Danıştay 6. Daire E.2016/11594 K.2020/11708

Dava konusu istem: Davacıya ait … İli, Merkez, …Köyü, … parsel sayılı taşınmaz ve çevresindeki birkaç taşınmazın "yurt alanı"ndan "özel yurt alanı"na dönüştürülmesine ilişkin imar planı değişikliği başvurusunun reddine ilişkin Tokat Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; dava dosyasının ve. İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden, davacıya ait. İli, Merkez,. Köyü, … parsel sayılı taşınmazın ve çevresinde bulunan birkaç taşınmazın "özel yurt alanı" olarak belirlenmesine yönelik imar planı değişikliği başvurusunun reddi üzerine bakılan davanın açıldığı, aynı alana ilişkin olarak. İnş. San.ve Tic. Ltd.

Şti. tarafından yapılan imar planı değişikliği başvurusunun davalı idarenin … tarihli, …sayılı belediye meclisi kararı ile reddi üzerine Çevre ve Şehircilik Bakanlığına 644 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2/1-h maddesi uyarınca imar planı değişikliği teklifinin onaylanması istemiyle başvuruda bulunulduğu, söz konusu başvurunun anılan idarenin … tarihli, …sayılı işlemi ile rededilmesi üzerine. İnş. San.ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından.

İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan davada, davalı idare tarafından sunulan savunma dilekçesinden ve 26/04/2016 tarihli ara kararına verilen cevaptan 21/01/2016 tarihli.

Bakanlığı Mekansal Planlama Genel Müdürlüğü işlemi ile davacı şirketin de istemine uygun şekilde uyuşmazlık konusu taşınmazın bulunduğu alanda 644 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2/1-h maddesi uyarınca 1/1000 ölçekli uygulama ve 1/5000 ölçekli nazım imar planlarında değişiklik yapılarak onaylandığı ve plan değişikliklerinin 22/01/2016 - 22/02/2016 tarihleri arasında ilan edilerek kesinleştirildiği, bu durumda davanın konusunun kalmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, konusu kalmadığından dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararının dava konusu işlemin hukuka aykırılığını tespit eden bir karar olmadığı, dolayısıyla bu kararla davalı idarenin haksız ve davacının haklı çıktığı sonucuna varılamayacağı, bu nedenle mahkeme kararının yargılama giderlerinin davalı idareye yüklenmesine ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan mahkeme kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının … İli, Merkez, … Köyü, …. parsel sayılı taşınmazı ve çevresindeki birkaç taşınmazın "yurt alanı"ndan "özel yurt alanı"na dönüştürülmesine ilişkin imar planı değişikliği başvurusu, Tokat Belediye Meclisinin … tarihli, …sayılı kararı ile reddedilmiş, bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun yargılama giderlerine ilişkin olarak atıfta bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Esastan sonuçlanmayan davada yargılama gideri" başlıklı 331. maddesinde, "Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen Kanun hükmüne göre konusuz kalması nedeniyle dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi halinde, yargılama giderlerinin hangi tarafa yükleneceğine tarafların davanın açıldığı tarihteki haklılık durumlarına göre karar verilmesi gerekmektedir. Bu konuda hukuk davaları ile idari davalar arasında bir fark bulunmamaktadır.

İdari davalarda, davanın konusuz kalması halinde İdare Mahkemesince, dava konusu edilen işlemin hukuka uygun olup olmadığının değerlendirilmesi suretiyle tarafların davanın açıldığı tarihteki haklılık durumları ortaya konulduktan sonra yargılama giderlerinden hangi tarafın sorumlu olacağı hususunun karara bağlanması gerekmektedir.

Davanın devamı sırasında, davalı idarece dava konusu işlemin iptali ya da geri alınması, bir anlamda dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğunun davalı idarece kabulü anlamına geleceğinden, bu durumda, yargılama giderlerinden davanın açılmasına sebebiyet veren davalı idarenin sorumlu tutulması gerekmektedir.

Davanın, davalı idare dışındaki bir idari merci tarafından tesis edilen bir işlem nedeniyle konusuz kalması halinde ise, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğunun davalı idarece kabul edildiğinden söz edilemeyeceğinden, mahkemece dava konusu işlemin hukuka uygunluğu değerlendirilerek tarafların haklılık durumlarının belirlenmesi ve yargılama giderlerinden hangi tarafın sorumlu olacağı hususunun karara bağlanması gerekmektedir.

İdare Mahkemesince, davanın devamı sırasında başka bir taşınmazın maliki tarafından yapılan başvuru üzerine … Bakanlığınca onaylanan imar planı değişiklikleri davacının da talebini karşıladığından konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ve yargılama giderleri davalı idareye yüklenmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, mahkemece uyuşmazlık konusu taşınmaz mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanan raporda, davacı tarafından yapılan imar planı değişikliği başvurusunun şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararına uygun olduğu tespitine yer verildiği, dolayısıyla bu başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu, bu itibarla davanın açıldığı tarihte davacının davasında haklı ve davalı idarenin ise haksız olduğu anlaşıldığından mahkeme kararının yargılama giderlerinin davalı idareye yüklenmesinde ilişkin kısmında sonucu itibariyle isabetsizlik bulunmamaktadır.