Danıştay 5. Daire E.2024/5617 K.2024/11198

Dava konusu istem: Konya 3 üncü Ana Jet Üs Komutanlığında pilot üsteğmen olarak görev yapmakta iken 2014 yılında malulen emekli olan ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin (KHK) Geçici 35/D maddesi uyarınca rütbesi ve buna bağlı hakları geri alınan davacının, aynı madde hükmü uyarınca ... numaralı Havayolu Nakliye Pilotu Lisansı'nın iptal edilmesine ilişkin Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün... tarih ve ... sayılı işleminin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında.

Türk Silahlı Kuvvetlerinden 2014 yılında malulen emekli olan davacının, 7145 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye eklenen Geçici 35/D maddesi uyarınca rütbesinin geri alındığı, buna bağlı olarak pilot lisanslarının iptal edileceği yönündeki emredici hüküm doğrultusunda pilot lisansının bağlı yetki kapsamında iptal edildiği, bu konuda davalı idareye herhangi bir değerlendirme yapma ya da başka yönde işlem kurma olanağı tanınmadığı anlaşılmış olup, davacının rütbesinin geri alınması işleminin iptali istemiyle açılan davada...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K... sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, anılan kararın ... Bölge İdare Mahkemesi... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E..., K...sayılı kararıyla onanarak kesinleştiği görüldüğünden, bağlı yetki doğrultusunda işlem tesis etmek zorunda olan idarece tesis edilen pilot lisansının iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu, kararın kaldırılmasını gerektirecek bir neden bulunmadığı belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 6. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun kesin olarak reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Pilotluk lisansının alınmasına gerekçe gösterilen kanun maddesinin Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edildiği, bunun üzerine Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün 14/03/2023 tarihli kararı ile pilot lisansının iade edildiği, bu sebeple davanın konusuz kaldığı, davanın açılmasına davalı idarenin sebebiyet verdiği, kendisi aleyhine vekalet ücretine hükmedilemeyeceği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Bölge İdare Mahkemesince verilen kararın kesin olduğu, Bakan onayıyla davacının rütbesinin geri alınması nedeniyle bu kapsamdaki kişilerin pilot lisanslarının iptal edileceği yönündeki bağlayıcı hüküm gereği dava konusu işlemin tesis edildiği, ancak dava konusu işlemin tesisinden sonra söz konusu işleme dayanak teşkil eden 375 sayılı KHK'nın Geçici 35/D maddesinin iptal edilmesi nedeniyle davacının pilot lisansındaki işlem kaldırıldığı, kural olarak idari işlemlerin tesis edildikleri tarihteki hukuki duruma göre değerlendirmeleri gerektiği belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Konya 3 üncü Ana Jet Üs Komutanlığı'nda pilot üsteğmen olarak görev yapmakta iken 2014 yılında malulen emekli olan davacının, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin (KHK) Geçici 35/D maddesi uyarınca rütbesi ve buna bağlı hakları geri alınmıştır. Sonrasında Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün... tarih ve ... sayılı işlemiyle aynı madde hükmü uyarınca ...numaralı Havayolu Nakliye Pilotu Lisansı iptal edilmiştir. Bunun üzerine, anılan işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdari yargıda, açılan bir iptal davası devam ederken, idarece işlemin kaldırılması/geri alınması/iptali hallerinde dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolunda hüküm kurulması, yerleşik içtihatlarla kabul edilmiş bulunmaktadır.

Dava konusu uyuşmazlıkta, davacının pilot lisansının iptal edilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmış ise de; istinaf aşamasında davacı vekili tarafından dosyaya sunulan Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemiyle, davacının pilot lisansının iptal edilmesine ilişkin işlemin kaldırılmasına karar verildiği anlaşıldığından, görülmekte olan davanın konusuz kaldığı sonucuna varılmıştır. Bu itibarla, konusu kalmadığı anlaşılan davanın esası hakkında inceleme yapılamayacağından, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerekmektedir.