolayı hüküm giymiş olanlar, görevini sağlık bakımından yerine getiremeyeceği kesin olarak anlaşılanlar veya meslekte kalmalarının uygun olmadığına karar verilenler hakkında kanundaki istisnalar saklıdır." kuralı yer almıştır. "Hakimler ve Savcılar Kurulu" başlıklı 159. maddesinin 8. fıkrasında da, "Kurul, meslekte kalmaları uygun görülmeyenler hakkında karar verme, disiplin cezası verme, görevden uzaklaştırma işlemlerini yapar.

Adalet Bakanlığının, bir mahkemenin kaldırılması veya yargı çevresinin değiştirilmesi konusundaki tekliflerini karara bağlar; ayrıca, Anayasa ve kanunlarla verilen diğer görevleri yerine getirir." hükmü getirilmiş, bu maddenin 10. fıkrasında ise, "Kurulun meslekten çıkarma cezasına ilişkin olanlar dışındaki kararlarına karşı yargı mercilerine başvurulamaz." hükmüne yer verilmiştir.

2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu'nun "Meslekten çıkarma cezası" başlıklı 69.maddesinde ;"Meslekten çıkarma: Bir daha mesleğe alınmamak üzere göreve son verilmesidir.

68 inci maddenin (e) bendinde yazılı hallerden dolayı hangi sınıf ve derecede olursa olsun iki defa, diğer hallerden dolayı bir derecede iki veya derece ve sınıf kaydı aranmaksızın üç defa yer değiştirme veya derece yükselmesinin durdurulması cezası almış olmak veya taksirli suçlar hariç olmak üzere, altı aydan fazla hapis veya affa uğramış olsa bile 8inci maddenin (h) bendinde yazılı suçlardan biri ile kesin hüküm giymek meslekten çıkarılmayı gerektirir. Ancak, verilen cezanın 8 inci maddenin (h) bendinde yazılı suçlardan dolayı verilmemiş olması ve cezanın ertelenmiş, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 50 nci maddesindeki tedbirlerden birine çevrilmiş veya yüzseksen günden fazla adlî para cezası olması halinde meslekten çıkarma cezası yerine, yer değiştirme cezası verilir.

Birinci fıkra dışında kalan ceza mahkûmiyetlerinin ertelenmiş veya 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 50 nci maddesindeki ceza veya tedbirlere çevrilmiş olup olmadığına bakılmaksızın suçun niteliğine göre 64, 65, 66, 67 veya 68 inci maddelerde sayılan disiplin cezalarından biri verilir.

Hükümlülüğü gerektiren suç, mesleğin şeref ve onurunu bozan veya mesleğe olan genel saygı ve güveni gideren nitelikte görülürse, Kanunda daha alt derecede bir disiplin cezası öngörülmemiş olmak kaydıyla, cezanın miktarına ve ertelenmiş veya 5237 sayılı Türk Ceza

Kanununun 50 nci maddesindeki ceza veya tedbirlerden birine çevrilmiş olup olmadığına bakılmaksızın, meslekten çıkarma cezası verilir.

Disiplin cezasının uygulanmasını gerektiren fiil suç teşkil etmezse ve hükümlülüğü gerektirmese bile mesleğin şeref ve onurunu ve memuriyet nüfuz ve itibarını bozacak nitelikte görüldüğü takdirde de meslekten çıkarma cezası verilir.

"hükmüne yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, davacı hakkında " zincirleme şekilde icrai davranışla görevi kötüye kullanma suçundan" yapılan yargılama neticesinde Yargıtay ...

Ceza Dairesinin … tarihli, E: … ve K:… sayılı kararıyla eylemine uyan 5237 sayılı TCK257/1 maddesi uyarınca 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, anılan kararın Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun … tarih E:…, K: … sayılı kararıyla onanarak kesinleştiği, taksirli suçlar hariç olmak üzere altı aydan fazla hapis cezası aldığından dolayı 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu'nun 69' uncu maddesinin ... fıkrası gereğince Hakimler ve Savcılar Kurulu ...

Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, meslekten çıkarma cezası ile cezalandırıldığı, kararın yeniden incelenmesi talebinin reddine ilişkin aynı Dairenin … tarihli,E:...,K:... sayılı kararına yaptığı itirazın reddine ilişkin Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun … tarihli ve E:..., K:... sayılı kararının iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla davacının yukarıda belirtilen görevi kötüye kullanma suçundan aldığı mahkumiyet 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu'nun "Meslekten çıkarma cezası" başlıklı 69.maddesinde öngörülen meslekten çıkarma cezasını gerektirdiğinden davacı hakkında tesis edilen dava konusu kararda hukuka ve mevzuata aykırılık görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ

Hakimler ve Savcılar Kurulu ... Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı sayılı kararıyla; davacıya isnat olunan görevi kötüye kullanma suçundan yapılan yargılama neticesinde, davacının, Yargıtay ... Ceza Dairesinin … tarihli, E: … ve K:… kararıyla 10 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına karar verildiği, söz konusu mahkumiyet hükmünün kanun yolu incelemesinden geçerek kesinleştiği, 2802 sayılı Kanun'un 69. maddesinin ... fıkrası uyarınca “Taksirli suçlar hariç olmak üzere altı aydan fazla hapis cezası almış olmak” halinin meslekten çıkarma cezasını gerektirdiği anlaşıldığından, 2802 sayılı Kanun’un 69. maddesinin ... fıkrası uyarınca davacının meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

Bu karara karşı Hakimler ve Savcılar Kurulu ... Dairesine yapılan yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile reddedilmiş, bu karara karşı Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kuruluna yapılan itiraz ise ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile reddedilerek kesinleşmiştir.

Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu'nun "Meslekten çıkarma cezası" başlıklı 69. maddesinde, "Meslekten çıkarma: Bir daha mesleğe alınmamak üzere göreve son verilmesidir.

68 inci maddenin (e) bendinde yazılı hallerden dolayı hangi sınıf ve derecede olursa olsun iki defa, diğer hallerden dolayı bir derecede iki veya derece ve sınıf kaydı aranmaksızın üç defa yer değiştirme veya derece yükselmesinin durdurulması cezası almış olmak veya taksirli suçlar hariç olmak üzere, altı aydan fazla hapis veya affa uğramış olsa bile 8 inci maddenin (h) bendinde yazılı suçlardan biri ile kesin hüküm giymek meslekten çıkarılmayı gerektirir.

Ancak, verilen cezanın 8 inci maddenin (h) bendinde yazılı suçlardan dolayı verilmemiş olması ve cezanın ertelenmiş, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 50 nci maddesindeki tedbirlerden birine çevrilmiş veya yüzseksen günden fazla adlî para cezası olması halinde meslekten çıkarma cezası yerine, yer değiştirme cezası verilir..." hükmü yer almaktadır.

İNCELEME VE GEREKÇE

Davacının üzerine atılı görevi kötüye kullanma suçundan yargılandığı davada, 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş ve bu karar onanarak kesinleşmiştir. Bu nedenle; davacının kesinleşen mahkumiyet kararından dolayı, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu'nun 69. maddesinin ... fıkrasında yer alan "...taksirli suçlar hariç olmak üzere, altı aydan fazla hapis veya affa uğramış olsa bile 8 inci maddenin (h) bendinde yazılı suçlardan biri ile kesin hüküm giymek meslekten çıkarılmayı gerektirir" hükmü uyarınca meslekten çıkarılması için öngörülen koşul gerçekleştiğinden, dava konusu kararda hukuka aykırılık görülmemiştir.