Danıştay 5. Daire E.2023/20411 K.2023/16407

Dava konusu istem: Davacı tarafından, ... Kuyumculuk Pazarlama San. İç. Ve Dış Tic. A.Ş.'de %15 hisseye sahip iken şirketin diğer hissedarı olan K.Ö.'den anılan şirketin %85 hissesini 12/04/2016 tarihinde devralmasına dair işlemin muvazaalı olduğu gerekçesiyle geçersiz sayılmasına ilişkin Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu İştirakler ve Gayrimenkuller Daire Başkanlığı'nın … tarih ve E…. sayılı işleminin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. İdare Mahkemesinin … tarih ve E:.., K:… sayılı kararında, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu İştirakler ve Gayrimenkuller Daire Başkanlığı'nın … tarih ve E….sayılı işlemi ile 7086 sayılı Yasa'nın 4.maddesi uyarınca K.Ö.'nün şirketteki 30520 adet hissesinin davacıya 12/04/2016 tarihinde devredilmesine ilişkin işlemin iptal edildiği ve söz konusu kararın Ticaret Sicil Gazetesi'nin 07/11/2018 tarih ve 9697 sayılı ilanında yayımlandığı,

ilanın yayınlandığı tarih olan 07/11/2018 tarihinden itibaren 60 gün içinde dava açılması veya 11. madde kapsamında davalı idareye başvuru yapılması gerekirken, 21/11/2022 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine hukuken imkan bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle süre aşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacının istinaf başvurusunda bulunması üzerine. Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; uyuşmazlığın görüm ve çözümünde adli yargı görevli olduğundan davanın görev yönünden (adli yargı) reddine karar verilmesi gerekirken, esastan reddinde hukuka uyarlık bulunmadığı,

bununla birlikte, kararın sonucu itibarıyla (ret) yerinde olduğu sonucuna varılarak istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun göreve ilişkin açıklanan gerekçeyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davanın görüm ve çözümünde idari yargının görevli olduğu, tesis edilen işlemin idari işlem olduğunda kuşku bulunmadığı, 5411 sayılı Kanunda Kurum tarafından tesis edilen işlemlere karşı yargı yerinin açıkça belirtildiği, Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14/3-a maddesinde, açılan davanın görev ve yetki yönünden öncelikle inceleneceği belirtilmiş, 15/1-a maddesinde, "3/a bendine göre adli yargının görevli olduğu konularda açılan davaların reddine; idari yargının görevli olduğu konularda ise görevli veya yetkili olmayan mahkemeye açılan davanın görev veya yetki yönünden reddedilerek dava dosyasının görevli veya yetkili mahkemeye gönderilmesine, karar verilir." hükmüne yer verilmiş, Kanun'un 45/5.maddesinde ise, "Bölge idare mahkemesi,

ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış olması hâllerinde, istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye gönderir.

Bölge idare mahkemesinin bu fıkra uyarınca verilen kararları kesindir." hükmü düzenlendiği dikkate alındığında Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı tarafından, ... Kuyumculuk Pazarlama San. İç. Ve Dış Tic. A.Ş.'de %15 hisseye sahip iken şirketin diğer hissedarı olan K.Ö.'den anılan şirketin %85 hissesini 12/04/2016 tarihinde devralmasına dair işlemin Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu İştirakler ve Gayrimenkuller Daire Başkanlığı'nın 22/10/2018 tarih ve E.20694 sayılı işlemiyle muvazaalı olduğu gerekçesiyle geçersiz sayılmasına karar verilmesine ilişkin işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45/5.maddesinde, Bölge idare mahkemesinin, ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış olması hâllerinde, istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye göndereceği, Bölge idare mahkemesinin bu fıkra uyarınca verilen kararlarının kesin olduğu hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta, Bölge İdare Mahkemesince adli yargının görevli olduğu sonucuna varıldıktan sonra 2577 sayılı Yasa'nın yukarıda metnine yer verilen 45/5. maddesine göre istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırmasına karar verilerek dosyanın ilgili Mahkemeye gönderilmesi gerekirken, davanın süre aşımı nedeniyle reddi yönündeki ilk derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin gerekçeli olarak reddine ilişkin temyize konu kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.