Danıştay 5. Daire E.2024/9759 K.2024/10970

Dava konusu istem: 695 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yapılan başvurunun reddine dair ... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, hakkında yürütülen adli muhakeme esnasında alınan ifadelere ve kendi beyanına göre örgüt ile irtibat içinde olduğu, örgütsel faaliyetlerine devam ettiği anlaşılmakla, Anayasayla kurulmuş hür demokratik düzeni ortadan kaldırmayı amaçlayan FETÖ/PDY terör örgütüyle irtibatı ve iltisakı bulunduğu konusunda somut verileri olduğu tespit edilen davacının, Anayasaya sadakat yükümlülüğünü de ihlal ettiği kanaatine varıldığından, göreve iade başvurusunun reddine dair Komisyon kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek bir neden bulunmadığı belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Anılan kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... sayılı kararıyla, davacının istinaf isteminin reddine ilişkin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının 30/11/2023 tarihinde usulüne uygun olarak davacıya tebliğ edildiği, 30 günlük yasal sürenin son günü 02/01/2024 günü olmasına karşın, temyiz başvurusunun 18/01/2024 tarihinde kayıtlara giren dilekçe ile yapıldığı, bu durumda 30 günlük yasal süre geçirilerek yapıldığı anlaşılan temyiz isteminin süre aşımı nedeniyle incelenme olanağı bulunmadığı belirtilerek, davacının temyiz isteminin süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Temyiz süre ret kararına ilişkin olarak; Bölge İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

İstinaf isteminin reddine ilişkin olarak.

695 sayılı KHK'nın 24/12/2017 tarihinde yürürlüğe girdiği, bu tarihten önceki hususlar eylemleri nedeniyle suçlanamayacağı, örgütle irtibat ve iltisaklı olduğu iddiasıyla kamu görevinden ihraç edilemeyeceği, suç ve cezaların kanuniliği ve geçmişe yürümezliği ilkesinin ihlal edildiği, irtibat ve iltisak kavramlarının belirsiz olduğu, idareye geniş takdir yetkisi tanındığı, kamu personeli olarak görevini ifa ederken sadakat yükümlülüğünü ihlal ettiğine dair somut delil gösterilmediği,

öğrencilik yıllarında söz konusu yapıyla irtibatının olduğunu, 17/25 Aralık'tan sonra irtibatını tamamen kestiğini, tanık beyanlarının da bu yönde olduğunu, ceza yargılaması sonucunda beraat kararı aldığı, söz konusu karara rağmen İdare ve Bölge İdare Mahkemelerinin gerekçesinde yer verdiği hususların masumiyet karinesine açıkça aykırı olduğu ve hak ihlalinin ortaya çıktığı, OHAL döneminde alınan kararların geçici nitelikte olması gerektiği ve kalıcı nitelikte karar alınamayacağı, kamu görevinden çıkarma işleminin OHAL KHK' sı ile düzenlenemeyeceği,

disiplin soruşturması yapılmadan ve savunma hakkı tanınmadan kamu görevinden çıkarılmasının hukuka aykırı olduğu, AİHM Yüksel Yalçınkaya/Türkiye kararının emsal karar olarak dikkate alınması gerektiği iddia edilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin istinaf isteminin reddine ilişkin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı yönünden temyiz isteminin incelenmeksizin reddine, temyiz başvurusunun süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin ... tarih ve E:... sayılı kararı yönünden ise temyiz istemi reddedilerek temyiz süre ret kararının onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesi uyarınca daha önce adli yardım talebi kabul edilmiş olan davacının, aynı Kanun'un 335. maddesinin 3. fıkrasında yer alan "adli yardım, hükmün kesinleşmesine kadar devam eder." düzenlemesi gereğince temyiz aşamasındaki adli yardım talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 20. maddesiyle değiştirilen "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde, "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir." hükmüne yer verilmiş, devamında Bölge İdare Mahkemelerinin temyiz edilebilecek nihai kararları sayma suretiyle belirtilmiştir.

Aynı Kanun'un 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapılması veya kesin bir karar hakkında olması halinde kararı veren mercinin temyiz isteminin reddine karar vereceği, ilgili mercinin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyiz isteminin süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin karara yönelik temyiz istemi yönünden:

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

İstinaf isteminin reddine ilişkin karara yönelik temyiz istemi yönünden:

695 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yapılan başvurunun reddine dair ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davada, davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı istinaf yoluna başvurulması üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Davacının anılan karara karşı yaptığı temyiz başvurusu üzerine; ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... sayılı kararıyla 2577 sayılı Kanun'un 46/1. maddesinde öngörülen 30 günlük temyiz süresi geçirildikten sonra temyiz başvurusunda bulunulduğundan temyiz isteminin süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İstinaf isteminin reddine ilişkin kararın, süresinde temyiz edilmediğinden temyiz başvuru süresinin geçmesi ile kesinleştiği açıktır.

Bu durumda, süresinde temyiz edilmemesi sonucunda kesinleşen istinaf isteminin reddine ilişkin kararın temyizen incelenmesine kanunen imkan bulunmamaktadır.